Ở cuối Phúc Âm theo Thánh Mátthêu, trước khi mô tả Chúa Giêsu lên trời, Thánh sử cho biết Chúa Giêsu nói với các tông đồ: “Anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, dạy bảo họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền cho anh em. Và đây, Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế.” (Mt 28:19-20)

Như đã thấy trong sách Công Vụ và trong nhiều tác phẩm truyền thống Kitô giáo khác (ngụy thư hoặc không), có một nhiệm vụ thiêng liêng là đi khắp thế giới vì Tin Mừng, các tông đồ đã không lãng phí thời gian. Tất cả các tài liệu ban đầu cho biết rằng họ cầm cày ngay lập tức, tham gia công việc khó khăn là gieo hạt giống đức tin ở mọi nơi họ đi tới.

Vậy họ kết thúc ở đâu? Có phải họ thực làm nên các môn đệ của các quốc gia?

1. PHÊRÔ – Theo truyền thống, người ta tin rằng Phêrô lần đầu tiên đến Antiôkia và thành lập một cộng đồng ở đó. Ông không ở lại lâu, nhưng ông thường được biết đến là giám mục đầu tiên của Antiôkia. Sau đó, có thể ông đã viếng thăm Côrintô trước khi đi Rôma. Ở đó, ông đã giúp thành lập cộng đồng Kitô giáo, và cuối cùng ông đã được tử đạo thời Nero khoảng năm 64 sau công nguyên tại Rôma. Đền thờ thánh Phêrô ở Vatican được xây dựng trên mộ của Thánh Phêrô.

2. ANRÊ – Sau Lễ Ngũ Tuần, nhiều truyền thống cổ xưa nói tới Anrê, anh của Phêrô, là tông đồ cho người Hy Lạp. Người ta tin rằng ông đã thuyết giảng cho các cộng đồng Hy Lạp và đã tử đạo tại Patras trên cây thập tự có hình chữ X. Cuối cùng, thánh tích của ông đã được chuyển đến Nhà thờ Duomo ở Amalfi, Ý.

3. GIACÔBÊ TIỀN (LỚN) – Người ta tin rằng Giacôbê là tông đồ đầu tiên bị tử vì đạo. Kinh Thánh cho biết: “Thời kỳ ấy, vua Hêrôđê ra tay ngược đãi một số người trong Hội Thánh. Nhà vua đã cho chém đầu ông Giacôbê là anh ông Gioan.” (Cv 12:1-2) Ông mất năm 44 sau công nguyên tại Giêrusalem, nhưng mộ của ông không ở gần vị trí này. Sau khi ông chết, thi thể được chuyển tới Tây Ban Nha và hiện đang được đặt tại Santiago de Compostela. Mộ của ông là điểm hành hương từ nhiều thế kỷ qua tại El Camino, và vẫn còn phổ biến cho đến ngày nay.

4. GIOAN – Là tác giả sách Tin Mừng thứ tư và sách Khải Huyền, Gioan là tông đồ duy nhất không tử đạo. Trong sách Khải Huyền, ông viết từ đảo Pátmô, Hy Lạp: “Tôi là Gioan, một người anh em của anh em, tôi cùng chia sẻ nỗi gian truân, cùng hưởng vương quốc và cùng kiên trì chịu đựng với anh em trong Đức Giêsu. Lúc ấy, tôi đang ở đảo gọi là Pátmô, vì đã rao giảng Lời Thiên Chúa và lời chứng của Đức Giêsu.” (Kh 1:9). Ông chết khoảng năm 100 sau công nguyên và được mai táng gần Êphêsô.

5. PHILÍPPHÊ – Trong những năm sau Lễ Hiện Xuống, Philípphê đã giúp cho các cộng đồng nói tiếng Hy Lạp. Người ta biết rất ít về những chuyến đi của ông, ngoại trừ việc ông tử đạo vào khoảng năm 80 sau công nguyên. Thánh tích của ông được đặt tại Nhà thờ Santi Apostoli, Rôma.

6. BATÔLÔMÊÔ – Người ta biết rất ít về nỗ lực truyền giáo của Batôlômêô. Nhiều truyền thống khác nhau đã được ông giảng ở những vùng khác nhau. Người ta tin rằng ông đã tử đạo và hài cốt của ông hiện đang được đặt tại nhà thờ Thánh-Batôlômêô-ở-đảo, Rôma.

7. TÔMA – Là tông đồ “đa nghi,” Thomas được biết đến rộng rãi nhờ các nỗ lực truyền giáo ở Ấn Độ. Có câu chuyện phổ biến về các chuyến đi của ông tập trung vào việc hoán cải một vị vua đa nghi ở địa phương. Ông mất khoảng năm 72 sau công nguyên và mộ của ông ở Mylapore, Ấn Độ.

8. MÁTTHÊU – Là một trong bốn thánh sử, Thánh Mátthêu nổi tiếng nhất với sách Phúc Âm thứ nhất. Ông đã thuyết giảng cho các cộng đồng khác nhau ở Địa Trung Hải trước khi tử đạo ở Ethiopia. Mộ của ông ở nhà thờ tại Salerno, Ý.

9. GIACÔBÊ HẬU (NHỎ) – Các học giả tin rằng Thánh Giacôbê Hậu là tác giả của thư Thánh Giacôbê trong Tân Ước. Sau khi các tông đồ giải tán và rời Giêrusalem, ông vẫn ở lại và trở thành giám mục đầu tiên tại Thành Thánh. Ông ở đó vài thập niên cho đến khi bị chính quyền Do Thái ném đá đến chết năm 62. Một số thánh tích của ông có thể được tìm thấy ở nhà thờ Santi Apostoli, Rôma. Người ta cũng tin rằng mộ của ông ở nhà thờ Thánh Giacôbê ở Giêrusalem.

10. GIUĐA TAĐÊÔ – Người tông đồ bị lãng quên bởi vì tên của ông giống với Giuđa Ítcariốt, Giuđa Tađêô đã rao giảng Phúc Âm ở nhiều nơi khác nhau. Ông được Giáo Hội Armenia tôn kính là tông đồ của người Armenia. Ông chịu tử đạo khoảng năm 65 sau công nguyên tại Beirut, Lebanon. Hài cốt của ông hiện ở Đền thờ Thánh Phêrô, Rôma.

11. SIMON NHIỆT THÀNH – Simon thường được đề cập cùng với Giuđa Tađêô. Một số người tin rằng họ đã rao giảng Phúc Âm cùng nhau. