[Is 42,1-4.6-7; Cv 10,34-38; Mt 3,13-17]

LỄ CHÚA GIÊSU CHỊU PHÉP RỬA 2026

Mục Lục

NƯỚC GIOĐAN và BÍ TÍCH: KHỐI TÌNH - Ý CHÍ - SỰ SỐNG – Lm. JB. Nguyễn Minh Hùng

DÒNG SÔNG TÁI SINH – Phêrô Phạm Văn Trung

NGƯỜI KITÔ HỮU SỐNG BÍ TÍCH RỬA TỘI TRONG HIỆN TẠI – Lm. Fx. Nguyễn Văn Tuyết

VÂNG PHỤC – Lm. Đaminh Phạm Tĩnh, SDD

PHÉP RỬA - KHỞI ĐIỂM CỦA SỨ VỤ – Lm. Yuse Mai Văn Thịnh, DCCT

CHÚA CHỊU PHÉP RỬA – TRỜI ĐẤT GIAO HÒA – Lm. Antôn Nguyễn Văn Độ

NGHỊCH LÝ CỦA TÌNH YÊU VÀ SỰ KHIÊM NHƯỜNG – Lm. Vinhsơn Nguyễn Minh Huấn

NƯỚC GIOĐAN VÀ BÍ TÍCH: KHỐI TÌNH - Ý CHÍ - SỰ SỐNG

Với việc Chúa Giêsu chịu phép rửa, Phụng Vụ khép lại Mùa Giáng Sinh và mở ra Mùa Thường Niên. Ánh đèn lung linh của đêm thánh không còn rực rỡ. Những bài ca tưng bừng mừng Con Thiên Chúa giáng trần lắng dần. 

Hội Thánh đưa chúng ta bước sang một nhịp sống khác: âm thầm hơn, chậm hơn, sâu hơn. Không phải niềm vui vơi cạn, nhưng là niềm vui trưởng thành, niềm vui của người bắt đầu đồng hành với mầu nhiệm cứu độ, trong cả thiên tính và nhân tính của Đấng Cứu Thế.

Chúa Giêsu không đi từ máng cỏ lên ngai vàng. Chúa đi từ máng cỏ xuống dòng sông. Và dòng sông ấy là Giođan.

1. GIOĐAN: DÒNG SÔNG NHỎ BÉ MANG LỊCH SỬ LỚN LAO.

Nhìn bằng con mắt địa lý, Giođan không có gì đáng kể. Không lưu vực rộng, không nước xiết, không chiều sâu "đáng nể". So với nhiều con sông Việt Nam, nó chỉ đáng gọi là con kênh, con rạch. Có người nghịch ngợm từng nói: Đứng bên này, ném một hòn đá, có khi hòn đá còn văng xa hơn bờ bên kia.

Nhưng dòng nước nhỏ bé ấy chuyên chở nơi mình cả một lịch sử, không chỉ của dân Israel, mà là lịch sử cứu độ. Nó không đo bằng mét khối nước, nhưng bằng thời gian, hồng ân, tình yêu, ân huệ và dấu ấn của Thiên Chúa.

Giođan đã chứng kiến bước chân run rẩy của dân nô lệ sau bốn mươi năm sa mạc, khi họ vào Đất Hứa. Dòng nước ấy dừng lại, mở lối cho dân đi qua, để sự sống được tiếp tục, để lời hứa không bị chôn vùi trong cát nóng hoang địa.

Giođan đã mở ra cho Êlia, vị ngôn sứ lửa đi qua, để từ đó ông được đưa về trời. Và cũng chính Giođan lại mở ra lần nữa cho Êlisa, người học trò trở về với dân, mang theo sứ mạng, quyền năng và lòng xót thương của Thiên Chúa.

Giođan không giữ lại cho mình điều gì. Nó mở ra, trao đi, và để người khác tiếp tục hành trình.

2. DÒNG SÔNG KHÔNG HỦY DIỆT NHƯNG TRAO SỰ SỐNG.

Điều rất đặc biệt: Trong toàn bộ Kinh Thánh, Giođan không bao giờ là biểu tượng của sự hủy diệt. Nó có thể tràn bờ mùa lũ, có thể nguy hiểm vì lau sậy rậm rạp, thú dữ ẩn nấp. Nhưng chưa bao giờ Giođan được kể như khí cụ Thiên Chúa dùng để tiêu diệt dân riêng hay quân thù.

Khác Biển Đỏ, nơi quân Ai Cập bị nhận chìm, Giođan chỉ mở ra cho sự sống. Nó không khép lại để giết ai. Nó không nhấn chìm quân thù. Nó không mang lấy máu và xác chết. Nó là biểu tượng của một Khối Tình, của một Ý Chí: Thiên Chúa muốn con người được sống và sống dồi dào.

Giođan vì thế là dòng sông của chuyển tiếp, của trưởng thành, của bước sang một đời sống mới. Không còn là trốn chạy nô lệ, nhưng là đảm nhận trách nhiệm của người tự do.

3. GIOĐAN, DÒNG SÔNG CỦA SÁM HỐI VÀ TRỞ VỀ.

Chính tại dòng sông ấy, Gioan Tẩy Giả xuất hiện. Ông không dựng đền đài, không tổ chức lễ nghi cầu kỳ. Ông mời gọi con người đi ra khỏi mình, rời bỏ sự tự mãn, để bước xuống dòng nước thống hối.

Giođan trở thành lời mời gọi mạnh mẽ: Ai thao thức về Sự Sống thì phải hòa vào nó, phải trầm mình trong nó. Phải chấp nhận ướt, chấp nhận lạnh, chấp nhận hạ mình. Không ai có thể đứng trên bờ mà được đổi mới.

Gioan là người dọn đường đích thực: Không dọn đường cho quyền lực, nhưng cho một Khối Tình; không phục vụ ý riêng, nhưng là Ý Chí của Thiên Chúa. Ông nên phương tiện để Đấng Cứu Thế đi vào đời, đi vào lòng người, biến họ thành những con người sống, những con người hướng về vĩnh cửu.

4. CHÚA GIÊSU BƯỚC XUỐNG GIOĐAN, CAO ĐIỂM CỦA KHIÊM HẠ. 

Chúa Giêsu, Đấng Cứu Thế của lời hứa, không đứng trên bờ để giảng dạy. Chúa bước xuống. Không phải Chúa cần thống hối. Nhưng Chúa muốn mang lấy thân phận tội nhân.

Giây phút ấy, Giođan không chỉ là dòng sông của Israel, mà trở thành dòng sông của toàn nhân loại. Chúa thánh hóa dòng nước bằng chính sự hiện diện của Chúa. Chúa làm cho nước, vốn là thụ tạo, nên dấu chỉ của sự sống mới.

Chính tại đó, trời mở ra, Thánh Thần ngự xuống, và tiếng Chúa Cha vang lên: "Con là Con yêu dấu của Cha, Cha hài lòng về Con". Tình yêu được mạc khải. Ý Chí được tỏ lộ. Khối Tình được đặt giữa nhân loại.

5. TỪ GIOĐAN ĐẾN DÒNG NƯỚC BÍ TÍCH.

Từ Giođan, Chúa Giêsu đã thánh hóa dòng nước. Và nếu Giođan không bao giờ là biểu tượng của sự hủy diệt, thì dòng nước Bí Tích lại mang một quyền năng mới: quyền năng của cái chết và sự sống lại của Chúa Kitô.

Dòng nước Bí Tích hôm nay: Không hủy diệt con người nhưng hủy diệt tội lỗi. Không giết chết thân xác Nhưng làm cho con người cũ phải chết đi.

Chính nơi dòng nước ấy, ma quỷ, kẻ thù của chúng ta bị đánh bại. Không bằng bạo lực, nhưng bằng kết hợp với Chúa Kitô chịu chết và sống lại.

Giođan không thể hủy diệt quân thù. Nhưng dòng nước Bí Tích làm cho ma quỷ phải đầu hàng, vì nó nối kết chúng ta với Đấng đã chiến thắng sự chết.

6. BÀI HỌC CHO CHÚNG TA HÔM NAY. 

Trong một thế giới ồn ào, phô trương, thích sức mạnh và hiệu quả, Giođan nhắc chúng ta:

- Sự sống không đến từ cái lớn, mà từ cái trung thành;

- Không đến từ quyền lực, mà từ sự vâng phục;

- Không đến từ đứng cao, mà từ dám bước xuống.

Sống ơn Thánh Tẩy hôm nay là:

- Dám sống khiêm nhu giữa một thế giới hiếu thắng.

