SUY NIỆM CHÚA NHẬT LỄ MÌNH & MÁU CHÚA KITÔ 3/6

30-05-2018 221 lượt xem

Mục Lục

HIỆN DIỆN VÀ HIẾN THÂN

HIỆN DIỆN VÀ HIẾN THÂN

Cả ba tác giả Tin Mừng Nhất Lãm đều thuật lại, vào cuối bữa tiệc ly, Chúa Giêsu đã thiết lập Bí tích Thánh Thể. Qua Bí tích này, Chúa đã để lại chính bản thân mình nơi hai loại chất liệu là bánh và rượu, như một quà tặng vô giá và vĩnh cửu của Người đối với trần gian. Trong Bí tích Thánh Thể, Chúa Giêsu hiện diện và tiếp tục hiến thân, làm của ăn của uống cho con người, nhờ đó, họ tìm được sức mạnh siêu nhiên và muôn vàn ơn sủng cho đời sống đức tin cũng như trong hành trình cuộc đời.

“Anh em hãy làm việc này mà nhớ đến Thày!”. Theo lệnh truyền của Chúa, hai ngàn năm qua, Giáo Hội tiếp tục cử hành Thánh Thể. Mỗi ngày trên bàn thờ, với tác động của Chúa Thánh Thần và qua bàn tay của Linh mục cử hành Thánh lễ, Chúa Giêsu vẫn tiếp tục hiện diện và hiến thân vì chúng ta.

Trong Thánh Thể, Chúa Giêsu hiện diện để chia sẻ phận người với chúng ta. Giữa biết bao bon chen tính toán, giữa biết bao mánh mung xô bồ, Chúa đang ở đây giữa con người để nâng đỡ họ trong hành trình cuộc sống. Trước những vấn nạn về sự dữ, những người vô thần đã đặt câu hỏi: Vậy thì Chúa Giêsu làm gì trước đau khổ và sự dữ tồn tại và hoành hành trong cuộc sống con người? Phải chăng là Người bất lực và bó tay nhìn con người quay cuồng trong đau khổ? Đây là một huyền nhiệm của đau khổ. Bởi lẽ chính Chúa Giêsu cũng đã đau khổ, đã vác thập giá và đã chịu đóng đinh trên đó. Nhưng đó là cái chết vì yêu thương và vì ơn cứu rỗi của con người. Chúng ta chỉ có thể tìm thấy câu trả lời cho những vấn nạn trên đây khi nhận ra tình thương của Thiên Chúa qua cái chết của Chúa Giêsu. Đức Giêsu đã vác thập giá trên đường đến Canvê. Ngày hôm nay, Người đang tiếp tục vác thập giá với chúng ta và cho chúng ta. Ý thức có Chúa hiện diện giữa đời, cuộc sống người tín hữu sẽ bớt cô đơn nặng nhọc. Người biết phó thác đời mình vào tình thương của Chúa, sẽ cảm thấy gánh cuộc đời nhẹ nhàng hơn, hoặc ít ra, họ cũng cảm thấy trước mặt mình có một tương lai, một đích điểm.

Trong Thánh Thể, Chúa Giêsu hiện diện khiêm tốn và thinh lặng. Cuộc sống hôm nay đầy những âm thanh hỗn tạp. Tiếng nói của những kẻ bạo ngôn lại hùng hồn hơn tiếng nói của người tử tế. Chúa Giêsu dạy chúng ta hãy im lặng để nghe tiếng Chúa, nghe tiếng trái tim mình và nghe tiếng nói của tha nhân. Trong thâm cung của sự im lặng ấy, Chúa sẽ dạy cho ta biết đối nhân xử thế. Cũng trong thinh lặng ấy, chúng ta nhận ra mình là ai trước mặt Chúa, để sống khiêm tốn và thánh thiện. Giữa cuộc sống ồn ào này, chỉ những ai sống trong thinh lặng mới cảm nhận được Chúa đang ngỏ lời với mình, để rồi đời sống của họ được thấm đượm Lời hằng sống, nhờ đó mà cuộc đời kết trái đơm hoa.

Trong Thánh Thể, Chúa Giêsu dạy chúng ta hãy sống vì người khác. Bạo lực, xung đột, chia ly, giết chóc… đều đến từ sự ích kỷ của con người. Chúa Giêsu hiến thân trong Thánh Thể để trở nên của ăn của uống cho con người. Người đến trần gian không phải để được người ta phục vụ, nhưng để phục vụ và hiến mạng sống làm giá chuộc nhiều người. Đến với Thánh Thể, con người được mời gọi sống với nhau bằng trái tim. Thế gian này rộng lắm, tranh chấp nhau làm gì vì kết cục cũng chỉ cần ba tấc đất khi nhắm mắt xuôi tay. Tiền bạc thế gian nhiều lắm, đã chắc gì bảo đảm cho chúng ta hạnh phúc. Cuộc sống này ngắn ngủi lắm, nào ai sống mãi mà ôm mối hận thù truyền kiếp với người xung quanh và ngay cả thành viên trong cùng một gia đình. Hãy noi gương Chúa, sống sẻ chia, sẽ cảm nhận được hạnh phúc và niềm vui, như Chúa dạy: cho thì có phúc hơn nhận. Cho đi sẽ được nhận lãnh, tha thứ sẽ được thứ tha.

Thánh Thể nối kết ta với Chúa, và nối kết ta với nhau. Thánh Phaolô dạy: Chúng ta cùng ăn một Bánh và uống một Chén. Chúng ta cùng được nuôi dưỡng bởi Mình và Máu Đức Giêsu. Hãy sống thông điệp mà Bí tích Thánh Thể muốn nhắn nhủ, đó là tình hiệp nhất. Hãy coi chừng kẻo việc rước lễ nên án phạt cho chúng ta. Thánh Augustinô cũng khuyên các tín hữu: Bạn hãy trở nên điều mà bạn lãnh nhận. Thánh nhân muốn nói, người rước lễ hãy cố gắng để chính đời sống của mình trở thành “Thánh Thể”, tức là nên giống Chúa Giêsu. Chúa Giêsu là tấm bánh bẻ ra cho muôn dân. Mỗi tín hữu cũng được mời gọi sống sứ điệp Thánh Thể bằng những cố gắng hy sinh, bao dung quảng đại, để rồi cuộc đời của chúng ta cũng là một “tấm bánh” giữa đời.

“Hãy làm việc này mà nhớ đến Thày”, đây là lời Chúa Giêsu nói với các tông đồ. “Việc này” mà Chúa nói tới, không phải chỉ dừng lại ở việc cử hành một lễ nghi phụng vụ, mà còn được thực hiện qua đời sống hằng ngày, đối với những con người bằng xương bằng thịt đang sống xung quanh ta. Bí tích Thánh Thể vừa là lời tôn vinh tình yêu mà Chúa Giêsu dành cho nhân loại, vừa là lời mời gọi chia sẻ để con người sống trong huynh đệ công bằng và hạnh phúc. Hiện diện và hiến thân, đó là việc Chúa Giêsu đã làm và đang làm vì yêu thương chúng ta. Về mục lục

+ ĐGM. Giuse Vũ Văn Thiên

DỰ TIỆC CHIÊN THIÊN CHÚA

Trước lúc rước lễ và trao Mình Thánh cho giáo dân, linh mục chủ tế nâng cao Mình Thánh và đọc: đây Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xóa tội trần gian, phúc cho ai được mời đến dự tiệc Chiên Thiên Chúa. Lời này gợi lên niềm vui, hạnh phúc cho mọi người tham dự thánh lễ được Chúa mời đến dự tiệc. Nơi bàn tiệc Thánh Thể, mỗi tín hữu là khách mời của Thiên Chúa Ba Ngôi.

Thánh lễ khởi nguồn từ Tình Yêu Ba Ngôi được mặc khải nơi Thập giá Chúa Kitô. Cử hành Thánh Thể là cử hành mầu nhiệm hy tế thập giá của Chúa Giêsu, hy lễ tình yêu Chúa Giêsu dâng lên Chúa Cha để cứu chuộc nhân loại. Cử hành Công Việc của Chúa Thánh Thần, Đấng đã thúc đẩy Chúa Kitô hiến mình làm Lễ Hy Sinh vô tì tích dâng lên Thiên Chúa (Dt 9,14). Rước lễ là đón nhận Chúa Giêsu Phục Sinh và trở thành chứng nhân cho tình yêu Thiên Chúa.

HY LỄ CỨU ĐỘ

Cuộc tử nạn của Chúa Giêsu chính là một hy lễ dâng lên Chúa Cha. Trong hy lễ này, Ngài vừa là tư tế vừa là lễ vật. Trên Thập giá, Chúa Giêsu đã đổ máu ra. Bằng cái chết cứu độ, Ngài đã thiết lập giao ước mới. Tự nguyện làm “Con Chiên Vượt Qua” bị sát tế, Chúa Giêsu đã lập phép Thánh Thể để lễ vật bị sát tế ấy trở nên của ăn tâm linh nuôi dưỡng con người. Chúa Giêsu ở giữa nhân loại trong Bí tích Thánh Thể. Để trở nên nguồn sống tâm linh trong Thánh Thể, Chúa Giêsu đã đi qua Tử nạn và Thập giá.

Thánh Thể là Mình Chúa hy sinh bị nộp, bị giết vì chúng ta: “Đây là Mình Thầy hy sinh vì anh em”. Chén Máu của Chúa là Máu giao ước, Máu của Đấng Cứu Thế đổ ra trên thập giá. Bởi đó Thánh thể và Thánh giá là hai mầu nhiệm của một tình yêu tự hiến của Chúa Kitô. Không có Thánh giá, Thánh thể không có ý nghĩa. Không có Thánh thể, Thánh giá chỉ là thất bại.

Thánh thể và Thánh giá Chúa Kitô là hai cớ vấp phạm cho trí tuệ con người hơn hai ngàn năm qua.

Thánh giá Đức Kitô là sự điên rồ đối với người Hy lạp đi tìm sự khôn ngoan, là dại dột đối với người Do thái tìm dấu lạ và mãi mãi là mầu nhiệm thẳm sâu với lý trí.

Thánh Thể, bánh rượu nên Mình và Máu Chúa Kitô. Sự hiện đích thực của Con Thiên Chúa, làm lương thực vĩnh cửu là mầu nhiệm khó hiểu đối với đầu óc con người không có niềm tin. Khi nghe lời tuyên bố của Chúa Giêsu: “Thịt Ta là của ăn, Máu Ta là của uống cho sự sống muôn đời”, người Do thái phản ứng rất mạnh: “Làm sao ông có thể lấy thịt máu của ông cho chúng tôi ăn được?” (Ga 6,52); ”Ông này chẳng phải là ông Giêsu, con ông Giuse đó sao? Cha mẹ ông ta,chúng ta đều biết cả,sao bây giờ ông ta lại nói: Tôi từ trời xuống?” (Ga 6,42). Trước phản ứng dữ dội của họ, Chúa Giêsu không rút lời, không cải chính, nhưng còn giải thích và khẳng định thêm “Ai ăn thịt và uống máu Tôi,thì được sống muôn đời, và Tôi sẽ cho người ấy sống lại ngày sau hết”(Ga 6,54); sâu xa hơn là con người được đi vào sự kết hiệp mật thiết với Người: “Ai ăn thịt Tôi và uống máu Tôi thì ở lại trong Tôi và Tôi ở lại trong người ấy”(Ga 6,56). Trước mạc khải này, nhiều môn đệ liền nói: “Lời này chướng tai qua, ai mà nghe nổi?”( Ga 6,60). Từ lúc đó, “Nhiều môn đệ rút lui, không còn đi với Người nữa” (Ga 6,66).

Như thế, người ta chỉ nhìn nhận Chúa Giêsu về phương diện con người, phủ nhận bản tính Thiên Chúa của Ngài. Chúa Giêsu cho dân chúng và các môn đệ thấy rõ mầu nhiệm Phục sinh trong Bánh Hằng Sống “Lời Thầy nói với anh em là Thần khí và là sự sống.Thần khí mới làm cho sống,chứ xác thịt có ích gì” (Ga 6,63). Quả thật, chúng ta chỉ có thể hiểu được Bí tích Thánh Thể qua mầu nhiệm Nhập Thể, Tử Nạn, Phục Sinh mà thôi.

Vậy có thể nói, cả mầu nhiệm Đức Kitô đều hội tụ trong Bí tích Thánh Thể. Từ công cuộc nhập thể làm người, rao giảng tin mừng, đến khổ hình thập giá, sống lại vinh quang; Đức Kitô đang ngự bên hữu Chúa Cha và ban lương thực thần thiêng đều hàm chứa trong Bí tích Thánh Thể. Bí tích Thánh Thể gói trọn cuộc đời Chúa Kitô và không có gì thuộc về Ngài mà không hội tụ trong Thánh Thể.

Từ Thánh giá đến Thánh thể là hành trình của con đường tình yêu tự hiến. Thánh lễ là cử hành hy tế cứu độ của Chúa Giêsu từ mầu nhiệm Thánh giá đến tình yêu Thánh thể. Bí tích Thánh thể là một sáng kiến của tình thương Thiên Chúa.Của ăn vật chất chỉ dừng lại ở việc nuôi dưỡng, bảo tồn sự sống hữu hạn của con người.Để sống đời đời, con người được mời gọi ăn và uống Thịt Máu Chúa, nguồn ơn cứu độ nhân loại.

PHÚC CHO AI ĐẾN DỰ TIỆC.

“Đây Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xóa tội trần gian, phúc cho ai được mời đến dự tiệc Chiên Thiên Chúa”. Linh mục đọc lời này giới thiệu Mình Thánh Chúa Giêsu cho cộng đoàn tín hữu, trước khi rước lễ.

Khi nói “đây chiên Thiên Chúa” là linh mục chủ tế nhắc lại lời trong sách Khải huyền: Thiên thần bảo tôi, “Hãy viết, Hạnh phúc thay kẻ được mời đến dự tiệc cưới của Con Chiên!”. Người lại bảo tôi, “Đó là những lời chân thật của chính Thiên Chúa.” (Kh 19,9). Sách khải huyền nhắc tới “con chiên” mà thánh Gioan Tiền Hô đã giới thiệu, “Hôm sau, ông Gioan thấy Chúa Giêsu tiến về phía mình, liền nói: “Đây là Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xóa tội trần gian..” (Ga 1,29). Thánh Gioan tiền hô thì nhớ tới “con chiên” mà tiên tri Isaia đã nói đến trong chương 53.

Trên đường Emmau, chính Chúa Phục Sinh đã đến đồng hành với hai môn đệ, đã dừng lại bẻ bánh trao cho họ, và bấy giờ họ mới nhận ra Ngài. Câu chuyện này đã được Thánh Gioan Phaolô II dùng làm bản văn nền của Tông Huấn “Lạy Chúa, xin ở lại với chúng con”. Trong năm cuối cùng của sứ vụ Giáo hoàng, Thánh Gioan Phaolô II đã mở ra Năm Thánh Thể, mời gọi cộng đoàn Dân Chúa qui hướng về Thánh Thể, nơi Chúa Giêsu hiện diện thường trực và sống động.

Trong Thánh Lễ, chính Chúa Giêsu đến hiện diện với chúng ta, gặp gỡ chúng ta, qua Phụng vụ Lời Chúa và việc Bẻ Bánh.

Không bí tích nào giúp chúng ta sống “với Chúa, nhờ Chúa và trong Chúa” bằng Bí tích Thánh Thể. Rước lễ là gắn bó với một ngôi vị: “Ai ăn thịt tôi và uống máu tôi thì ở lại trong tôi và tôi ở lại trong người ấy”. Rước lễ là gặp gỡ Chúa Giêsu đã chết và đã sống lại : “Như tôi sống nhờ Chúa Cha thế nào, kẻ ăn tôi cũng sẽ sống nhờ tôi như vậy”. Rước lễ là đón lấy sự sống từ Đấng đang sống, cũng là sự sống duy nhất bắt nguồn từ Chúa Cha.

Trong Tông huấn “Bí tích Tình Yêu” năm 2007, Đức Thánh Cha Bênêđictô 16 đã dùng thành ngữ “con người Thánh Thể” để nói về các tín hữu. Con người Thánh Thể là người năng rước Chúa vào lòng, để Thịt và Máu Chúa thấm nhập vào trọn vẹn cuộc sống của họ, nhờ đó, họ có thể nói như Thánh Phaolô Tông đồ: “Tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là Đức Kitô sống trong tôi” (Gl 2,20). Con người Thánh Thể là người luôn biết lắng nghe và thực hành Lời Chúa để nhờ đó mà họ trở nên đồng hình đồng dạng với Chúa Kitô. Con người Thánh Thể còn là người ý thức mình là chi thể của Giáo Hội, chuyên tâm sống và nỗ lực kiến tạo tình hiệp thông giữa những người con cái Chúa, xây dựng một xã hội bình an và nhân ái. Từ mỗi con người Thánh Thể, chúng ta có thể kiến tạo những cộng đoàn Thánh Thể, tức là một cộng đoàn có Thánh Thể là trung tâm, là mối giây liên kết và là ý lực sống cho mọi thành viên của cộng đoàn này. Cộng đoàn Thánh Thể lấy sự hiệp nhất yêu thương làm nền tảng, vì mọi người được nuôi dưỡng bởi cùng một lương thực, như Thánh Phaolô viết: “Bởi vì chỉ có một tấm Bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một Bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta chỉ là một chi thể” (1 Cr 10,17).

Sách Tông đồ Công vụ thuật lại thánh lễ ban đầu của Giáo Hội sơ khai bằng một đoạn văn ngắn: “Các tín hữu hợp nhất với nhau, siêng năng tham dự lễ bẻ bánh, ngày ngày chuyên cần đến đền thờ. Khi làm lễ bẻ bánh tại tư gia, họ dùng bữa với lòng đơn sơ vui vẻ. Họ ca tụng Thiên Chúa, và được toàn dân thương mến. Và Chúa cho cộng đoàn mỗi ngày có thêm những người được cứu độ” (Cv 2,42). Họ được toàn dân thương mến, điều đó có nghĩa là cứ sau những nghi thức bẻ bánh như thế, người chung quanh xóm giềng thương nhóm tín hữu này. Và rồi “Chúa cho cộng đoàn mỗi ngày có thêm những người được cứu độ”, nghĩa là sau các thánh lễ như thế, dân chúng thương nhóm tín hữu này rồi họ xin nhập đạo. Kết quả của Bí tích Thánh Thể là mức độ tăng trưởng về tình yêu.

ĐỒNG BÀN VÀ RỬA CHÂN.

Đại hội Thánh Thể Quốc tế lần thứ 51 tổ chức tại Cebu, Philippines từ ngày 24 đến 31.01.2016. Đức Thánh Cha Phanxicô đã gửi sứ điệp cho đại hội. Ngài gợi lên hai cử chỉ của Chúa Giêsu trong Bữa Tiệc Ly và mời gọi suy ngẫm theo chiều kích truyền giáo của Thánh Thể. Đó là việc đồng bàn và rửa chân.

Ngồi vào bàn ăn, Chúa Giêsu có thể lắng nghe người khác, nghe chuyện đời của họ, cảm thông với niềm hy vọng và khao khát của họ, và nói cho họ biết tình yêu của Chúa Cha. Mỗi khi đến với Thánh Thể, bàn Tiệc Ly của Chúa, chúng ta được thúc đẩy noi theo tấm gương của Chúa, bằng cách đến với người khác, trong tinh thần tôn trọng và cởi mở, để chia sẻ với họ ơn huệ chúng ta đã lãnh nhận.

Hình ảnh khác mà Chúa gửi đến chúng ta trong Bữa Tiệc Ly là rửa chân. Hôm trước ngày chịu nạn, Chúa Giêsu đã rửa chân cho các môn đệ của Ngài như là một dấu chỉ của sự phục vụ khiêm hạ, của tình yêu vô điều kiện mà Người đã hiến mạng trên thập giá để cứu rỗi thế giới. Bí tích Thánh Thể là trường dạy phục vụ khiêm hạ. Bí tích Thánh Thể dạy chúng ta sẵn sàng hiện diện vì người khác. Cả điều này cũng phải ở nơi con tim của người môn đệ truyền giáo.

Mình và Máu Chúa Kitô là hồng ân vô giá, chúng ta đón nhận để có sự sống thần linh của Chúa.

Thánh Gioan Phaolô II viết: “Mỗi lần ta dự phần vào Mình và Máu Người, chúng ta đã thực sự gặp gỡ Đức Kitô Phục Sinh, chúng ta không thể giữ lại cho riêng mình niềm hân hoan mình đã cảm nghiệm. Việc gặp gỡ riêng tư với Chúa Kitô cách thường xuyên được tăng triển và đào sâu trong Bí tích Thánh Thể khơi lên trong Giáo Hội và nơi mỗi tín hữu một lời mời gọi khẩn thiết cho việc làm chứng và rao giảng Tin Mừng”(Tông huấn “Lạy Chúa, xin ở lại với chúng con”, số 24).

Tham dự Thánh Lễ, rước Mình và Máu Chúa, chúng ta được mời gọi sống thánh thiện, trong sạch và thực thi sứ vụ truyền giáo phục vụ tha nhân “đồng hành và rữa chân” theo gương Chúa Giêsu.

Lạy Chúa Giêsu Thánh Thể, xin Chúa ban cho chúng con thêm lòng yêu mến Chúa và siêng năng tham dự Thánh lễ, rước Mình và Máu Chúa cách xứng đáng; đồng thời luôn xác tín Bí tích Thánh Thể chính là “nguồn mạch và chóp đỉnh” của đời sống Giáo Hội và nơi mỗi người chúng con. Amen. Về mục lục

Lm. Giuse Nguyễn Hữu An

Bài Tin Mừng hôm nay (Mc 14,12-16.22-26) trình thuật sự kiện Đức Giê-su và các môn đệ ăn tiệc Vượt Qua. Trong bữa ăn, Đức Ki-tô đã thực hiện 2 việc mang tính cách như là sự trối trăng của một người sắp từ giã cõi trần. Quả thật đây là một bữa tiệc chia ly giữa Thầy chí thánh và các môn đệ (Thầy bước vào cuộc khổ nạn: chịu chết trên thập giá), và vì thế bữa ăn này được gọi là Bữa Tiệc Ly. Hai việc Đức Ki-tô thực hiện trong bữa Tiệc Ly:

* Việc thứ nhất là rửa chân cho các môn đệ nhằm dạy dỗ tinh thần phục vụ lẫn nhau và phục vụ tha nhân.

* Việc thứ hai là trọng điểm của bữa Tiệc Ly: Thầy chí thánh ban “của ăn đàng” cho các môn đệ và nói chung là cho các Ki-tô hữu, cho cả nhân loại: đó là Mình và Máu thánh Đức Ki-tô (xc. Thông điệp Hội Thánh từ Thánh Thể “Ecclesia De Eucharistia”, số 11).

Ngay từ trước khi bước vào cuộc khổ nạn, Đức Giê-su Ki-tô đã giảng tại hội đường Ca-phác-na-um: “Thật, tôi bảo thật các ông: nếu các ông không ăn thịt và uống máu Con Người, các ông không có sự sống nơi mình. Ai ăn thịt tôi và uống máu tôi, thì được sống muôn đời, và tôi sẽ cho kẻ ấy sống lại vào ngày sau hết, vì thịt tôi thật là của ăn và máu tôi thật là của uống. Ai ăn thịt và uống máu tôi thì ở lại trong tôi và tôi ở lại trong người ấy” (Ga 6,53-56). Lời dạy này không chỉ làm cho đám người Do Thái sôi nổi tranh luận với nhau: “Làm sao ông này có thể cho chúng ta ăn thịt ông ta được”; mà còn khiến nhiều môn đệ của Người thốt lên: “Lời này chướng tai quá! Ai mà nghe nổi” (Ga 6,60).

Quả thật là khó nghe lọt tai được, bởi theo nghi thức Do Thái thì trong những dịp lễ lớn như lễ Vượt Qua, hy lễ toàn thiêu sẽ là chiên hay bò bị sát tế (Xh 24,5), dùng máu rảy lên bàn thờ và trên đầu những người tham dự, còn thịt thì nướng chín để làm của ăn. Bây giờ Đức Ki-tô lại bảo ăn thịt và uống máu Người thì làm sao mà nghe cho được? Phải chờ đến đúng thời điểm, Đức Ki-tô đã cùng với các môn đệ tổ chức lễ Vượt Qua như một bữa Tiệc Ly, và nhân dịp này Người lập bí tích Thánh Thể. Khi lập bí tich Thánh Thể, Đức Giê-su dùng bánh và rượu để nói đến Thịt và Máu của Người làm hy tế toàn thiêu dâng lên Chúa Cha và cứu độ nhân loại. Tiếp liền theo đó là cuộc khổ nạn mà chính Mình Máu Thánh Chúa đã thực sự đổ ra trên thập giá. Chỉ đến lúc ấy, “Thấy động đất và các sự việc xảy ra, viên đại đội trưởng và những người cùng ông canh giữ Đức Giê-su đều sợ hãi và nói: “Quả thật ông này là Con Thiên Chúa.” (Mt 27,54).

Điều khó tin và chướng tai đối với người Do Thái và các môn đệ đã thực sự xảy ra: Cuộc tử nạn của Đức Giê-su chính là một hy lễ toàn thiêu dâng lên Thiên Chúa Cha. để đền tội cho toàn thể nhân loại. Cuộc sát tế chính Con Thiên Chúa – thay vì chiên sát tế – mang hai chiều kích rõ rệt: chiều kích “vì Thiên Chúa” biểu hiện tình yêu tuyệt đối trong vâng phục Thánh ý Thiên Chúa Cha + chiều kích “vì con người” biểu hiện tình yêu vô song đối với nhân loại tội lỗi, nhằm cứu vớt, giải thoát họ khỏi sự chết đời đời. Như vậy, Bí tích Thánh Thể (trên Hy tế Thập giá) chính là suối nguồn Tình Yêu đích thực: chiều doc (thẳng đứng) thể hiện tình yêu Cha con giữa Thiên Chúa với loài người (MẾN CHÚA hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn, hết sức lực) + chiều ngang thể hiện tình yêu đồng loại (YÊU NGƯỜI như yêu chính mình).

Về bữa Tiệc Ly, sách Giáo lý HTCG (số 1323-1324) đã dạy: "Trong bữa tiệc sau hết, vào đêm bị nộp, Đấng Cứu Chuộc chúng ta đã thiết lập Hy Tế Tạ Ơn bằng Mình và Máu Người, để nhờ đó, Hy Tế Khổ Giá kéo dài qua các thời đại cho tới khi Người lại đến, và cũng để ủy thác cho Hiền Thê yêu quý của Người là Hội Thánh tưởng nhớ sự chết và phục sinh của Người: đây là bí tích tình yêu, dấu chỉ hiệp nhất, mối dây bác ái, bữa tiệc Vượt Qua. Trong tiệc này, chúng ta nhận được Chúa Ki-tô làm của ăn, được tràn đầy ân sủng và được bảo đảm vinh quang tương lai" (SC 47). Quả thật “Bí tích Thánh Thể là "nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Ki-tô hữu" (x. LG 11). "Những bí tích khác cũng như các thừa tác vụ và các hoạt động tông đồ đều gắn liền với bí tích Thánh Thể và qui hướng về đó. Thật vậy, phép Thánh Thể Chí Thánh chứa đựng tất cả của cải thiêng liêng của Hội Thánh, đó là chính Chúa Ki-tô, Người là mầu nhiệm Phục Sinh của chúng ta." (PO 5).”

