Ảnh: Đức Thánh Cha Lêô XIV tham dự các buổi tĩnh tâm Mùa Chay tại Nhà nguyện Paolina (Vatican News - ngày 22/2/2026).

Mùa Chay này, sứ điệp của tuần tĩnh tâm thật rõ ràng: hãy trở nên tự do, hãy trở nên chân thật, hãy trở nên toàn vẹn. Cuộc cải tổ mà thế giới cần đến khởi đi từ sự hoán cải nơi từng tâm hồn.

Khi giảng tuần tĩnh tâm Mùa Chay năm nay cho ĐTC Lêô XIV và Giáo triều Rôma, Đức cha Erik Varden nhiều lần quy chiếu về sự khôn ngoan đầy chất vấn của Thánh Bênađô Clairvaux.

Đức Giám mục Erik Varden của Trondheim, Na Uy, thuyết giảng cho ĐTC Lêô XIV và Giáo triều trong các hoạt động tĩnh tâm Mùa Chay tại Vatican vào ngày 22 tháng 2 năm 2026. (ảnh: Vatican Media / Vatican Media)

Trong nhiều bài suy niệm — về lý tưởng, tự do, chân lý, và cả những thất bại trong đời sống Hội Thánh — một sợi chỉ đỏ nổi bật: hoán cải mang tính cụ thể. Hoán cải tái định hình cách chúng ta suy nghĩ, chọn lựa và sống. Dưới đây là năm điểm mà các tín hữu bình thường có thể mang vào hành trình Mùa Chay của mình.

1. Lý tưởng cần đến sự khiêm nhường

Thánh Bênađô đã “gây tiếng vang lớn” khi gia nhập Cîteaux cùng với 30 bạn hữu ở tuổi 23. Thông minh, mạnh mẽ và đầy nhiệt huyết, ngài góp phần định hình cuộc cải tổ Xitô. Thế nhưng, qua những vết thương và thất bại, ngài cũng phải học rằng nhiệt thành không đồng nghĩa với thánh thiện.

Đức cha Varden không trình bày thánh Bênađô như một con người không tì vết. Ngài cho thấy một người mà những xác tín mạnh mẽ đôi khi trở nên cứng cỏi và thiên lệch — và đã phải đối diện với sự tự công chính của chính mình.

Bài học rút ra là gì? Lý tưởng là một hồng ân, nhưng cần được thanh luyện. Trong đời sống giáo xứ, cộng đoàn, trong những tranh luận gia đình hoặc trên không gian mạng, câu hỏi không chỉ là: “Tôi có đúng không?”, mà còn là: “Tôi có ngoan ngoãn trước ân sủng không?” Mùa Chay mời gọi chúng ta để cho kinh nghiệm làm mình khiêm tốn lại mà không dập tắt ngọn lửa nhiệt thành.

2. Tự do không phải là làm bất cứ điều gì mình muốn

Trong một nền văn hóa nơi “tự do” chiếm vị trí trung tâm trong diễn ngôn chính trị, định nghĩa của Thánh Bênađô đi ngược lại trào lưu ấy. Điều xem ra tự nhiên đối với nhân loại sa ngã — đạt được điều mình muốn, thỏa mãn dục vọng, xây dựng hình ảnh cá nhân — thực chất, theo ngài, lại là một dạng nô lệ.

Tự do đích thực phát xuất từ tiếng “Xin Vâng” của Đức Kitô với Chúa Cha. Đó không phải là chiếm quyền kiểm soát, nhưng là yêu thương với một lòng quảng đại mang dấu Thập Giá.

Điều này có những hệ quả cụ thể. Tự do Kitô giáo có thể là chấp nhận sự hiểu lầm thay vì leo thang xung đột. Có thể là đón nhận những giới hạn — bệnh tật, trách nhiệm, tuổi già — như những nơi chốn để tình yêu được đào sâu.

Thập Giá chính là biểu tượng của tự do nơi Hội Thánh.

3. Cám dỗ có thể làm chúng ta nên mạnh mẽ

“Không ai sống trên trần gian mà không gặp cám dỗ”, Thánh Bênađô cảnh báo. Thay vì hoảng hốt trước những giằng co nội tâm, chúng ta có thể nhìn chúng như một trường huấn luyện.

Chống lại sự giả dối làm chúng ta thêm gắn bó với chân lý. Mỗi từ chối nhỏ bé — không phóng đại, không nuôi dưỡng ghen tỵ, không ấp ủ oán hờn — đều rèn luyện sức mạnh luân lý.

Những thực hành Mùa Chay có ý nghĩa ở điểm này. Ăn chay, xưng tội và xét mình không phải là những phụ thêm đạo đức, nhưng giúp mài bén khả năng phân định. Chúng huấn luyện chúng ta phân biệt giữa điều lấp lánh bề ngoài và điều thực sự cứu độ.

4. Tham vọng bào mòn linh hồn

Ngôn từ của Thánh Bênađô về tham vọng thật đáng chú ý: một “vi-rút âm thầm”, một “người mẹ của sự đạo đức giả”. Tham vọng không đơn giản là mong muốn làm điều tốt. Đó là ước muốn kín đáo được nhìn thấy, được tán thưởng, được xem là không thể thiếu.

Sự áp dụng của Đức cha Varden đặc biệt mạnh mẽ, nhất là trong bối cảnh Hội Thánh. Lãnh đạo thiêng liêng được thử thách trong những thói quen bình thường: cách đón nhận lời khen, cách cư xử nơi bàn ăn, điều mình tiêu thụ trên không gian mạng.

Đối với giáo dân, câu hỏi cũng tương tự: việc phục vụ của tôi tìm kiếm vinh quang Thiên Chúa, hay vinh quang của chính mình? Mùa Chay trao cho chúng ta cơ hội làm điều thiện cách âm thầm — bố thí, cầu nguyện hay phục vụ mà không phô trương.

5. Sự thánh thiện là nền tảng khả tín đích thực của Hội Thánh

Có lẽ bài suy niệm gây nhiều suy tư nhất liên quan đến tình trạng băng hoại trong Hội Thánh. Đức cha Varden ghi nhận rằng những vết thương trầm trọng nhất thường phát sinh từ bên trong. Không một sự đơn giản hóa nào — không một cách chia tách dễ dãi giữa “quái vật” và “nạn nhân” — có thể thay thế trách nhiệm nghiêm túc và những giọt nước mắt sám hối.

Tuy nhiên, ngài không rơi vào tuyệt vọng. Câu trả lời cho gương mù gương xấu không phải là chiến lược truyền thông hay tái định vị thương hiệu, nhưng là sự thánh thiện.

Vang vọng lời kêu gọi lớn lao của Công đồng Vatican II, ngài chỉ ra rằng sự thánh thiện là chứng tá thuyết phục nhất của Hội Thánh. Người ta có thể nghi ngờ các lập luận, nhưng vẫn quỳ gối trước sự thiện hảo chân thực.

Mùa Chay này, sứ điệp của tuần tĩnh tâm thật rõ ràng: hãy trở nên tự do, hãy trở nên chân thật, hãy trở nên toàn vẹn. Cuộc cải tổ mà Hội Thánh cần đến bắt đầu từ sự hoán cải nơi từng tâm hồn.

Daniel Esparza – Aleteia.org

con sóng nhỏ chuyển ngữ

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.