- Dám chọn sự sống giữa văn hóa sự chết

- Dám tin rằng mình thuộc về gia đình của Thiên Chúa: có Chúa Cha, có Chúa Kitô là Anh Cả, và tất cả chúng ta là anh em.

Từ Giođan đến dòng nước Bí Tích, Hội Thánh không ngừng mời gọi trở về với cội nguồn đích thực của đời mình. Không phải để tìm sức mạnh hủy diệt, nhưng để kín múc sự sống trường sinh.

Xin cho chúng ta, mỗi lần nhớ đến phép rửa của mình, biết bước xuống "Giođan" của đời mình, để ở đó, Khối Tình của Thiên Chúa tiếp tục chảy qua chúng ta, và Ý Chí cứu độ của Ngài tiếp tục được thực hiện nơi thế giới hôm nay. mục lục

Lm. JB. Nguyễn Minh Hùng

DÒNG SÔNG TÁI SINH

Mùa Giáng Sinh không khép lại như một bức màn sân khấu buông xuống trong sự tĩnh lặng của hang đá Bêlem, sau những ngày tưng bừng bên ngoài, mà bằng cảnh “Các tầng trời mở ra…Thần Khí Thiên Chúa đáp xuống như chim bồ câu” (Mt 3:16) và: “có tiếng từ trời phán” (Mt 3:17) bên dòng nước chảy của sông Giođan. Khi ánh sao lạ trên bầu trời phương Đông dần lịm tắt và những mục đồng đã trở về với đàn chiên, Giáo hội dẫn đưa chúng ta đến một khung cảnh mới, nơi sự hiện diện của Thiên Chúa không còn là tiếng khóc hài nhi trong máng cỏ, mà là bước chân dứt khoát của một người luôn muốn “giữ trọn đức công chính” (Mt 3:15) tiến xuống dòng sông. Lễ Chúa Giêsu chịu phép rửa không chỉ là một sự kiện lịch sử ghi dấu bước đầu cuộc đời công khai của Chúa Kitô, mà còn là một mầu nhiệm sâu thẳm của Thiên Chúa làm người, nơi trời và đất giao thoa, nơi cũ và mới gặp gỡ, và là nơi căn tính của mỗi người được xác định lại. 

1. Bước xuống dòng sông Giođan để giữ trọn đức công chính

Chiêm ngắm cảnh tượng Chúa Giêsu từ miền Galilê đến sông Giođan gặp ông Gioan để xin làm phép rửa, người ta thấy một nghịch lý thánh thiêng. Đấng Thánh của Thiên Chúa, Đấng mà Gioan Tẩy Giả phải thốt lên rằng: “Chính tôi mới cần được Ngài làm phép rửa, thế mà Ngài lại đến với tôi!” (Mt 3:14), lại chọn đứng xếp hàng giữa đám đông những người tội lỗi. Tại sao Đấng Vô Tội lại cần một phép rửa sám hối? Câu trả lời nằm ở hai chữ “Công Chính”. Chúa Giêsu trả lời Gioan: “Bây giờ cứ thế đã. Vì chúng ta nên làm như vậy để giữ trọn đức công chính” (Mt 3:15). Sự công chính ở đây không phải là việc tuân thủ các quy tắc đạo đức bề ngoài, mà là sự vâng phục tuyệt đối vào ý muốn của Chúa Cha. Ngài tự nguyện xếp mình vào hàng ngũ những người tội lỗi, không phải vì Ngài có tội, mà vì Ngài chọn gánh lấy tội lỗi của nhân loại, để “chữa lành mọi kẻ bị ma quỷ kiềm chế, bởi vì Thiên Chúa ở với Ngài” (Cv 10:38), như thánh Phêrô rao giảng tại nhà ông Cócnêliô trong bài đọc thứ hai. Đấng Công Chính không đứng trên bờ để phán xét những người bất chính, nhưng bước vào nhân tính sa ngã của mọi người như bước xuống dòng Giođan nhỏ bé nước đục ngầu. Đây chính là hình ảnh “Người Tôi Trung” mà ngôn sứ Isaia đã tiên báo: “Đây là người tôi trung Ta nâng đỡ, là người Ta tuyển chọn và quý mến hết lòng, Ta cho thần khí Ta ngự trên nó; nó sẽ làm sáng tỏ công lý trước muôn dân” (Is 42:1). Người Tôi Trung ấy không kêu to, không nói lớn giữa phố phường, nhưng lại có một tình thương bao dung đến lạ lùng: “Nó sẽ không kêu to, không nói lớn, không để ai nghe tiếng giữa phố phường. Cây lau bị giập, nó không đành bẻ gẫy, tim đèn leo lét, cũng chẳng nỡ tắt đi” (Is 42:2-3). Trong sự thinh lặng của dòng sông, Chúa Giêsu đã thực hiện một cuộc “nhập thể” lần thứ hai, không chỉ vào xác phàm con người như ở Bêlem, nhưng là nhập thể vào chính thân phận tội nhân của chúng ta.

2. Bước lên từ dòng sông Giođan để thực hiện sứ mạng cứu chuộc

Khi Chúa Giêsu chịu phép rửa xong và vừa ở dưới nước lên, các tầng trời vốn đã bị đóng lại bởi tội lỗi của Adam nay bỗng chốc mở ra. Đó là khoảnh khắc của một cuộc sáng tạo mới: “Các tầng trời mở ra. Ngài thấy Thần Khí Thiên Chúa đáp xuống như chim bồ câu và ngự trên Ngài” (Mt 3:16), gợi nhớ đến buổi bình minh của vũ trụ khi Thần Khí bay là đà trên mặt nước bao la. Tiếng phán từ trời: “Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Ngài” (Mt 3:17) không chỉ xác nhận căn tính của Chúa Giêsu, mà còn là lời tuyên bố về một giao ước mới. Sự hài lòng của Chúa Cha không chỉ bởi sự hiện hữu của Chúa Con, mà còn là bởi sự sẵn lòng hiến tế mà Người Con ấy đang khởi đầu. Phép rửa bằng nước hôm nay chính là hình ảnh tiên báo về phép rửa bằng máu trên Thập giá. Nếu hang đá là nơi Ngài nhận lấy thân phận con người, thì sông Giócđan là nơi Ngài chấp nhận sứ mạng cứu chuộc con người thông qua cái chết. Khi Ngài dìm mình xuống nước, Ngài báo trước việc đi xuống cõi chết, và khi Ngài bước lên, đó là hình ảnh rực rỡ của sự Phục sinh. Điều này nhắc nhở chúng ta rằng, qua phép rửa của chính mình, chúng ta được biến đổi một cách bí tích trong phép rửa của Chúa Giêsu. Chúng ta được mời gọi bước vào mầu nhiệm khiêm nhường tự hạ, chết đi cho con người cũ để sống lại với Ngài.

3. Hành trình từ sông Giođan đến sự biến đổi tâm hồn

Tuy nhiên, việc “chết đi cho con người cũ” trong thế giới hiện nay không phải là chuyện xa vời, mà là một cuộc cách mạng nội tâm đầy thách thức nhưng cũng đầy ơn giải thoát của Chúa Thánh Thần. Trong một thời đại mà cái tôi cá nhân vị kỷ được tôn thờ, nơi các mạng xã hội thúc đẩy chúng ta xây dựng những hình ảnh hào nhoáng để tìm kiếm sự công nhận từ những người khác, ví dụ như các fanclub, chủ yếu trên các nền tảng như Facebook, TikTok, Instagram, X (Twitter), trong các lĩnh vực như thể thao, kinh doanh, ẩm thực, và cả nhân vật ảo (AI, VTuber), thì “chết cho cái tôi” trước hết là chết đi cho nhu cầu được chú ý. Đó là ơn gọi biết rút lui vào sự thinh lặng, làm việc thiện mà không cần phô trương, sống như Người Tôi Trung “không kêu to, không nói lớn, không để ai nghe tiếng giữa phố phường”. Chết cho cái tôi còn là chết đi cho sự tự phụ về giá trị bản thân, mà nhiều khi lại chỉ là giá trị ảo tưởng. Trong một thế giới đầy rẫy sự phân rẽ và tranh cãi, việc biết lắng nghe và chấp nhận giới hạn của bản thân là một cung cách tự hạ sâu xa. Chúng ta thường muốn làm chủ mọi thứ: thời gian, công việc và cả con người chung quanh, nhưng ơn gọi từ sông Giócđan mời gọi chúng ta buông bỏ cái ham muốn làm ông chủ, bà chủ kiểm soát mọi thứ, để thuận theo thánh ý Thiên Chúa, học cách “đến sông Giócđan, gặp ông Gioan để xin ông làm phép rửa cho mình” như Chúa Giêsu, nghĩa là sẵn lòng chạy đến đứng vào hàng ngũ những người tội lỗi để được Chúa Kitô thanh tẩy, qua Hội thánh của Ngài, và can đảm khước từ cái tôi kiêu hãnh để hoàn toàn vâng phục lộ trình mà Thiên Chúa đã vạch sẵn cho cuộc đời mình, với thái độ khiêm nhường lặng lẽ thẳm sâu.