Để hiểu được Mầu nhiệm Thánh Thể, không gì bằng học trong Thông điệp Hội Thánh từ Thánh Thể “Ecclesia De Eucharistia” do Đức Gioan-Phaolô II ban hành đúng vào ngày Thứ Năm Tuần Thánh (17/4/2003). Mở đầu Thông điệp (số 1): “Hội Thánh múc nguồn sự sống từ Thánh Thể. Sự thật này không chỉ đơn thuần diễn tả một kinh nghiệm thường nhật của đức tin, nhưng tóm kết cốt lõi của mầu nhiệm Hội Thánh… Hội Thánh vui hưởng sự hiện diện này với một cường độ mãnh liệt duy nhất. Kể từ ngày lễ Ngũ tuần, khi Hội Thánh, Dân của Giao ước Mới, bắt đầu cuộc hành trình đi về Quê trời, Bí tích thần thiêng tiếp tục ấn dấu trên ngày sống, bằng cách tuôn đổ trên họ niềm hi vọng tin tưởng.” Chỉ cần đọc bố cục của Thông điệp đã đủ thấy Mầu nhiệm Thánh Thể là chóp đỉnh Tình Yêu, là “nguồn gốc và tuyệt đỉnh của đời sống Ki-tô hữu”:

Chương I: MẦU NHIỆM ĐỨC TIN: Quả thật, bản chất hy tế của Thánh Thể là “Mầu nhiệm đức tin”. Việc cử hành Thánh lễ tái hiện mầu nhiệm Thánh Thể không phải là một sự lập lại lễ Vượt qua của Đức Ki-tô, hay là việc nhân lễ ấy lên nhiều lần trong những thời gian và nơi chốn khác nhau; nhưng đó là hy tế duy nhất trên Thánh Giá, được tái diễn cho đến tận thế.  

Chương II: BÍ TÍCH THÁNH THỂ XÂY DỰNG HỘI THÁNH: Thánh Thể trong hình Bánh và Rượu đã truyền phép là sức mạnh sinh ra sự hiệp nhất trong Hội Thánh. Hội Thánh được kết hiệp với Chúa Cứu Thế đang ở trong Hội Thánh và xây dựng Hội Thánh. Hội Thánh tôn thờ Người không những trong Thánh Lễ, nhưng còn trong mọi thời khắc khác, gìn giữ như “kho tàng” quí báu nhất của mình.  

Chương III: ĐẶC TÍNH TÔNG TRUYỀN CỦA BÍ TÍCH THÁNH THỂ VÀ CỦA HỘI THÁNH: Hội thánh đã và vẫn còn được thiết lập “trên nền móng các tông đồ” (Ep 2,20), là những chứng nhân được chính Đức Ki-tô tuyển chọn và sai đi truyền giáo. Thánh Thể cũng đặt nền tảng trên các tông đồ, bởi vì nó được Đức Giê-su ủy thác cho các tông đồ, và được truyền lại cho chúng ta bởi các tông đồ và những người kế vị các ngài. Chính trong sự tiếp nối với hành động của các tông đồ và vâng theo lệnh truyền của Chúa mà Hội thánh cử hành Thánh Thể trong suốt các thời đại.

CHƯƠNG IV: THÁNH THỂ VÀ SỰ HIỆP THÔNG CỦA HỘI THÁNH: Trong cuộc lữ hành trên trần thế, Hội Thánh được mời gọi gìn giữ và cổ võ sự hiệp thông với Ba Ngôi Thiên Chúa và sự hiệp thông giữa các tín hữu. Vì mục tiêu ấy, Hội Thánh có được Lời Chúa và các bí tích, đặc biệt là bí tích Thánh Thể, nhờ đó, Hội Thánh “luôn sống động và tăng triển”. Bản tính Giáo Hội là hịêp thông và từ hiệp thông đã trở nên một trong số những tên gọi của bí tích cao vời này.

Chương V: PHẨM GIÁ CỦA VIỆC CỬ HÀNH THÁNH THỂ: Việc cử hành “Thánh lễ” mang những dấu bên ngoài nhằm làm nổi bật niềm vui đã quy tụ các tín hữu chung quanh quà tặng vô giá là Bí tích Thánh Thể. Kiến trúc, điêu khắc, hội họa, âm nhạc, văn chương và nói chung, tất cả mọi hình thức nghệ thuật chứng tỏ rằng, qua bao thế kỷ, Hội Thánh luôn tôn trọng và duy trì sự phát triển của nghệ thuật thánh và kỷ luật phụng vụ. “Đó chính là đường hướng đã được Công đồng Va-ti-ca-nô II cổ võ liên quan đến nhu cầu “hội nhập văn hoá” cách lành mạnh và thích hợp.”

Phần kết luận: “Trong dấu chỉ khiêm hạ của bánh và rượu, được biến đổi thành Mình và Máu, Đức Ki-tô đồng hành với chúng ta như một nguồn sức mạnh và của ăn đàng, và Người biến chúng ta thành những chứng nhân của niềm hy vọng cho anh chị em chúng ta. Đối diện với mầu nhiệm này, nếu trí khôn cảm thấy những giới hạn, thì trái lại, con tim, được ân sủng Chúa Thánh Thần soi sáng, biết phải có thái độ nào, đó là đắm chìm trong sự tôn thờ và tình yêu vô biên.”

Thánh Au-gus-ti-nô đã dạy: "Để dựng nên ta, Thiên Chúa không cần đến ta, nhưng để cứu rỗi ta, Thiên Chúa không thể làm được nếu ta không cộng tác với Ngài". Chính vì thế, trong Sắc lệnh Truyền Giáo “Ad Gentes” (số 35), Đức Gio-an Phao-lô II cũng dạy: “Tất cả các tin hữu vì là chi thể của Chúa Ki-tô hằng sống, được tháp nhập vào Người và nên giống Người nhờ Bí tích Rửa Tội, Thêm Sức và Thánh Thể, nên họ có bổn phận phải cộng tác vào việc phát triển và bành trướng Thân Thể Người, để Thân Thể này được sung mãn càng sớm càng hay.” Vâng, mỗi Ki-tô hữu hãy nhìn lại mình để thấy được là: “Tôi sống, nhưng không còn phải là tôi, mà là Đức Ki-tô sống trong tôi” (Gl 2,20).

Như vậy là với cái thân xác yếu hèn, người Ki-tô hữu đã được Đức Ki-tô Phục Sinh tháp nhập vào thân thể Người để trở nên đồng hình đồng dạng với Người. Vậy thì tại sao ta lại không thể toàn tâm toàn ý cộng tác với Giáo hội trong sứ vụ phát triển và bành trướng Thân Thể Người, để Thân Thể này được ngày càng sung mãn? Tóm lại, cũng vì mầu nhiệm Mình Máu Thánh Chúa Ki-tô là "nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Ki-tô hữu" (Hiến chế Tín lý về Giáo Hội “Lumen Gentium”, số 11), đồng thời "Bí tích Thánh Thể biểu thị và thể hiện chính thực chất của Hội Thánh là hiệp thông đời sống với Thiên Chúa và hiệp nhất Dân Thiên Chúa” (Giáo lý HTCG, số 1325), nên có rất nhiều danh xưng (Giáo lý HTCG, số 1328-1331):

Bí tích Thánh Thể được gọi là Lễ Tạ Ơn (x. Lc 22,19; 1 Cr 11,24), là Bữa Ăn của Chúa, là Lễ Bẻ Bánh (x. Cv 2,42.46; 20,7.11; Mt 26,26; 1 Cr 11,24), là Hy Lễ Thánh, là "Hy tế Thánh lễ", "Hy lễ Ca ngợi" (x. Dt 13,15; x. Tv 116,13.17), Hy lễ Thiêng liêng (x. 1 Pr 2,5), Hy lễ Tinh tuyền (x. Ml 1.11). Riêng Thánh Phao-lô gọi là Đồng Bàn (Synaxis – x. 1 Cr 11,17-34), là cuộc Tưởng Niệm Chúa Giê-su chịu chết và sống lại. Bí tích Thánh Thể được gọi là Phụng vụ Thánh thiện và Thần linh, vì là tâm điểm và cách diễn tả cô đọng nhất của toàn thể Phụng vụ Hội Thánh. Cũng vì thế, bí tích Thánh Thể được gọi là Mầu Nhiệm Rất Thánh, Bí Tích Cực Thánh, vì là bí tích trên các bí tích. Bí tích Thánh Thể còn được gọi là Bí tích Hiệp Thông, vì kết hợp người tín hũu với Chúa Ki-tô, Đấng ban Mình và Máu Người để tất cả trở nên một thân thể (x. 1 Cr 10,16-17). Khi đã hiểu rõ được vấn đề, người Ki-tô hữu hãy sốt sắng tham dự Thánh Lễ, tích cực “Đồng Bàn” (Synaxis) với Hội Thánh trong bí tích Hiệp Thông, dâng lên Thiên Chúa Hy tế Tạ Ơn. Ước được như vậy.

Ôi! Lạy Chúa Cha toàn năng hằng hữu! Đức Giê-su là Thiên Chúa mà lại yêu thương con người như vậy, đang khi chúng con cùng là con người với nhau, cùng chịu đau khổ như nhau, mà chúng con lại hờ hững không thông cảm nhau, không yêu thương nhau, không quan tâm tới nhau. Chúng con quá ích kỷ, tình yêu của chúng con quá nghèo nàn. Cúi xin Chúa ban thêm lòng tin cho chúng con để chúng con luôn yêu mến Thánh Thể và siêng năng rước Chúa vào lòng, cũng như chia sẻ cho anh em Mình Máu Chúa như một bảo đảm cho sự sống đời đời của chúng con.

