WHĐ (29/9/2025) - Từ ngày 25 đến 27 tháng 9 năm 2025 vừa qua, tại Tòa Giám mục Giáo phận Phát Diệm (Ninh Bình), Ủy ban Phụng tự trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam đã tổ chức kỳ họp với sự tham dự của 21 linh mục đặc trách phụng vụ đến từ 13 giáo phận. Cuộc gặp gỡ diễn ra trong bầu khí huynh đệ và cầu nguyện, với mục tiêu đào sâu về đời sống phụng vụ, định hướng cho việc cử hành thống nhất trong toàn thể Giáo hội tại Việt Nam.

I. Bối Cảnh, Mục Tiêu và Tình Hình Thực Tế

1. Sự kiện và Thành phần tham dự: Ủy ban Phụng tự trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam đã tổ chức kỳ họp tại Tòa Giám mục Phát Diệm (Ninh Bình) từ ngày 25 đến 27 tháng 9 năm 2025. Cuộc họp có sự tham dự của 21 linh mục đặc trách phụng vụ đến từ 13 giáo phận.

2. Mục tiêu: Nhằm đào sâu về đời sống phụng vụ và định hướng cho việc cử hành thống nhất trong toàn thể Giáo hội tại Việt Nam.

3. Tầm quan trọng của Đào tạo: Đức cha Phêrô Kiều Công Tùng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đào tạo phụng vụ cho Dân Chúa, khởi đi từ Tông thư Desiderio Desideravi.

4. Quan tâm của Hội Thánh: Mẹ Hội Thánh luôn quan tâm đến việc cử hành Phụng vụ sao cho đúng theo nghi thức và Quy chế Tổng quát Sách lễ Rôma.

5. Mục đích Phụng vụ: Cộng đoàn phụng vụ phải diễn tả và giúp mọi người khám phá được vẻ đẹp vốn có của phụng vụ thánh.

6. Tình trạng chưa thống nhất: Hiện nay tại nhiều nơi vẫn còn tồn tại sự khác biệt trong cách cử hành, mặc dù bản chất phụng vụ là hiệp nhất. Sự chưa đồng bộ này thể hiện qua nhiều khía cạnh, như việc chuyển đổi các tư thế (đứng, quỳ, ngồi), cách thức xông hương, và những khác biệt qua cử chỉ, hành động của các thừa tác viên.

7. Hậu quả của việc thiếu văn bản chính thức: Vì chưa có các bản văn phụng vụ chính thức, nên còn tồn tại một số thực hành phụng vụ tùy tiện sửa đổi bản văn, chưa cập nhật tài liệu hướng dẫn mới, nhất là trong các nghi thức cử hành bí tích.

II. Các Chỉ Dẫn và Kêu Gọi Thống Nhất

1. Tuân thủ quy luật: Đức cha Phêrô mời gọi các linh mục và vị chủ sự tuân thủ và theo sát Quy chế Tổng quát Sách lễ Rôma và “luật chữ đỏ” trong Nghi thức Thánh Lễ.

2. Tránh lạm dụng: Việc tuân thủ nhằm tránh tình trạng thêm bớt, gây nên thừa thiếu cử chỉ hay lạm dụng theo ý riêng.

3. Xác định trung tâm cử hành: Cần phải xác định rõ đâu là trung tâm của cử hành để tránh những yếu tố phụ làm lu mờ mầu nhiệm chính.

4. Thiết lập Cung Thánh (ngoài nhà thờ): Đức cha Chủ tịch lưu ý, khi thiết lập lễ đài dâng lễ ngoài nhà thờ, cần thiết phải thiết đặt gian chính như một cung thánh để cử hành Thánh Lễ chứ không phải sân khấu.

5. Thành phần Cung Thánh: Gian chính (cung thánh) chỉ gồm: Thánh giá chuộc tội, Bàn thờ, Toà giảng, ghế chủ sự. Các yếu tố trang trí phụ (câu châm ngôn, logo, chủ đề ngày lễ, panô, hình ảnh) phải đặt bên ngoài gian chính đó.