4. Được tái sinh và biến đổi bởi nước và Thánh Thần

 Để làm được điều đó, chúng ta cần đến quyền năng của “Thần Khí Thiên Chúa” (Mt 3:16), Đấng mà Thiên Chúa đã dùng để “xức dầu tấn phong” Chúa Giêsu như lời thánh Phêrô đã rao giảng (Cv 10:38). Chính Thánh Thần là Đấng soi sáng giúp chúng ta nhận diện những ngõ ngách tinh vi của sự kiêu ngạo vốn ẩn nấp sau cả những hành động đạo đức. Tự mình đóng đinh cái tôi ích kỷ và kiêu ngạo vào Thập giá là một điều đau đớn, nhưng Chúa Thánh Thần ban ơn can đảm để chúng ta dám buông bỏ những gì mình đang bám víu, dù đó là danh vọng, tiền bạc hay sự an toàn giả tạo. Khi cái tôi cũ chết đi, con người mới trong Thần Khí sẽ trỗi dậy với tình yêu vị tha, không còn hỏi “tôi được lợi gì?” mà luôn trăn trở “tôi có thể giúp gì?” Đó là lúc chúng ta thực sự biểu lộ mình mang “hình ảnh” của Thiên Chúa, bước đi trong đời sống mới với phẩm giá của con cái yêu dấu.

Hành trình từ sông Giócđan dẫn chúng ta về với cuộc sống thường nhật nhưng với một tâm thế hoàn toàn khác. Sau khi được tái sinh bởi nước và Thánh Thần, chúng ta không còn là những kẻ xa lạ đứng bên lề ơn cứu độ, nhưng sứ mạng của chúng ta bây giờ là tiếp nối những gì Chúa Giêsu đã làm: “Đi tới đâu là Ngài thi ân giáng phúc tới đó, và chữa lành mọi kẻ bị ma quỷ kiềm chế, bởi vì Thiên Chúa ở với Ngài” (Cv 10:38). Chúng ta được gọi để trở thành “ánh sáng chiếu soi muôn nước” (Is 42:6) để: “mở mắt cho những ai mù loà, đưa ra khỏi tù những người bị giam giữ, dẫn ra khỏi ngục những kẻ ngồi trong chốn tối tăm” (Is 42:7) như lời mời gọi của Chúa qua ngôn sứ Isaia. Mỗi khi chúng ta nhường nhịn một người khó tính, mỗi khi chúng ta chọn sự ngay thẳng thay vì sự gian dối hám lợi, hay mỗi khi chúng ta dành thời gian cầu nguyện thay vì lãng phí vào những hư ảo, đó là lúc chúng ta đang cùng Chúa Giêsu dìm mình xuống dòng nước tái sinh.

Khi chiêm ngắm Chúa Giêsu đứng dưới dòng sông Giócđan, người ta có thể nhận ra tình yêu bao la mà Ngài dành cho con người là những kẻ đang chìm trong dòng chảy lịch sử đục ngầu tội lỗi. Chính trong dòng nước này “Người Con yêu dấu của Thiên Chúa” (Mt 3:17), như Gioan Tẩy giả tiên báo ngay trước đó, bắt đầu sứ mệnh “làm phép rửa trong Thánh Thần và lửa. tay Ngài cầm nia, Ngài sẽ rê sạch lúa trong sân: thóc mẩy thì thu vào kho lẫm, còn thóc lép thì bỏ vào lửa không hề tắt mà đốt đi” (Mt 3:12). “Thánh Thần và lửa”, nghĩa là ân sủng của bí tích thánh tẩy, sẽ đốt sạch mọi thứ thóc lép trong cõi lòng con người, giữ lại và đưa vào kho Nước Trời những hạt thóc mẩy. “Thánh Thần và lửa” làm cho tâm hồn người tín hữu luôn tươi mới, để họ không sống cho cái tôi vị kỷ đầy thói hư tật xấu của chính mình nữa, nhưng được “thi ân giáng phúc, và chữa lành khỏi bị ma quỷ kiềm chế” (Cv 10:38) và sống trong sự “kính sợ Thiên Chúa và ăn ngay ở lành” (Cv 10:35). Khi lãnh nhận phép Thánh tẩy, người Kitô hữu thực sự lãnh nhận “Thánh Thần và lửa” để biến đời mình thành một cuộc hiến tế tình yêu, nơi đó mỗi tư tưởng, lời nói và hành động của người Kitô hữu đều nên giống như “Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Ngài” (Mt 3:17). 

Lạy Thiên Chúa đầy lòng xót thương, chúng con cảm tạ Chúa vì mầu nhiệm phép rửa hôm nay. Xin cho chúng con dám sống trong mầu nhiệm tự hạ này của Chúa Kitô, luôn trung thành với ơn gọi Kitô hữu, can đảm bước đi trong đời sống mới dưới sự dẫn dắt của Chúa Thánh Thần, hướng tới ngày “các tầng trời mở ra” một lần nữa để chúng con được bước vào trong vinh quang vĩnh cửu cùng với Chúa Kitô. Amen. mục lục

Phêrô Phạm Văn Trung

NGƯỜI KITÔ HỮU SỐNG BÍ TÍCH RỬA TỘI TRONG HIỆN TẠI

Tuần vừa qua, chúng ta đã cử hành lễ Chúa Hiển Linh, mừng biến cố Đức Giêsu Kitô tỏ mình ra như Ánh Sáng cho muôn dân. Hôm nay, Hội Thánh lại long trọng cử hành một biến cố quan trọng khác trong cuộc đời Chúa: biến cố Chúa Giêsu chịu phép rửa tại sông Giođan, xảy ra khoảng ba mươi năm sau lần Người tỏ mình đầu tiên tại Bêlem.

Sau ba mươi năm sống ẩn dật tại Nadarét, toàn thể cuộc đời và sứ mạng của Đức Giêsu được tỏ lộ nơi dòng sông Giođan, khi Chúa Thánh Thần ngự xuống trên Người và tiếng Chúa Cha phán từ trời cao: “Đây là Con Ta yêu dấu, đẹp lòng Ta mọi đàng” (Mt 3,17).

Trong đời sống thường ngày, nếu chú ý, chúng ta cũng sẽ nhận ra rằng Thiên Chúa vẫn tỏ mình ra cho chúng ta, nhiều khi trong những hoàn cảnh hoàn toàn bất ngờ.

Có một chàng sinh viên học rất giỏi, nhưng rồi bỏ dở việc học để lao vào những câu lạc bộ ăn chơi trác táng. Một đêm nọ, sau những giờ mệt mỏi vì các cuộc vui, khi trở về khách sạn và nhìn ra cửa sổ, bất chợt anh nghe vang lên trong tâm trí một tiếng nói: “Điều gì sẽ xảy ra cho ngươi nếu ngươi nhảy qua cửa sổ đó?”

Trong nhật ký, anh viết rằng lúc ấy, cuộc sống của anh dường như bị bao phủ bởi một cảm giác mà anh chưa bao giờ cảm nghiệm: sự bất an. Chính cảm giác ấy khiến anh nhận ra rằng bấy lâu nay mình đã quên đi tiếng nói của lương tâm. Từ đó, anh bắt đầu lắng nghe tiếng nói nội tâm ấy, sắp xếp lại đời sống trong một kỷ luật mới, và dần dần tìm lại được sự bình an của tâm hồn. Anh lãnh nhận Bí tích Rửa tội và sau này trở thành một linh mục ẩn tu nổi tiếng của thế kỷ XX. Người ấy chính là Thomas Merton.

Trong một hoàn cảnh rất bất ngờ, Thomas Merton đã khám phá ra rằng con đường dẫn tới sự thánh thiện đòi hỏi con người phải trung thành tuân theo tiếng nói lương tâm — tức tiếng nói phân định điều thiện điều ác mà Thiên Chúa đã ghi khắc sâu xa trong tâm hồn mỗi người.