Ôi! Lạy Chúa Giê-su Ki-tô Phục Sinh! “Trong hình bánh Chúa náu thân khó hèn. Con dù không thấy luôn vững niềm tin. Đây chính Máu Thịt Con Đức Chúa Trời. Là Vua trên hết các vua trần ai. Con xin kính tin sấp mình thờ lạy Chúa, và dâng tiến lên niềm yêu mến chân thành. Từ nay con quyết sống tình yêu Chúa. Ở nơi thế gian và trên chốn Thiên đình” (“Lòng Chúa Ái Tuất” – Nguyễn Bang Hạnh – TCCĐ). Amen. Về mục lục

JM. Lam Thy ĐVD

BÁNH RƯỢU MENKIXÊĐÊ – RƯỢU BÁNH GIÊSU

Hôm nay, Giáo hội cử hành trọng thể Mầu nhiệm đã được thiết lập trong bữa Tiệc Ly. Nếu hằng năm được nhớ đến vào ngày Thứ Năm Tuần Thánh, thì hôm nay được biểu lộ cho tất cả, được bao bọc bởi đức tin sốt mến và lòng sùng kính của cộng đoàn Giáo hội bằng việc cử hành lễ của Chúa, lễ kính Mình và Máu Thánh Chúa Giêsu với cao điểm là Rước Kiệu Mình Thánh.

Bánh rượu Menkixêđê dâng tiến

Nói đến Mình Thánh Chúa Giêsu là nói đến bánh dưới dạng « lương thực ». Từ « bánh thánh » có nghĩa là « hy sinh » : từ này được dùng để chỉ các lễ hy sinh Cựu Ước như : lễ vật của Aben tôi trung của Chúa, hy lễ của Abraham, và lễ vật tinh tuyền của Menkixêđê, thượng tế của Chúa.

Bài đọc I trích sáng Sáng Thế (14,18-20) đề cập đến bánh và rượu của Menkixêđê vua thành Salem mang đến xin Chúa chúc phúc. Menkixêđê là ai vậy ? Ông là một nhân vật hơi huyền bí, không cha, không mẹ; đột nhiên xuất hiện rồi lại biến mất, những người bà con họ hàng cũng không hay biết về nguồn gốc, ông khác biệt bởi nhân đức cao vời nên người ta gọi ông là « Menkixêđê » vua Công Chính.

Một ngày kia ông xuất hiện trên núi sau này là núi Sion (Giêrusalem) và vạch ra những danh giới cho một thành gọi là « Salem », thành hòa bình. Ông sống ở đó trong thinh lặng và an bình, phụng sự Thiên Chúa, Đấng sáng tạo trời đất và dạy người ta ca tụng Danh Thánh Chúa. Ông không chỉ là người tôn thờ vị Thượng Tế Tối Cao, mà còn dâng bánh và rượu, lễ vật hy sinh và những hoa quả đầu mùa lên Chúa.

Thánh lễ này, chúng ta dâng lên Chúa bánh rượu "là hoa màu ruộng đất và lao công vất vả của con người" để trở nên Mình và Máu Chúa Kitô. Và như vậy, Thánh lễ đã bắt nguồn từ xa xưa và kiện toàn mọi lễ dâng từ thời Abel qua Melkisedek cho tới nay. Menkixêđê là hình ảnh báo trước về Chúa Kitô sau này.

Bánh rượu của Chúa Giêsu

Cựu Ước có rất nhiều dấu chỉ và biểu tượng về Bí tích Thánh Thể được hoàn tất trong Tân Ước. Các hình ảnh tiên trưng về Bích tích Thánh Thể như : lễ vật của Abraham, Menkixêđê, Manna trong sa mạc, bánh trưng hiến trong Đền Thờ Giêrusalem, đặc biệt là chiên Vượt Qua. 

Chúa Giêsu đã chọn bánh và rượu làm dấu chỉ hữu hình về sự hiện diện của Người nơi trần gian. Bánh và rượu do vị thượng thế Menkixêđê dâng tiến (Ga 14, 18) báo trước về bánh và rượu do Chúa Giêsu, Thượng Tế Tối Cao, Vua muôn thủa dâng tiến ngày Thứ Năm Tuần Thánh. Vì Chúa Giêsu « đã trở thành Thượng tế cho đến muôn đời theo phẩm hàm Menkixêđê » (Dt 6,20).  

Tối hôm trước ngày chịu khổ hình, sau bữa Tiệc Ly Vượt Qua, Chúa Giêsu cầm bánh trong tay thánh thiện khả kính, dâng lời chúc tụng, bẻ ra và trao cho họ và nói : « Các con hãy lãnh nhận mà ăn, này là Mình Ta ». Đoạn, cầm lấy chén rượu nho, tạ ơn, trao cho họ và họ uống cạn chén ấy. Và nói : « Chén này là Tân Ước trong Máu Ta » (1 Cr 11, 23-26). Chỉ trong mấy câu vắn tắt, Phaolô đã thuật lại toàn bộ lịch sử tình yêu cứu độ của Thiên Chúa với con người. Không chỉ là quá khứ mà còn được dự đoán trong tương lai.

Dưới hình bánh rượu, Chúa Giêsu đã tự trao ban chính mình cách hoàn toàn, chứ không phải chỉ một phần. Chúa Giêsu hiện diện thực sự ở đó trót Mình và Máu Người, để dâng lên Chúa Cha một hiến lễ không đổ máu và trở nên lương thực cho linh hồn tín hữu. Bánh rượu của Chúa Giêsu mang thêm ý nghĩa lịch sử và giao ước cũ. Ðây không chỉ là hoa màu ruộng đất nhưng còn là công lao của con người. Thiên nhiên và con người đều phải trở nên tạo vật mới nhờ mầu nhiệm Chúa Giêsu nơi Bí Tích Bánh Rượu mà chúng ta tiếp tục dâng trên bàn thờ để cho thế gian được sống (Ga 6,51).

Bước theo Bánh Giêsu

Ở mọi nơi mọi thời, Chúa Giêsu muốn gặp gỡ con người và mang đến cho họ sự sống của Thiên Chúa. Chúa Giêsu đã dùng bánh và rượu, một thứ lương thực đơn giản gồm một ít nước và bột, giống như thức ăn của người nghèo. Việc biến đổi bánh và rượu thành Mình và Máu Chúa Kitô, là nguyên tắc cho việc thần thiêng hoá tạo vật. Vì thế, lễ kính Mình và Máu Thánh Chúa Kitô có đặc điểm hết sức riêng biệt là rước kiệu Mình Thánh Chúa, một cử chỉ đầy ý nghĩa.

Khi đi kiệu và thờ lạy, chúng ta hướng nhìn vào Bánh Thánh đã được truyền phép là chính Chúa Giêsu và bước theo Bánh ấy, đưa Bánh Thiêng từ Trời xuống vào trong đời sống hằng ngày của chúng ta; với ước muốn xin Chúa Giêsu cùng đi với chúng ta bất cứ nơi nào chúng ta đi, và sống bất cứ nơi nào chúng ta sống.  

Trong lễ của Chúa, chúng ta tuyên xưng rằng Bí Tích Thánh Thể thuộc trọn về mình, là chính sự sống của mình, là nguồn mạch tình yêu chiến thắng sự chết. Từ sự hiệp thông với Chúa Kitô Thánh Thể, phát sinh tình bác ái có sức biến đổi cuộc đời chúng ta và nâng đỡ cuộc hành trình của tất cả chúng ta đang tiến về quê trời vinh phúc.

Khi rước kiệu, chúng ta bước theo Bánh Giêsu và cầu xin Bánh chỉ cho chúng ta đường phải đi đến với Giáo hội. Nhìn vào nhân loại đau khổ, lang thang bấp bênh giữa ba đào, đang bị cái đói về thể lý và tâm lý hành hạ. Xin Chúa ban cho nhân loại bánh để nuôi dưỡng xác hồn. Xin cho họ có công ăn việc làm. Xin tẩy rửa và thánh hóa chúng ta trong mọi sự, giúp chúng ta hiểu rằng phải qua Khổ Nạn, qua lời "xin vâng" trên cây Thập Giá, với sự từ bỏ mới đạt tới vinh quang. Xin Chúa qui tụ những ai tản mác khắp nơi về một mối. Xin Chúa hiệp nhất chúng ta với Giáo hội, đoàn kết chúng ta với anh em bị chia rẽ. Và nhất là xin Chúa ban cho chúng ta ơn cứa độ đời đời. Amen. Về mục lục

Lm. Antôn Nguyễn Văn Độ

CHÚA GIÊSU TRAO BAN SỰ SỐNG

Có một vị linh mục, khi được chọn và gọi để tiến lên bàn thánh, ngài đã chọn cho mình câu khẩu hiệu: “Cầm lấy mà ăn”. Trong bài giảng lễ tạ ơn, vị giảng lễ luôn tập trung vào hành động bẻ ra, trao ban của Chúa Giêsu để muốn nói lên một điều quan trọng, đó là: linh mục là hiện thân của Chúa Kitô, là tấm bánh tình yêu được chia sẻ cho mọi người. Tấm bánh ấy chính là sự cầu nguyện, hy sinh và chấp nhận tiêu hao sức khỏe, khả năng khi thi hành sứ vụ linh mục của mình cho con chiên đã được trao phó.