6. Sử dụng Phương tiện hỗ trợ (Media): Khuyến nghị chỉ dùng màn hình, màn chiếu (slide) cho phần lời hát, đáp ca, kinh đọc… nhằm giúp cộng đoàn thưa đáp.

7. Tránh lạm dụng hình ảnh: Cần tránh lạm dụng hình ảnh trang trí, nhất là hình ảnh do AI (trí tuệ nhân tạo) tạo ra theo kiểu hoạt hình, vì có thể gây phân tán và làm mất tính trang nghiêm của phụng vụ, khi không tập trung vào các cử hành chính nơi bàn thờ.

8. Kinh Cầu Các Thánh: Giáo hội có chủ ý thêm các Thánh theo từng lễ nghi (ví dụ: 12 tông đồ trong truyền chức Giám mục; Thánh mục tử trong Linh mục). Trong khi chờ ấn bản chính thức, các vị phụ trách lễ nghi cần liên hệ với Ủy ban Phụng tự để nhận bản Kinh Cầu Các Thánh phù hợp, tránh sử dụng phiên bản cũ.

III. Tiến Trình Hoàn Thiện Bản Văn Phụng Vụ

1. Sách lễ Rôma: Đức cha Emmanuel Nguyễn Hồng Sơn thông tin rằng Sách lễ Rôma bản dịch tiếng Việt đã được Tòa Thánh Vatican chuẩn nhận và đang ở giai đoạn cuối trước khi in ấn và phát hành.

2. Các sách nghi thức khác: Các sách nghi thức phụng vụ khác cũng đang được hoàn thiện để sớm trình Hội đồng Giám mục phê chuẩn.

3. Phổ biến Quy chế Tổng quát Sách lễ Rôma: Một bản in riêng của Quy chế Tổng quát Sách lễ Rôma sẽ được phổ biến trước.

4. Mục đích phổ biến Quy chế sớm: Nhằm giúp các linh mục đọc lại và áp dụng trong cử hành Thánh Lễ; đồng thời để các chủng viện sử dụng trong việc đào tạo các ứng viên linh mục và thừa tác viên. Cùng với đó sẽ có một tập nhỏ các câu hỏi giúp đọc và tìm hiểu quy chế ấy.

IV. Kiến Nghị và Kết Luận

1. Ý kiến của các linh mục đặc trách: Các linh mục đã tích cực đóng góp ý kiến về việc thống nhất cử hành trong toàn Giáo hội Việt Nam.

2. Lưu tâm đến sách phụng vụ: Các ngài lưu tâm đến việc hình thành bản văn các sách phụng vụ, các nghi thức bí tích sao cho chỉn chu, trang trọng, và gợi lên tâm tình sốt mến nơi thừa tác viên và cộng đoàn.

3. Đề nghị Cẩm nang chung: Nhiều gợi ý và đề nghị được đưa ra với mong muốn hình thành một cẩm nang chung về thực hành dựa trên Quy chế Tổng quát Sách lễ Rôma, nhằm hỗ trợ việc đào tạo và hướng dẫn mục vụ tại các giáo phận, chủng viện, dòng tu.

4. Hoạt động khác: Các thành viên Ủy ban đã cùng nhau hành hương và dâng Thánh lễ tại nhà thờ giáo xứ Hảo Nho, nhằm tưởng nhớ nguồn cội truyền giáo và xin ơn Chúa Thánh Thần hướng dẫn cho công cuộc đào tạo phụng vụ.

5. Xác tín chung: Các tham dự viên cùng chung niềm xác tín rằng phụng vụ là “đỉnh cao và nguồn mạch” đời sống Giáo hội.

6. Mục đích cuối cùng: Việc hướng tới sự đồng nhất trong cử hành không chỉ nhằm giữ kỷ luật phụng vụ, nhưng còn để mọi cộng đoàn tín hữu tại Việt Nam được dẫn vào mầu nhiệm cứu độ trong sự hiệp thông trọn vẹn với Hội thánh hoàn vũ.

Nguồn: WHĐ

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.