Tin Mừng hôm nay cũng tường thuật một biến cố đầy bất ngờ xảy đến với Gioan Tẩy Giả. Khi đang rao giảng về con đường thống hối và thánh thiện bên bờ sông Giođan, Gioan bất ngờ thấy Đức Giêsu tiến đến và xin được chịu phép rửa. Biết rằng Đức Giêsu là Đấng vô tội, Gioan đã từ chối. Nhưng Đức Giêsu trả lời: “Bây giờ cứ thế đã, vì chúng ta phải làm như vậy để giữ trọn đức công chính” (Mt 3,15).

Qua lời ấy, Gioan hiểu rằng để “chu toàn bổn phận trước mặt Thiên Chúa”, đôi khi phải thực hiện những điều xem ra vô lý theo lối suy nghĩ của con người. Và ông đã làm điều tưởng chừng vô lý ấy: làm phép rửa cho chính Đấng Vô Tội.

Việc Đức Giêsu chịu phép rửa cho thấy Người thực sự chia sẻ trọn vẹn thân phận con người: là một người Do Thái, sống trong Dân Giao Ước, tuân giữ Lề Luật và thực hiện những gì Lề Luật đòi hỏi. Khi dìm mình trong nước, Đức Giêsu đã tự đặt mình về phía những người tội lỗi, để gánh lấy tội lỗi của họ và khai mở một đời sống mới cho nhân loại.

Thánh Maximus Confessor giải thích biến cố này cách sâu sắc: “Đức Kitô chịu phép rửa không phải để được nước thánh hóa, nhưng để thánh hóa nước; nhờ đó, khi chúng ta được rửa tội bằng nước, chúng ta được thanh tẩy khỏi tội lỗi.”

Chúa tuân phục Lề Luật của con người không phải để được Lề Luật làm cho hoàn hảo, nhưng để làm cho Lề Luật đạt tới sự viên mãn, hầu nhờ việc tuân giữ Lề Luật trong ánh sáng của Đức Kitô, con người cũng được dẫn tới sự hoàn thiện đích thực.

Biến cố Đức Giêsu chịu phép rửa mời gọi mỗi người chúng ta nhìn lại Bí tích Rửa tội mà mình đã lãnh nhận. Trong đời sống, nhiều khi chúng ta phải đối diện với những biến cố trái ngang, những điều xem ra vô lý xảy đến cho gia đình, cho con cái và cho chính bản thân mình, khiến chúng ta thất vọng và hoang mang. Tin Mừng hôm nay đem lại cho chúng ta niềm hy vọng lớn lao: Thiên Chúa vẫn đang hành động, ngay cả trong những hoàn cảnh xem ra vô nghĩa và khó hiểu nhất.

Đức Giêsu chấp nhận để Gioan làm phép rửa cho mình để khẳng định rằng: trong mọi hoàn cảnh của cuộc sống, Thiên Chúa vẫn có thể thực hiện công trình cứu độ của Người. Người có thể dùng những điều tưởng như khờ dại đối với con người để biểu lộ sự khôn ngoan của Thiên Chúa; Người có quyền năng biến đổi tội nhân thành thánh nhân.

Phép rửa của Đức Giêsu không chỉ là một biến cố riêng lẻ trong cuộc đời Người, nhưng là khởi điểm của một kỷ nguyên mới trong tương quan giữa Thiên Chúa và nhân loại. Bí tích Rửa tội đưa chúng ta vào gia đình của Thiên Chúa, ban cho chúng ta đức tin và quyền được gọi Thiên Chúa là Cha. Như Thánh Gioan khẳng định: “Ai có Chúa Con thì có sự sống; ai không có Con Thiên Chúa thì không có sự sống” (1 Ga 5,12).

Chiếm hữu sự sống của Đức Kitô là vượt thắng sự chết; vượt thắng sự chết là vượt qua thế lực sự dữ. Vì thế, dù được rửa tội từ khi còn thơ bé, Bí tích Rửa tội không chỉ là một biến cố thuộc về quá khứ, nhưng là một thực tại sống động trong hiện tại: một sự hiệp thông liên lỉ với đời sống của Đức Kitô Phục Sinh.

Đó là lời mời gọi chúng ta mỗi ngày sống gần gũi hơn với Chúa trong chính môi trường sống của mình, để nhờ đó góp phần làm cho thế giới trở nên tốt đẹp hơn. Chúng ta có thể không làm được những việc vĩ đại, nhưng chắc chắn có thể thực hiện những việc thiện hảo: yêu thương, phục vụ và sống trách nhiệm với tha nhân.

Đó chính là cách đáp trả lời mời gọi sám hối của Tin Mừng: một sự hoán cải nội tâm nơi những ai biết lắng nghe và thực hành Lời Chúa; nơi những ai nhận ra sự mù lòa của mình và để cho Thiên Chúa hành động; nơi những ai dám sống thành thật với bản thân, biết nhận lỗi và sửa lỗi, để chu toàn bổn phận mà Tin Mừng hôm nay tha thiết mời gọi. mục lục

Lm. Fx. Nguyễn Văn Tuyết

VÂNG PHỤC

Bạn có cảm thấy lạ khi nghe Đức Giêsu nói với ông Gioan Tẩy Giả: “Bây giờ cứ thế đã, vì chúng ta nên làm như vậy để giữ trọn đức công chính.” (Mt 3,15)

Tại sao Đức Giêsu lại nói như vậy? Và “đức công chính” mà Người nói tới có nghĩa là gì?

Đọc xuyên suốt Kinh Thánh, chúng ta nhận ra rằng đức công chính không chỉ là sự ngay thẳng luân lý theo nghĩa thông thường, mà trước hết là nhân đức của người vâng phục thánh ý Thiên Chúa, dám đặt trọn niềm tin vào kế hoạch và sự quan phòng của Ngài, cho dù kế hoạch ấy có thể dẫn đến những hiểu lầm, bất hạnh, hay đau khổ.

Để minh họa cho điều này, chúng ta có thể nhắc tới ba nhân vật Kinh Thánh tiêu biểu, những con người được chính Lời Chúa xác nhận là công chính.

1. Tổ phụ Ápraham – công chính vì tin và vâng phục

Nhân vật thứ nhất là tổ phụ Ápraham. Dù không biết tương lai sẽ ra sao, ông vẫn vâng phục thánh ý Thiên Chúa một cách trọn vẹn: rời bỏ quê cha đất tổ để lên đường theo lời Chúa hứa; và đỉnh cao của sự vâng phục ấy là việc ông sẵn sàng hiến tế người con duy nhất là I-xa-ác theo lệnh truyền của Đức Chúa.

Chính vì thế, Sách Sáng Thế khẳng định: “Ông tin Đức Chúa, và vì thế Đức Chúa kể ông là người công chính” (St 15,6).

2. Thánh Giuse – công chính trong thinh lặng và tín thác

Nhân vật thứ hai là thánh Giuse. Cũng như tổ phụ Ápraham, thánh Giuse hoàn toàn mù mịt trước những gì đang xảy ra, “chẳng hiểu mô tê gì cả”, nhưng ngài đã vâng phục thánh ý Thiên Chúa một cách tuyệt đối: đón Đức Maria về nhà, bảo vệ Mẹ và Hài Nhi Giêsu trước bao hiểm nguy.

Chính vì thế, Tin Mừng thánh Matthêu ghi nhận: “Giuse, chồng của bà, là người công chính” (Mt 1,19).

3. Đức Trinh Nữ Maria – công chính trong phó thác trọn vẹn

Nhân vật thứ ba không ai xa lạ: Đức Trinh Nữ Maria. Mẹ ý thức rất rõ rằng việc thưa “xin vâng” sẽ đưa Mẹ vào con đường đầy thử thách: những lời dị nghị, dèm pha, nguy cơ bị loại trừ, thậm chí cả án tử hình theo luật Do Thái. Mẹ không biết tương lai sẽ ra sao, nhưng vẫn hoàn toàn phó thác trong tay Thiên Chúa: “Này tôi là nữ tỳ của Chúa, xin Chúa cứ làm cho tôi như lời sứ thần nói” (Lc 1,38).

4. “Giữ trọn đức công chính” – lời mời gọi cho mỗi chúng ta

Như vậy, khi Đức Giêsu nói với Gioan Tẩy Giả: “Chúng ta nên làm như vậy để giữ trọn đức công chính”, Người không chỉ mời gọi Gioan, mà còn mời gọi mỗi người chúng ta hãy vâng phục thánh ý Thiên Chúa.