Hôm nay, Giáo Hội mừng trọng thể lễ Mình và Máu Thánh Chúa Giêsu, Ngài là vị mục tử nhân lành, đã hiến mạng sống vì đàn chiên, đã trở nên của ăn thiêng liêng nuôi sống con người. Đây là một chân lý vô cùng cao trọng trong đời sống của người Tín Hữu Kitô.

Chúa Giêsu trao ban chính sự sống của Ngài

“Này là Mình Thầy… Này là chén Máu Thầy”. Đây là lời thật sự đầy xúc động, tâm huyết trong bữa ăn cuối cùng của Chúa Giêsu dành cho các môn đệ trước khi trao hiến thân mình trên thập giá để đền tội thay cho nhân loại.

Khi tuyên bố: “Này là Mình Thầy… Này là chén Máu Thầy”. Chúa Giêsu đã thực sự trao ban chính sự sống của Ngài cho nhân loại. Ngài đã cho và cho đi tất cả. Đó là một tình yêu tròn đầy, tuyệt đối, trọn vẹn và dứt khoát của một Vị Thiên Chúa luôn đi bước trước trong tình yêu. Trao ban một lần nhưng đến cùng. Cái “cùng” này của Thiên Chúa chính là “vô cùng”, nên một lần trao ban là ban mãi mãi. Lời tuyên bố: “Này là Mình Thầy….Này là chén Máu Thầy” là một bảo chứng cho một tình yêu vĩ đại bao trùm cả nhân loại, trải dài trong suốt dòng lịch sử.

Nơi Bí tích Thánh Thể, Chúa Giêsu đã chấp nhận bị tiêu hao và trở thành thần lương nuôi sống con người. Nói cách khác, khi trao ban chính Thịt và Máu Ngài để trở thành của ăn của uống nuôi linh hồn ta, thì: Chúa Giêsu đã thuộc về chúng ta. Trong ta và Ngài cùng chung nhau một giòng máu- giòng máu Thần Linh.  

Bí tích Thánh Thể – thần dược tâm linh

Khi nói về nguồn sống của Bí tích Thánh Thể, nhiều nhà tu đức đã liên tưởng như sau:

Nếu trong đời sống, những người đã từng thám hiểm, du khảo trong sa mạc, hẳn họ sẽ hiểu và cảm nghiệm sâu xa hơn ai hết về về lương thực và nước uống! Chỉ có nước và lương thực mới đảm bảo cho họ sống sót trong một hoàn cảnh hết sức khắc nghiệt của khí hậu và môi trường.

Hay, nếu trong cuộc sống thường ngày, chúng ta phải đối diện với nhiều trắc trở cam go, nhiều cám dỗ buông thả theo lối sống hưởng thụ, trụy lạc, khiến con người bị hư thối trong nhận thức, lối sống và hành động.

Thì Thánh Thể Chúa Giêsu thực sự trở thành nguồn sống cho mọi người. Trở thành thần dược chữa trị những tâm hồn hư hoại. Bởi vì chính Chúa Giêsu đã nói: “Tôi là bánh hằng sống từ trời xuống. Ai ăn bánh này, sẽ được sống muôn đời. Và bánh tôi sẽ ban tặng, chính là thịt tôi đây, để cho thế gian được sống […] Ai ăn thịt và uống máu tôi, thì được sống muôn đời, và tôi sẽ cho người ấy sống lại vào ngày sau hết” (Ga 6, 51-54). Thánh Inhaxiô thành Antiokia cũng đã khẳng định:“Thánh Thể là linh dược đem lại sự bất tử, một phương thuốc diệt trừ sự chết”.

Sứ điệp ngày lễ

Mỗi khi cử hành Thánh Lễ và tôn thờ Bí tích Thánh Thể, Giáo Hội mời gọi con cái mình hãy cảm nghiệm được tình yêu vô cùng của Thiên Chúa. Cảm thấu lòng thương xót vô biên của Chúa Giêsu qua việc trao hiến thân mình. Thánh Gioan đã viết: “Người vẫn yêu thương những kẻ thuộc về mình còn ở thế gian, và Người yêu thương họ đến cùng” (Ga 13, 1). Vì thế, chính Ngài đã khẳng định: “Không có tình yêu nào cao cả hơn tình yêu của người đã hy sinh tính mạng vì bạn hữu của mình” (Ga 15,13).

Hơn nữa, lệnh truyền của Chúa Giêsu: “Hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy” là một lệnh truyền cho hết mọi người, không chỉ riêng cho các linh mục. Mệnh lệnh ấy mang một sứ điệp quan trọng, bởi vì: Thánh Lễ không thể kết thúc ở nhà thờ, mà Thánh Lễ ấy, linh đạo Thánh Thể ấy còn kéo dài cả đời.

Nên khi tham dự Thánh Lễ, chúng ta đã kín múc được nguồn suối thương xót vô biên qua việc lãnh nhận Thánh Thể, thì khi ra khỏi nhà thờ, mỗi người hãy làm cho lòng thương xót ấy được lan tỏa ngang qua đời sống tràn đầy đức tin và đức ái của chúng ta.

Nói cách khác: khi Thánh Lễ trong nhà thờ đã kết thúc, thì Thánh Lễ cuộc đời ngay lập tức được diễn ra.

Tuy nhiên, trong thực tế, Chúa Giêsu đã không tiếc gì chúng ta, kể cả sự sống của chính Ngài, nhưng với bản tính yếu đuối và bản năng vị kỷ của con người, nhiều khi chúng ta so đo tính toán với Chúa từng chút từng chút một. Nhiều khi chúng ta tham dự Thánh Lễ, tôn thờ Thánh Thể, nhưng lòng còn vương vấn biết bao chuyện như: cơm, áo, gạo, tiền. Hay nhiều khi chia sẻ một chút lương thực, tiền bạc cho người nghèo, hay những nhu cầu của Giáo Hội, chúng ta tính toán thiệt hơn!

Mong sao mỗi khi chúng ta rước lấy Mình và Máu Chúa Giêsu vào trong tâm hồn, chúng ta thuộc về Chúa, nên sẵn sàng biết noi gương Chúa. Sống cho đi, sống khiêm tốn – tự hạ để đem lại hạnh phúc cho anh chị em mình.

Lạy Chúa Giêsu Thánh Thể, vì yêu thương nhân loại mà Chúa đã chấp nhận trở thành một tù nhân giữa loài người. Xin Chúa ban cho mỗi người chúng con luôn biết cảm tạ Chúa không ngừng. Biết noi gương Chúa để sống yêu thương, khiêm tốn và phục vụ. Về mục lục

Tu sĩ: Jos. Vinc. Ngọc Biển

ĂN THẦN LƯƠNG HƯỞNG THẦN DƯỢC

CHÚA GIÊSU LÀ BÁNH THÁNH HẰNG SỐNG

NGƯỜI LÃNH NHẬN THỎA LINH HỒN ẤM NO

Trong Ga 6:35, Chúa Giêsu đã xác định điều đó. Người lãnh nhận không còn đói khát nữa, không chỉ được sống mà còn sống dồi dào, và đặc biệt là “khỏi phải chết” (Ga 6:50). Ngược lại, nếu không lãnh nhận Mình Máu Ngài, chúng ta sẽ sống èo uột và tất nhiên sẽ không có sự sống đời đời. Thánh Thể vừa là Thần Lương vừa là Thần Dược.

Đối với phàm nhân, việc ăn uống là “cái sự sung sướng” đệ nhất trong tứ khoái. Tuy nhiên, ăn uống không chỉ là khoái khẩu mà còn là nuôi sống thân xác. Ăn uống cũng là nét văn hóa: Văn hóa ẩm thực. Ăn uống không chỉ là đưa ẩm thực vào miệng, nhai, nuốt và tiêu hóa theo sinh lý tự nhiên, mà còn phải học cách ăn để biết cách ăn, như tục ngữ Việt Nam nói: “Ăn trông nồi, ngồi trông hướng”.

Là thụ tạo, thân xác con người cần có lương thực để sống; tương tự, tâm hồn cũng cần loại lương thực đặc trưng để sống. Người Công giáo hạnh phúc có được một loại “siêu ẩm thực” – gọi là Thần Lương, đó chính là Thánh Thể của chính Đức-Kitô-Thiên-Chúa-Nhập-Thể-Làm-Người. Ai ăn Thánh Thể Ngài và uống Bửu Huyết Ngài thì không còn đói khát và được hứa ban sự sống đời đời.

Chúng ta thường thấy chữ IHS (hoặc JHS), nghĩa là Iesus Hominum Salvator – Chúa Giêsu là Đấng Cứu Độ Nhân Loại. Chữ viết tắt này xuất hiện từ thế kỷ VIII: DN IHS CHS REX REGNANTIUM. Ba chữ đầu được viết tắt từ câu “DomiNus IHeSus CHristuS” – “Chúa Giêsu Kitô là Vua các vua”. Chân phước Gioan Colombini (qua đời năm 1367) thường viết chữ này trước ngực. Người ta còn thêm mẫu tự V (hình ba dấu đinh) vào chữ IHS thành IHSV. Dạng này được Thánh Inhaxiô dùng làm biểu tượng của các tu sĩ Dòng Tên. IHSV là viết tắt câu “In Hoc Signo Vinces” (Nhờ dấu này, bạn sẽ chiến thắng), được coi là ám chỉ chiến thắng mà Hoàng đế Constantine đã đánh bại Maxentius tại Cầu Milvian ngày 28 tháng Mười năm 312.