Nhưng vâng phục thánh ý Thiên Chúa bằng cách nào, khi Chúa không hiện ra hay báo mộng cho chúng ta như đã làm với tổ phụ Ápraham, thánh Giuse hay Đức Maria?

Chúng ta đừng quá lo lắng. Con đường vâng phục thánh ý Chúa thường được thể hiện qua những bổn phận rất cụ thể và gần gũi:

• Vâng lời và hiếu thảo với ông bà, cha mẹ, khi các ngài dạy dỗ, khuyên bảo chúng ta những điều hay lẽ phải, phù hợp với các giới răn của Thiên Chúa và giáo huấn của Hội Thánh, như: đi tham dự Thánh lễ, lãnh nhận Bí tích Hòa Giải, sống đức tin và thực thi bác ái.

Thánh Phaolô nhắc nhở: “Hỡi kẻ làm con, hãy vâng lời cha mẹ theo tinh thần của Chúa, vì đó là điều phải đạo” (Êp 6,1).

• Vâng phục quyền giáo huấn của Đức Giáo hoàng và hàng Giám mục, khi các ngài giảng dạy về đức tin và luân lý. Chính Đức Giêsu đã khẳng định: “Ai nghe anh em là nghe Thầy; và ai khước từ anh em là khước từ Thầy” (Lc 10,16).

• Tuân giữ những luật pháp chính đáng của xã hội, như đóng thuế, góp phần xây dựng một xã hội công bằng và bác ái, quảng đại chia sẻ và giúp đỡ những người nghèo đói, đau khổ vì thiên tai, bạo lực hay chiến tranh.

5. Gắn bó với Chúa để sống đức công chính

Giữ trọn đức công chính, tức là vâng phục thánh ý Thiên Chúa và đặt trọn niềm tin vào sự quan phòng của Ngài, không phải là điều dễ dàng. Vì thế, chúng ta rất cần đến ơn trợ giúp của Thiên Chúa.

Chúng ta cần gắn bó với Chúa như cành nho gắn liền với cây nho, để có thể vâng phục thánh ý Người:

• Cầu nguyện liên lỉ, nhất là khi phải đối diện với những chọn lựa giữa thiện và ác, giữa đúng và sai, giữa luật Thiên Chúa và luật con người.

• Học hỏi Kinh Thánh và giáo lý, vì Lời Chúa và giáo huấn của Mẹ Hội Thánh chính là kim chỉ nam giúp chúng ta nhận ra thánh ý Thiên Chúa và bước đi trong ánh sáng của Người.

• Siêng năng tham dự Thánh Lễ và Rước Lễ, bởi Bí tích Thánh Thể là nguồn mạch sức mạnh, ban cho chúng ta lòng can đảm, đức cậy và đức tin.

Nhờ đó, chúng ta mới có thể vâng phục thánh ý Thiên Chúa và phó thác trọn vẹn trong sự quan phòng yêu thương của Ngài.

Lời nguyện kết

Chúng ta hãy cầu nguyện cho nhau. Xin Chúa ban ơn khôn ngoan để mỗi người chúng ta luôn đặt thánh ý Thiên Chúa làm trung tâm của đời mình; và xin Ngài ban thêm ơn can đảm để chúng ta biết vâng phục thánh ý Chúa mỗi ngày, trong những chọn lựa nhỏ bé, âm thầm, với lòng tín thác trọn vẹn vào tình yêu và sự quan phòng của Ngài.

Xin chúc bạn và gia đình một cuối tuần bình an, mạnh khỏe, và luôn sống trong ân sủng của Thiên Chúa. mục lục

Lm. Đaminh Phạm Tĩnh, SDD

PHÉP RỬA – KHỞI ĐIỂM CỦA SỨ VỤ

Trong cuộc sống, có những cuộc gặp gỡ để lại những dấu ấn và kỷ niệm khó phai mờ. Cũng có những biến cố buộc chúng ta phải đưa ra quyết định; và dù chọn lựa theo hướng nào, quyết định ấy cũng đòi hỏi hy sinh. Một khi đã chọn, chúng ta phải dốc toàn tâm toàn ý để chu toàn, nếu không muốn lỡ mất cơ hội. Nói chung, mọi biến cố và mọi cuộc tao ngộ đều có thể trở thành lời mời gọi hay dấu chỉ giúp chúng ta trưởng thành hơn.

Sau đây là một ví dụ điển hình.

Thánh Anphongsô được sinh ra và lớn lên trong một gia đình quý tộc. Năm mười bảy tuổi, ngài đã đạt được hai học vị: tiến sĩ giáo luật và tiến sĩ dân luật. Sau đó, ngài hành nghề luật sư. Là một luật sư trẻ, nổi tiếng, và hầu như chưa từng thua một vụ kiện nào. Cho đến một ngày kia, trong một vụ kiện mà Anphongsô nắm chắc phần thắng trong tay, kết quả lại hoàn toàn trái ngược: thân chủ của ngài bị xử thua, bởi vì vụ án đã được vị thẩm phán quyết định trước khi phiên tòa bắt đầu.

Sau thất bại ấy, theo sử liệu ghi lại, Anphongsô đã tự giam mình trong phòng suốt ba ngày. Sau đó, ngài bắt đầu đi thăm viếng và phục vụ những bệnh nhân mắc các chứng bệnh nan y, không có thuốc chữa, tương tự như bệnh AIDS ngày nay. Trong thời gian phục vụ các bệnh nhân, Anphongsô nhận được ánh sáng của Thiên Chúa qua một thị kiến, mời gọi ngài từ bỏ con đường vinh hoa thế gian để dấn thân phục vụ Hội Thánh và vinh quang của Thiên Chúa.

Như vậy, biến cố thua kiện có thể được xem như dấu chỉ mở đầu cho hành trình tìm kiếm Thiên Chúa của thánh Anphongsô. Từ dấu chỉ đầu tiên ấy, như ngôi sao dẫn đường, ngài nhận ra một sự thật: Thiên Chúa đang chờ đợi ngài. Ngài lên đường tìm kiếm Người, không chỉ bằng đời sống thân mật với Thiên Chúa, mà còn bằng việc gặp gỡ và phục vụ Người nơi các bệnh nhân đau khổ. Tất cả diễn tả một tiến trình biện phân để đi đến quyết định thay đổi hoàn toàn cuộc đời.

Ngài đã hiến thân phục vụ Hội Thánh. Sau này, qua cuộc gặp gỡ với những người nghèo tại Scala, Anphongsô — lúc đó đã là linh mục — tiến thêm một bước quan trọng nữa, không chỉ làm thay đổi đời ngài mà còn ảnh hưởng sâu rộng đến bao thế hệ mai sau: đó là việc thành lập một hội dòng chuyên lo rao giảng Tin Mừng và phục vụ người nghèo, tức Dòng Chúa Cứu Thế. Dẫu thế nào, biến cố thua kiện vẫn là khởi điểm đánh động và làm đổi hướng vận mạng của thánh Anphongsô.

Cuộc đời mỗi người chúng ta cũng vậy. Có những cuộc gặp gỡ để lại dấu ấn sâu đậm; có những người chỉ sau một lần tĩnh tâm đã nhận ra con đường Thiên Chúa muốn họ bước đi. Là con người, ai trong chúng ta cũng phải đối diện với những khoảnh khắc như thế. Dù tiến trình tìm kiếm và biện phân có khó khăn hay kéo dài đến đâu, chúng ta vẫn cần đưa ra những quyết định phù hợp với ơn gọi và lối sống của mình.

Chẳng hạn, một người đàn ông đã lập gia đình, vô tình vướng vào một mối quan hệ nơi công sở, khiến lời cam kết chung thủy với người vợ bị đe dọa. Trong khoảnh khắc ấy, anh biết mình cần phải làm gì để trung thành với lời thề hôn nhân và bảo vệ hạnh phúc gia đình.

Hoặc một nam tu sĩ, sau khi tuyên khấn và được sai đi thực tập mục vụ để học hỏi kinh nghiệm đời tu, đã gặp một thiếu nữ đang cần sự trợ giúp. Với con tim nhạy cảm và lòng trắc ẩn, thầy tận tâm giúp đỡ cô. Nhưng đến một lúc, thầy nhận ra rằng mối quan hệ ấy không còn thuần túy là mối liên hệ giữa người hướng dẫn và người được hướng dẫn. Dù chưa có điều gì sai trái, nhưng dường như đã vượt qua một ranh giới tế nhị. Thầy hồi tâm và ý thức rằng mình cần phải có một quyết định rõ ràng.

Hầu hết mọi quyết định đều đòi hỏi hy sinh. Tuy nhiên, chúng ta vẫn hy vọng rằng những chọn lựa và hy sinh ấy sẽ đem lại hạnh phúc và giá trị lâu bền. Chúng ta hướng về tương lai, mong chờ những cơ hội mới và những giải pháp tốt đẹp đang mở ra. Đó chính là thời gian của những khởi đầu mới.

Anh chị em thân mến,

Đức Giêsu cũng đã trải qua một kinh nghiệm mang tính quyết định như thế. Trong cuộc đời Người, biến cố chịu phép rửa hôm nay đánh dấu một bước ngoặt quan trọng. Đây có thể được xem là sự kiện khép lại thời gian ẩn dật và mở ra đời sống công khai của Người.

Trong những ngày qua, chúng ta đã hân hoan mừng kính mầu nhiệm Giáng Sinh và biến cố Chúa tỏ mình cho muôn dân trong lễ Hiển Linh. Hôm nay, Hội Thánh đưa chúng ta trở lại với đời sống thường nhật của Đức Giêsu, nhưng là một đời sống được khai mở cho sứ vụ.

Bên bờ sông Giođan, Đức Giêsu tự nguyện đón nhận phép rửa của Gioan Tẩy Giả. Dù hoàn toàn vô tội, Người vẫn muốn bước vào thế giới của chúng ta, hòa mình vào hàng ngũ những người tội lỗi và trở nên một với họ. Giữa Người và chúng ta không còn bất cứ rào cản nào. Người không ẩn mình trong hoang địa, không xa lánh trần gian, nhưng thật sự làm người và cư ngụ giữa chúng ta.

Qua việc dìm mình trong nước, Đức Giêsu tỏ bày tình yêu và sự hiệp thông mà Người mang đến. Người đã trở nên một với chúng ta, để chúng ta có thể trở nên một với Người, nhờ phép rửa mà Người đón nhận và sẽ ban cho chúng ta sau này.

Sau khi chịu phép rửa, khi Đức Giêsu vừa từ dưới nước bước lên, trời mở ra, Thánh Thần Thiên Chúa ngự xuống trên Người và hiện diện giữa những người xung quanh. Điều đó cho thấy: trong ngày Đức Giêsu chịu thanh tẩy, Thánh Thần ngự xuống không chỉ vì riêng Người, nhưng để Người mang đến cho toàn thể nhân loại một nền công chính đích thực. Trong nền công chính ấy, con người được đáp ứng những nhu cầu căn bản, phẩm giá được tôn trọng, và mọi người được sống trong tương quan huynh đệ của yêu thương, tôn trọng và tha thứ.

Việc Đức Giêsu chịu phép rửa hôm nay đánh dấu một khởi đầu mới. Thời đại ân sủng được khai mở. Con người được ban tặng những ơn cần thiết để sống xứng hợp với phẩm giá của mình. Với tư cách là một phàm nhân, Đức Giêsu phục hồi phẩm giá con người: mọi người đều đáng được tôn trọng và đối xử công bằng; ai nấy đều có thể cảm nhận được tình yêu và ơn tha thứ của Thiên Chúa. Một nền hòa bình đích thực được loan báo, nói lên triều đại công chính của Thiên Chúa đã hiện diện nơi sứ vụ mà Đức Giêsu khai mạc qua phép rửa tại sông Giođan.

Cử hành lễ Chúa Giêsu chịu phép rửa hôm nay cũng là dịp để mỗi người chúng ta suy tư về chính Bí tích Rửa tội mà mình đã lãnh nhận. Đây không chỉ là nghi thức ghi nhận chúng ta trở thành Kitô hữu và môn đệ của Chúa, nhưng là khởi đầu của một hành trình kéo dài suốt cuộc đời người tín hữu.

Trong Bí tích Rửa tội, chúng ta được mời gọi bước vào một hành trình không có điểm kết thúc: hành trình theo Chúa. Vì thế, chúng ta được thúc đẩy canh tân đời sống đức tin, làm mới điều mình tin, và can đảm làm chứng cho hành trình theo Chúa giữa đời. Nói cách khác, đó là hành trình chỉ tìm kiếm và thi hành thánh ý Thiên Chúa.

Tóm lại, theo Chúa và cộng tác với Người trong sứ mạng loan báo Tin Mừng, đem niềm vui cứu độ đến cho tha nhân, chính là sứ vụ mà chúng ta được mời gọi hâm nóng trong ngày lễ Chúa Giêsu chịu phép rửa hôm nay. Đây cũng là ngày khai mạc sứ vụ công khai của Đức Giêsu, Đấng đã dìm mình trong dòng nước sông Giođan để nâng chúng ta lên và mời gọi chúng ta cùng bước đi trong sứ vụ của Người, hôm nay và mãi mãi. Amen. mục lục

Lm. Yuse Mai Văn Thịnh, DCCT

CHÚA CHỊU PHÉP RỬA – TRỜI ĐẤT GIAO HÒA

Hôm nay, cùng với toàn thể Hội Thánh, chúng ta long trọng cử hành Lễ Chúa Giê-su chịu phép rửa. Lễ này khép lại Mùa Giáng Sinh và mời gọi người Ki-tô hữu chúng ta dõi theo từng bước sứ mạng công khai của Đức Giê-su.

Lúc Đức Giê-su chịu phép rửa, “các tầng trời mở ra, và Người thấy Thần Khí Thiên Chúa ngự xuống như chim bồ câu và đậu trên Người. Và có tiếng từ trời phán rằng: ‘Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Người’” (Mt 3,16–17). Đây là một biến cố cứu độ lớn lao, nơi trời và đất giao hòa, Thiên Chúa và con người gặp gỡ nhau trong Đức Ki-tô.

Tin Mừng theo thánh Mát-thêu thuật lại: “Bấy giờ, Đức Giê-su từ Ga-li-lê-a đến sông Gio-đan, gặp ông Gio-an để được ông làm phép rửa” (Mt 3,13). Một hành động tưởng chừng nghịch lý: Đức Giê-su là Con Thiên Chúa, Đấng vô tội, lại đến xin chịu phép rửa sám hối dành cho các tội nhân. Chính Gio-an Tẩy Giả đã sững sờ và thưa: “Chính tôi mới cần được Ngài làm phép rửa, thế mà Ngài lại đến với tôi sao?” (Mt 3,14).

Nhưng Đức Giê-su đáp lại bằng một câu ngắn gọn mà sâu sắc: “Bây giờ cứ thế đã, vì chúng ta cần làm như vậy để giữ trọn đức công chính” (Mt 3,15). “Đức công chính” ở đây không phải là sự tuân giữ luật lệ hình thức, nhưng là sự vâng phục trọn vẹn thánh ý cứu độ của Chúa Cha. Đức Giê-su không đứng trên cao để cứu độ con người, nhưng bước xuống tận dòng nước, bước vào thân phận của tội nhân, để mang lấy và biến đổi thân phận ấy. Đức Giê-su bước xuống dòng Gio-đan chính là như thế.

Thánh Grêgôriô Na-zi-an-dê-nô đã nói: “Điều gì Đức Ki-tô không mang lấy, thì Người không cứu chuộc.” Khi Đức Giê-su bước xuống dòng Gio-đan, Người mang lấy con người A-đam cũ, mang lấy lịch sử tội lỗi của nhân loại, để chôn vùi nó trong nước và mở ra một khởi đầu mới. Người không cần được thanh tẩy, nhưng chính Người thánh hóa dòng nước, để từ đây nước trở thành dấu chỉ cứu độ trong Bí tích Rửa Tội.

Tin Mừng tiếp tục: “Khi Đức Giê-su chịu phép rửa xong, Người liền lên khỏi nước. Bấy giờ, các tầng trời mở ra” (Mt 3,16). Chi tiết này mang một ý nghĩa thần học sâu xa. Xưa kia, vì tội lỗi của A-đam, cửa trời đã đóng lại; con người bị loại khỏi vườn Ê-đen và sống trong cảnh chia cách với Thiên Chúa. Nay, nơi dòng Gio-đan, trời mở ra không phải vì con người xứng đáng, nhưng vì Con Thiên Chúa đã tự hạ mình xuống.

Trời mở ra cho thấy một sự thật lớn lao: Đức Giê-su không chỉ bước xuống nước, mà còn nâng cả thế gian lên với Thiên Chúa. Từ nay, khoảng cách giữa trời và đất được thu ngắn lại. Thiên Chúa không còn xa vời, nhưng ở rất gần con người. Như thánh I-rê-nê đã nói: “Vinh quang của Thiên Chúa là con người được sống.”