HUYẾT ƯỚC ĐƯỢC THIẾT LẬP

Cựu Ước cho biết rằng từ ngàn xưa, ông Môsê xuống thuật lại cho dân mọi lời của Đức Chúa và mọi điều luật. Toàn dân đồng thanh đáp: “Mọi lời Đức Chúa đã phán, CHÚNG TÔI SẼ THI HÀNH” (Xh 24:3). Đó là lời phàm nhân hứa với Đức Chúa. Chính ông Môsê đã chép lại mọi lời của Đức Chúa đã truyền.

Ngay sáng hôm sau, ông dậy sớm, lập một bàn thờ dưới chân núi và dựng mười hai trụ đá cho mười hai chi tộc Israel. Đó chính là Giao Ước và là Thập Giới (Mười Điều Răn). Dâng lễ toàn thiêu, ngả bò làm hy lễ kỳ an tế Đức Chúa rồi ông Môsê lấy cuốn sách giao ước đọc cho dân nghe. Họ thưa: “Tất cả những gì Đức Chúa đã phán, chúng tôi sẽ thi hành và tuân theo” (Xh 24:7). Ông Môsê lấy máu rảy lên dân và nói: “Đây là máu giao ước Đức Chúa đã lập với anh em, dựa trên những lời này” (Xh 24:8). Một Huyết Ước đã được thiết lập giữa Thiên Chúa và nhân loại – giữa Tạo Hóa (Tạo Vật) với Thụ Tạo.

Được Thiên Chúa tạo dựng nên giống hình ảnh Ngài với bản chất “nhân chi sơ tính bổn thiện”, thế nhưng con người ngang ngược và kiêu căng, tự biến mình thành tội nhân – nghĩa là tất cả chúng ta đều hoàn toàn bất xứng. Tuy vậy, Thiên Chúa không coi chúng ta là tôi tớ và lại thiết lập Giao Ước Mới với nhân loại. Vì thế, chúng ta lại càng phải biết dâng lời tạ ơn. Giáo Hội đã dùng Tv 116 để dâng lời tạ ơn, vì Thánh Vịnh này chính là Lời Kinh Tạ Ơn. Thiên Chúa chí thánh và cao sang vô cùng, chúng ta không có gì đền đáp cho cân xứng: “Biết lấy chi đền đáp Chúa bây giờ vì mọi ơn lành Ngài đã ban cho?” (Tv 116:12). Tự vấn như vậy rồi thì cũng nhận ra mình là Con-Số-Không quá lớn, và chỉ còn biết tin cậy vào Thiên Chúa mà tự thề hứa: “Tôi xin nâng chén mừng ơn cứu độ và kêu cầu Thánh Danh Ðức Chúa” (Tv 116:12-13).

Ôi, ân nghĩa Thiên Chúa cao dày khôn ví! Chúng ta phải chân thành khiêm nhường nhìn nhận: “Vâng lạy Chúa, thân này là tôi tớ, tôi tớ Ngài, con của nữ tỳ Ngài, xiềng xích trói buộc con, Ngài đã tháo cởi” (Tv 116:16), và phải tự hứa: “Lời khấn nguyền với Chúa, tôi xin giữ trọn,  trước toàn thể dân Ngài” (Tv 116:18). Vâng, chính chúng ta tự hứa thì cũng phải tự xử trước khi Thiên Chúa xử.

Liên quan Giao Ước và Máu, Thánh Phaolô cho chúng ta biết qua thư gởi giáo đoàn Do Thái: “Đức Kitô đã đến làm Thượng Tế đem phúc lộc của thế giới tương lai. Để vào cung thánh, Ngài đã đi qua một cái lều lớn hơn và hoàn hảo hơn, không do bàn tay con người làm nên, nghĩa là không thuộc về thế giới thọ tạo này. Ngài đã vào cung thánh không phải với máu các con dê, con bò, nhưng với CHÍNH MÁU CỦA MÌNH, Ngài vào chỉ một lần thôi, và đã lãnh được ƠN CỨU CHUỘC VĨNH VIỄN cho chúng ta” (Dt 9:11-12). Rồi thánh nhân vừa giải thích vừa kết luận: “Vậy nếu máu các con dê, con bò, nếu nước tro của xác bò cái, đem rảy lên mình những kẻ nhiễm uế còn thánh hoá được họ, nghĩa là cho thân xác họ trở nên trong sạch thì Máu của Đức Kitô càng hiệu lực hơn biết mấy. Nhờ Thánh Thần hằng hữu thúc đẩy, Đức Kitô đã tự hiến tế như lễ vật vẹn toàn dâng lên Thiên Chúa. Máu của Ngài THANH TẨY LƯƠNG TÂM chúng ta khỏi những việc đưa tới sự chết, để chúng ta xứng đáng phụng thờ Thiên Chúa hằng sống. Trong thời giao ước cũ, và đem lại cho những ai được Thiên Chúa kêu gọi QUYỀN LÃNH NHẬN GIA NGHIỆP VĨNH CỬU Thiên Chúa đã hứa” (Dt 9:13-15). Thánh Phaolô nói rõ ràng quá chừng!

Máu là loại chất lỏng rất đặc biệt, nó duy trì sự sống trong cơ thể con người – và động vật. Mất máu nhiều thì không thể sống, nghĩa là chết. Ngày xưa, khi thề hứa với nhau điều quan trọng, người ta thường “cắt máu ăn thề” (mỗi người tự lấy chút máu của mình, hòa vào chung rượu, rồi chia nhau uống), nhất là khi kết nghĩa huynh đệ. Và Thiên Chúa cũng đã thiết lập Huyết Ước với nhân loại chúng ta.

HUYẾT ƯỚC ĐƯỢC THỰC HIỆN

Thánh sử Mác-cô cho biết: Ngày thứ nhất trong tuần Bánh Không Men, ngày sát tế chiên Vượt Qua, Chúa Giêsu sai hai môn đệ đi và dặn họ: “Các anh đi vào thành, và sẽ có một người mang vò nước đón gặp các anh. Cứ đi theo người đó. Người đó vào nhà nào, các anh hãy thưa với chủ nhà: Thầy nhắn: “Cái phòng dành cho tôi ăn lễ Vượt Qua với các môn đệ của tôi ở đâu? Và ông ấy sẽ chỉ cho các anh một phòng rộng rãi trên lầu, đã được chuẩn bị sẵn sàng. Ở đó, các anh hãy dọn tiệc cho chúng ta” (Mc 14:13-15). Hai môn đệ ra đi vào thành, các ông thấy mọi sự y như Ngài đã nói. Và các ông dọn dạ tiệc Vượt Qua.

Khi đang bữa ăn, Đức Giêsu CẦM LẤY bánh, dâng lời CHÚC TỤNG, BẺ RA, TRAO CHO các ông và nói: “Anh em hãy cầm lấy, đây là mình Thầy” (Mc 14:22). Rồi Ngài cầm chén rượu, dâng lời tạ ơn, trao cho các ông, và nói: “Đây là máu Thầy, máu Giao Ước, đổ ra vì muôn người” (Mc 14:24). Đây là phép lạ lớn nhất và là mầu nhiệm đức tin, nếu không có đức tin thì không thể nào tin nổi. Bánh và rượu được thánh hóa để trở thành Thánh Thể của Đức Giêsu Kitô, làm Thần Lương nuôi sống chúng ta hằng ngày. Đó cũng là Giao Ước được thực hiện, đúng với lời hứa mà Chúa Giêsu đã hứa trước khi Ngài về cùng Chúa Cha: “Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế” (Mt 28:20). Ngài lập Bí tích Thánh Thể và cũng lập chức Linh mục kỳ diệu, bởi vì phàm nhân mà được Chúa trao quyền hành động thay mặt Ngài.

Sau khi thiết lập Bí tích Thánh Thể, Chúa Giêsu ân cần nhắn nhủ: “Thầy bảo thật anh em: chẳng bao giờ Thầy còn uống sản phẩm của cây nho nữa, cho đến ngày Thầy uống thứ rượu mới trong Nước Thiên Chúa” (Mc 14:25). Ngài về Thiên quốc trước để dọn chỗ cho chúng ta, những người tin Ngài là Con Thiên Chúa, là Đấng Thiên Sai, là Đấng Cứu Độ.

Để tỏ lòng kính mến Thánh Thể và đáp lại Tình Ngài, mỗi ngày chúng ta nên RƯỚC LỄ THẬT, rước lễ xong thì hãy đắm mình trong Ngài để hòa tan với Ngài và chuyện trò với Ngài. Mọi lúc khác trong ngày, chúng ta cũng nên RƯỚC LỄ THIÊNG LIÊNG, nếu có thể thì chầu Thánh Thể chung hoặc riêng. Thánh LM TS Thomas Aquinas, thần học gia lỗi lạc, cho biết: “Rước lễ thiêng liêng sinh hiệu quả như rước lễ thật, nhưng còn tùy chúng ta dọn mình kỹ hay không, có tha thiết ao ước Chúa hay không, và có yêu mến Chúa nhiều hay không”.