Cùng với trời mở ra, “Thần Khí Thiên Chúa ngự xuống như chim bồ câu và đậu trên Người” (Mt 3,16). Hình ảnh chim bồ câu diễn tả sự hiền hòa, tinh tuyền và bình an. Thánh Thần không đến trong bão tố hay sấm sét, nhưng trong sự dịu dàng. Đồng thời, hình ảnh này còn gợi nhớ đến biến cố Đại Hồng Thủy trong Cựu Ước: khi mặt đất bị nước bao phủ, chim bồ câu mang nhành ô-liu trở về, báo hiệu sự hủy diệt đã chấm dứt và một thời đại mới bắt đầu. Nay, Thánh Thần ngự xuống trên Đức Giê-su báo hiệu một cuộc tạo dựng mới, một kỷ nguyên ân sủng đã được khai mở.

Đỉnh cao của biến cố là tiếng Chúa Cha vang lên: “Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Người” (Mt 3,17). Lần đầu tiên trong Tin Mừng theo thánh Mát-thêu, căn tính của Đức Giê-su được công bố cách công khai: Người là Con yêu dấu của Chúa Cha. Nơi dòng Gio-đan, Ba Ngôi Thiên Chúa cùng hiện diện: Chúa Con ở trong nước, Chúa Thánh Thần ngự xuống, và tiếng Chúa Cha vang lên từ trời. Trời và đất giao hòa trong chính Đức Giê-su.

Biến cố này không chỉ để chúng ta chiêm ngắm, nhưng còn để chúng ta sống. Đức Giê-su chịu phép rửa để khai mở Bí tích Rửa Tội cho chúng ta. Nhờ Bí tích này, mỗi người chúng ta được tha tội, được trở nên con cái Thiên Chúa, được tháp nhập vào Đức Ki-tô và trở thành đền thờ của Chúa Thánh Thần. Ngày chúng ta lãnh nhận Bí tích Rửa Tội, trời cũng đã mở ra cho chúng ta, và chúng ta cũng được gọi là “con yêu dấu” của Thiên Chúa.

Thánh Lê-ô Cả đã nhắn nhủ các tín hữu: “Hỡi Ki-tô hữu, hãy ý thức phẩm giá của mình.” Ý thức ấy mời gọi chúng ta sống xứng đáng với ân sủng đã lãnh nhận. Sống Bí tích Rửa Tội là mỗi ngày chết đi cho con người cũ, từ bỏ tội lỗi, ích kỷ và hận thù; đồng thời mặc lấy con người mới là Đức Ki-tô: khiêm nhường, yêu thương và phục vụ.

Sau khi chịu phép rửa, Đức Giê-su bắt đầu sứ mạng loan báo Tin Mừng. Cũng vậy, Bí tích Rửa Tội không khép chúng ta lại trong nhà thờ, nhưng sai chúng ta đi vào đời. Ở đâu còn chia rẽ, chúng ta được mời gọi xây dựng giao hòa; ở đâu còn bóng tối, chúng ta được mời gọi đem ánh sáng; ở đâu còn đau khổ, chúng ta được mời gọi trao ban hy vọng.

Ước gì trong ngày lễ hôm nay, khi chiêm ngắm Đức Giê-su khiêm hạ đứng trong dòng Gio-đan, mỗi người chúng ta biết làm mới lại ân sủng Rửa Tội của mình. Xin cho đời sống chúng ta trở thành nơi trời và đất tiếp tục gặp gỡ, để qua chúng ta, Thiên Chúa chạm đến con người, và thế giới hôm nay được giao hòa trong tình yêu của Ngài. Amen. mục lục

Lm. Antôn Nguyễn Văn Độ

NGHỊCH LÝ CỦA TÌNH YÊU VÀ SỰ KHIÊM NHƯỜNG

Kính thưa cộng đoàn phụng vụ rất thân mến,

Mỗi khi nghe bài Tin Mừng hôm nay, tôi thường liên tưởng đến một nghịch lý vô cùng sâu xa nhưng lại rất đẹp về sự khiêm tốn của Đức Giêsu Kitô, Con Thiên Chúa nhập thể làm người.

Người là Đấng thánh thiện vô cùng, thế nhưng lại hòa mình với dòng người tội lỗi để chịu phép rửa vốn dành cho những tội nhân thống hối. Anh chị em thấy đó là nghịch lý, nhưng lại là nét đẹp về sự khiêm tốn của Chúa.

Phép rửa của Gioan, như chúng ta biết, chỉ là dấu chỉ của lòng sám hối, là hành vi của những người có lỗi. Bây giờ họ muốn thay đổi cuộc đời, muốn bắt đầu lại. Tức là họ nhận ra lỗi lầm rồi đến xin Gioan làm phép rửa. Điều này khác với phép rửa của Chúa Giêsu sau này có sức tha tội. Còn đây là những con người ý thức: "Tôi là người tội lỗi đây, tôi đến để xin Gioan làm phép rửa, để rồi tôi cố gắng sống cho tốt, làm lại cuộc đời của mình." Mà phép rửa của Chúa khác hẳn: đến là được tha tội, ngay cả tội nguyên tổ.

I. Vì sao Đấng vô tội lại chịu phép rửa?

Thế nhưng chúng ta thấy rằng Chúa Giêsu là Đấng vô tội. Là Thiên Chúa thì phải vô tội. Ngài là Chiên Thiên Chúa, Ngài là Đấng Thánh giữa muôn người bất toàn. Chúng ta là những con người bất toàn, Chúa thì thánh thiện tuyệt đối. Ấy vậy mà hôm nay Ngài lại bước xuống dòng sông Giođan như bao nhiêu người tội lỗi khác, thưa anh chị em.

Vậy thì tại sao Ngài lại như vậy? Câu hỏi được đặt ra. Ngài không có tội, Ngài không cần phải sám hối. Thế nhưng tại sao hôm nay Ngài lại dìm mình xuống dòng sông Giođan bởi Gioan để lãnh nhận phép rửa của ông?

Chúng ta trả lời như thế này: Bởi vì Ngài yêu thương. Và vì yêu thương, cho nên Ngài muốn liên đới với con người chúng ta, liên đới ngay cả với những tội lỗi của con người, sự bất toàn của con người chúng ta. Yêu thương là như vậy.

II. Con người chạy trốn – Đức Giê-su gánh lấy

Chúng ta thấy ở đời, người có tội thì anh chị em thấy gì? Người có tội thì chạy tội, chối tội, rồi đổ tội cho người khác để tránh trách nhiệm cho bản thân. Tức là có tội nhưng mà chạy trốn tội, rồi chối tội, rồi đổ tội cho người khác để tránh trách nhiệm cho bản thân mình. Ở đời là như vậy. Anh chị em xét mình coi, giống mình, giống y. Có tội rõ nhưng mà đổ tội, có tội rõ nhưng mà muốn tố cáo tội người khác. Khổ vậy!

Chúng ta thấy rất rõ từ trong Cựu Ước chẳng hạn: Ađam và Eva khi phạm tội thì hai ông bà trốn tránh trách nhiệm, không nhận tội đâu. Anh chị em thấy ông thì đổ tội cho ai? Cho bà. Bà thì đổ tội cho con rắn. Không dám nhận tội rõ ràng, nhưng mà cứ thằng này đổ tội thằng kia. Và cho đến hôm nay, con người vẫn thường lẩn tránh sự thật, phủ nhận tội lỗi và không dám đối diện với sự thật. Tội rõ ràng mà không dám đối diện. Thì nếu mà đối diện thực, anh chị em, xét mình cho thực thì mình chẳng dám nói linh tinh tội này tội người khác đâu, không dám, tởn lắm. Anh chị em, chúng ta là tội nhân mà, thưa anh chị em. Cho nên nhiều khi chúng ta không dám đối diện với sự thật của lòng mình.

Thưa anh chị em, có một lần dạy giáo lý, có một linh mục hỏi các em trong lớp giáo lý như thế này: "Khi mà con lỡ phạm tội thì đầu tiên con làm gì?" Mấy em nhỏ mà, thưa anh chị em. "Bây giờ con lỡ phạm tội rồi thì đầu tiên con làm gì?" Anh chị em biết nó nói gì không?