Chúa Giêsu vẫn luôn ở nơi Nhà Tạm chờ đợi chúng ta tâm sự với Ngài, không phải chúng ta an ủi Ngài mà chúng ta được Ngài an ủi. Thánh Thể và Thánh Tâm phải được chúng ta ưu tiên, và đó cũng là tôn kính Lòng Chúa Thương Xót vậy.

Liên quan Thánh Thể, trên trang CongGiaoDanThan.com, tác giả Nguyễn Hy Vọng kể câu chuyện xảy ra thật tại Việt Nam thế này: Năm 1954, sau khi chiếm miền Bắc, một toán công an cộng sản vào nhà dòng kín Bùi Chu lục soát. Khi đến Nhà Nguyện, lúc các nữ tu đang chầu Mình Thánh, một tên cộng sản lớn tiếng la lối: “Chúa của các người ở đâu?”. Nữ tu chỉ Nhà Tạm trên bàn thờ, tên này lấy súng mang trên người nhắm Nhà Tạm. Hắn bắn vỡ chén thánh và Mình Thánh Chúa đổ ra vương vãi. Bắn xong, hắn vẫn đứng yên, chĩa súng vào Nhà Tạm như muốn bắn tiếp. Các nữ tu vô cùng đau lòng vì Mình Thánh Chúa bị xúc phạm, nên quỳ xuống, van xin anh đừng bắn nữa, nhưng khi chạm đến hắn, các nữ tu mới biết hắn chỉ còn là cái xác không hồn: HẮN CHẾT ĐỨNG!

Lạy Thánh Tử Giêsu, xin thanh tẩy tâm hồn chúng con để chúng con xứng đáng lãnh nhận Thánh Thể Ngài mỗi ngày, xin Thánh Thể Ngài ban cho chúng con phúc trường sinh, chứ không là cớ khiến chúng con bị án phạt đời đời vì tội bất xứng. Ngài là Đấng cứu độ nhân loại, hiển trị cùng Chúa Cha, hiệp nhất với Chúa Thánh Thần, đến muôn thuở muôn đời. Amen. Về mục lục

TRẦM THIÊN THU

HIẾN TẾ TÌNH YÊU

 “Anh em hãy cầm lấy, đây là mình Thầy…

“Đây là máu Thầy, máu Giao Ước, đổ ra vì muôn người.”

I. LẮNG NGHE LỜI CHÚA TRONG TIN MỪNG MÁC-CÔ (14,12-16.22-26):

Hôm ấy nhằm ngày thứ nhất trong tuần Bánh không men, là ngày sát tế chiên Vượt Qua, các môn đệ thưa với Đức Giê-su: “Thầy muốn chúng con đi dọn cho Thầy ăn lễ Vượt Qua ở đâu?” Người sai hai môn đệ đi, và dặn họ: “Các anh đi vào thành, và sẽ có một người mang vò nước đón gặp các anh. Cứ đi theo người đó. Người đó vào nhà nào, các anh hãy thưa với chủ nhà: Thầy nhắn: “Cái phòng dành cho tôi ăn lễ Vượt Qua với các môn đệ của tôi ở đâu? Và ông ấy sẽ chỉ cho các anh một phòng rộng rãi trên lầu, đã được chuẩn bị sẵn sàng: và ở đó, các anh hãy dọn tiệc cho chúng ta.” Hai môn đệ ra đi. Vào đến thành, các ông thấy mọi sự y như Người đã nói. Và các ông dọn tiệc Vượt Qua.

Cũng đang bữa ăn, Đức Giê-su cầm lấy bánh, dâng lời chúc tụng, rồi bẻ ra, trao cho các ông và nói: “Anh em hãy cầm lấy, đây là mình Thầy.” Và Người cầm chén rượu, dâng lời tạ ơn, rồi trao cho các ông, và tất cả đều uống chén này. Người bảo các ông: “Đây là máu Thầy, máu Giao Ước, đổ ra vì muôn người. Thầy bảo thật anh em: chẳng bao giờ Thầy còn uống sản phẩm của cây nho nữa, cho đến ngày Thầy uống thứ rượu mới trong Nước Thiên Chúa.” Hát thánh vịnh xong, Đức Giê-su và các môn đệ ra núi Ô-liu.

II. TÌM HIỂU VÀ SUY NIỆM LỜI CHÚA TRONG TIN MỪNG MÁC-CÔ (14,12-16.22-26):

2.1 Đức Giê-su mừng Lễ Vượt Qua của người Do-thái với các tông đồ lần sau cùng, tại nhà một người bạn ở Giê-ru-sa-lem. Trong bữa Tiệc Vượt Qua ấy Đức Giê-su đã thực hiện một việc kỳ diệu: trao ban Mình và Máu Ngài cho các môn đệ làm của ăn của uống, làm lương thực thiêng liêng, làm giá cứu chuộc nhân loại, làm bảo chứng Tình Yêu Cứu Độ của Thiên Chúa.

2.2 Tiệc Thánh Thể gắn liển với Tiệc Vượt Qua của Cựu Ước nên Chúa Giê-su thay thế Chiên Vượt Qua và tất cả các lễ vật của Cựu ước (chiên, dê, bò..), vì những lễ vất ấy không đem lại hiệu quả mà con người cần đến là xóa tội. Trong thư gửi tín hữu Do-thái Thánh Phao-lô đã viết:

“ Thật thế, máu các con bò, con dê không thể nào xoá được tội lỗi. Vì vậy, khi vào trần gian, Đức Ki-tô nói: Chúa đã không ưa hy lễ và hiến tế, nhưng đã tạo cho con một thân thể. Chúa cũng chẳng thích lễ toàn thiêu và lễ xá tội. Bấy giờ con mới thưa: Lạy Thiên Chúa, này con đây, con đến để thực thi ý Ngài, như Sách Thánh đã chép về con.

Trước hết, Đức Ki-tô nói: Hy lễ và hiến tế, lễ toàn thiêu và lễ xá tội, Chúa đã chẳng ưa, chẳng thích, mà đó chính là những thứ của lễ được dâng tiến theo Lề Luật truyền.  Rồi Người nói: Này con đây, con đến để thực thi ý Ngài. Thế là Người bãi bỏ các lễ tế cũ mà thiết lập lễ tế mới. Theo ý đó, chúng ta được thánh hoá nhờ Đức Giê-su Ki-tô đã hiến dâng thân mình làm lễ tế, chỉ một lần là đủ.” (Dt 10,4-10).

III. THỰC THI  LỜI CHÚA TRONG TIN MỪNG MÁC-CÔ (14,12-16.22-26):

3.1 Từ ngày đựoc thành lập sau Lễ Ngũ Tuần các Cộng Đoàn Ki-tô hữu luôn trân trọng Bữa Tối của Chúa và cử hành bữa ăn ấy một cách trân trọng và thân tình. Tiệc Thánh Thể hay Lễ Tạ Ơn luôn là trọng tâm của đời sớng phụng tự của các Ki-tô hữu. Rước Mình và rước Lời luôn là hai hành động chính yếu của những người khao khát đời sống thần linh của Thiên Chúa.

3.2  Nhìn bên ngoài bằng giác quan con người, nhiều khi chúng ta thấy vô cùng khó tin sự việc diễn ra trên bàn thờ:  tấm bánh không men và ly rượu nho tinh khiết ”được truyền phép” đã trở thành Thịt và Máu Chúa Ki-tô. Thật khó tin. Nhưng không thể không tin vì những lời xác quyết của chính Đức Giê-su trong Tin Mừng. Đó đây trong dòng lịch sử của Hội Thánh đã xẩy ra nhiều Phép Lạ Thánh Thể để củng cố lòng tin của các tín hữu.

IV. CẦU NGUYỆN VỚI LỜI CHÚA TRONG TIN MỪNG MÁC-CÔ (14,12-16.22-26):

Lạy Chúa Giê-su Thánh Thể, chúng con chúc tụng, ngợi khen và cảm tạ Chúa

  • về mầu nhiệm mà Chúa đã mạc khải cho chúng con,
  • về hồng ân mà Chúa đã ban cho chúng con là được Mình Máu Chúa nuôi dưỡng và cứu chuộc.  

Xin Chúa ban cho chúng con một đời sống kết hợp mật thiết Chúa để chúng con tham dự vào Hiến Tế Tình Yêu của Chúa.

Chúng con cầu xin Chúa là Đấng hằng sống hằng trị cùng với Chúa Cha và Chúa Thánh Thần đến muôn muôn đời. Amen. Về mục lục

Giêrônimô Nguyễn Văn Nội

BÀN TIỆC THÁNH THỂ

(Suy niệm từ: Mc 14,12-16.22-26)

Trước khi vào chịu nạn

Trong bữa tiệc chia ly.

Chúa lập phép Mình Thánh

Nuôi dân, chẳng định kỳ…

Ẩn mình trong Thánh Thể

Bí tích cực thần linh:

Chúa ngự trên Thiên Quốc,

Và trong lòng chúng sinh.

Ôi! Sáng kiến tình yêu

Dạt dào tựa thủy triều.

Tình yêu Vua Cứu Thế

Đền đáp được bao nhiêu…

Hạnh phúc Ki-tô hữu

Rước Mình Thánh mọi ngày

Nhận ơn thiêng Cứu Độ

Giáo Hội vẻ vang thay!

(Thế Kiên Dominic) Về mục lục

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.

Tin liên quan