Một em nhanh nhảu trả lời: "Thưa cha, điều đầu tiên là con bỏ chạy xa liền." Chạy. Trốn. Con nít nói rất thực. Mình có tội mà, thay vì mình nhận thì không, chạy trốn xa, thưa anh chị em. Anh chị nghe, nghe thấy xem chừng nó buồn cười nhưng đó là sự thật. Phản ứng đầu tiên của nhiều người khi phạm sai lầm là bỏ chạy. Chạy không được thì đổ lỗi cho người khác, mà nếu đổ không xong thì mới nhận tội. Cho nên nói theo tiếng của cách mạng thì ta phải theo quy trình. Quy trình, đúng không ạ? Tức là đầu tiên là chạy, thứ hai chạy không được thì đổ lỗi, và cuối cùng thì mới dám nhận. Một quy trình như vậy, thường thế, thưa anh chị em.

Một vị linh mục có một lần nhìn thấy một em nhón chân lên để bấm chuông nhà ai đó mà nó nhón không được, không tới cái chuông đó. Giống như anh chị em, nhiều khi để cái chuông cao mà một em bé cố gắng nhón, nhón, nhón, nhón mãi mà không tới cái chuông để bấm. Thì vị linh mục đó bế em lên để giúp cho em có thể bấm được cái chuông đó. Bấm xong rồi đó thì linh mục đặt em xuống đất và linh mục hỏi em như thế này: "Vậy thì con cần gì để ta giúp đỡ nữa không? Cần gì để giúp đỡ nữa không?"

Thì em bé này lí nhí mới nói như thế này: "Thưa cha, bây giờ con cần phải chạy. Phải chạy ngay." Tại sao như vậy, thưa anh chị em? Mà nó nói là ba chân bốn cẳng mà chạy, để ông cha đứng ở đó. Để rồi hóa ra nó phá nhà người ta. Ông cha tưởng nó bấm không tới cái chuông, giúp nó, nhưng mà nó phá nhà người ta, cho nên cái giờ phút quan trọng bây giờ là nó chạy lẹ. Và nếu nhà nó ra thì thấy ông cha đứng bấm chuông. Nó chạy thoát thân. Thưa anh chị em, đó, chúng ta là như vậy. Con người chúng ta là như vậy.

III. Trời mở ra: hệ quả của con đường bước xuống

Thế nhưng, thưa anh chị em, có một Đấng đã không phạm tội mà lại gánh lấy tất cả tội lỗi của thế gian, đó là Đức Giêsu. Không phạm tội nhưng lại gánh. Ngược lại với chúng ta. Ngài không chạy trốn, Ngài không đổ lỗi, Ngài nhận lấy, Ngài vác lấy và Ngài liên đới với toàn thể nhân loại yếu đuối bằng cách Ngài hòa mình vào dòng sông Giođan hôm nay để đến với Gioan, để xin Gioan làm phép rửa cho mình. Nghịch lý nhưng mà thể hiện nét khiêm nhường của Đức Giêsu.

Và chúng ta thấy rằng đây không chỉ là một hành động khiêm nhường mà là tình liên đới để cứu độ, thưa anh chị em. Ngài không nói suông rằng "Ta yêu nhân loại." Chúa không nói suông đâu, thưa anh chị em. Nói phải bằng thực hành cụ thể. Nhưng Ngài đã sống thật, đứng bên cạnh con người, đồng hành với chúng ta trong cả nỗi khốn nhục của thân phận con người. Để rồi từ dòng nước thấp hèn ấy, hôm nay anh chị em thấy Ngài rửa tội xong đi lên thì sao? Trời mở ra. Và tiếng Chúa Cha phán rằng: "Con là Con yêu dấu của Ta và Ta rất hài lòng về Con."

IV. Bài học liên đới cho người đã chịu Phép Rửa

Vâng, thưa anh chị em, chúng ta suy nghĩ về những cử chỉ, hành động của Chúa Giêsu như vậy để chúng ta thấy rằng Chúa Giêsu dạy chúng ta một bài học tuyệt vời về sự liên đới, trách nhiệm đối với nhau, thưa anh chị em. Chúng ta sống ở đời, không ai là một hòn đảo, sống là sống với, với những người khác. Cho nên anh chị em thấy rất rõ, Chúa Giêsu chấp nhận bị hiểu lầm, Ngài chấp nhận đồng hóa với tội nhân chỉ để bày tỏ một điều như thế này: Tình yêu của Thiên Chúa không bỏ rơi ai đâu.

Và con đường cứu độ là con đường bước xuống để nâng người khác lên. Bước xuống để nâng lên. Và Chúa Giêsu làm điều đó. Con đường cứu độ, thưa anh chị em, nhớ nhé: chúng ta phải biết cúi để mà nâng người khác lên. Con đường cứu độ. Và Chúa Giêsu đã để lại cho chúng ta mẫu gương như vậy. Ngài chấp nhận dìm mình xuống dòng nước để rồi Ngài đưa cả nhân loại lên, trời mở ra mà, thưa anh chị em. Và Thánh Thần Chúa như chim bồ câu hiện đến, đậu ở trên Chúa Giêsu và chính Chúa Cha phán: "Con là Con yêu dấu của Ta và Ta rất hài lòng về Con."

V. Sống ơn gọi Phép Rửa giữa dòng đời

Vậy thì, thưa anh chị em, chúng ta suy nghĩ về Lời Chúa hôm nay để rồi chúng ta ước gì mỗi người chúng ta trong cuộc sống cũng biết sống liên đới với nhau. Không phải bằng những lời nói suông đâu. Nói liên đới thì dễ lắm nhưng mà không phải chỉ nói là liên đới, không, không. Phải bằng những hành động âm thầm và cụ thể. Tôi đưa ra những hành động âm thầm và cụ thể anh chị em dư sức làm, thưa anh chị em.

- Chúng ta gần tới Tết âm lịch Bính Ngọc 2026 rồi, đúng không? Chúng ta muốn có một cái Tết bình an, bình an từ trong tâm hồn mình ra ngoài. Vậy thì làm gì đây? Dễ lắm. Dễ lắm, thưa anh chị em. Ai trong chúng ta cũng có người xúc phạm đến mình, đúng không? Không nhiều thì ít. Thì một hành động này thôi: một lần tha thứ cho người xúc phạm đến mình. Làm được không? Khó lắm. Khó quá thì Tết không vui đâu, không được Chúa chúc phúc đâu.

Vậy quyết tâm làm một lần tha thứ cho người xúc phạm mình. Anh chị em cứ làm đi, cứ làm đi, mình thấy tâm hồn nó bình an lắm. Còn thù hận thì sao? Tâm hồn bất an, tự mình làm khổ mình. Tôi cũng đã có những kinh nghiệm vậy. Anh chị em nhớ một điều vậy: chúng ta càng để thù oán với ai thì xem chừng tâm hồn mình bất an lắm, không bình an, không bình an. Cũng như nhiều anh chị em có tội đi xưng tội về chẳng hạn, anh chị em cảm thấy sao? Nó nhẹ lắm, nhẹ tênh, đúng không ạ? Nhẹ lắm, thưa anh chị em. Đó, thì hãy làm điều đó trong dịp xuân sắp về đấy.

- Rồi một cái nhìn cảm thông với những người lỗi lầm. Chúng ta sống đầy dẫy những sự bất toàn, tội lỗi với nhau, anh chị em và tôi, tôi cũng vậy thôi. Để rồi mình nhìn mình, để rồi mình biết cảm thông với những lầm lỗi của những người khác. Rồi Tết tới đó, một tấm bánh trao tay, một bữa cơm chia sẻ. Làm được không? Được, dễ quá mà thôi. Rồi một sự hy sinh âm thầm của mình để ai đó được nhẹ gánh hơn. Sự hy sinh của anh chị em. Hy sinh thời giờ để thăm người này, thăm người kia, hy sinh ăn uống để cho những người khác nhẹ gánh hơn. Chúng ta làm được hết, tôi tin anh chị em làm được.

Vì thế, thưa anh chị em, qua Lời Chúa ngày hôm nay thì chúng ta ước gì mỗi người chúng ta không chạy trốn trách nhiệm, không đổ lỗi cho hoàn cảnh mà dám đứng trong dòng đời, phải đứng trong dòng đời, để chịu đau, chấp nhận chịu mất mát để nâng đỡ những người anh chị em mình. Chấp nhận. Chúng ta nguyện xin Chúa giúp chúng ta biết sống ơn gọi mà chúng ta lãnh nhận trong bí tích Rửa Tội bằng một đời sống liên đới yêu thương nhau để như Chúa, chúng ta cũng trở nên đẹp lòng Thiên Chúa Cha, là ánh sáng cho trần gian, là men là muối ướp cho đời. Amen.

Lm. Vinhsơn Nguyễn Minh Huấn

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.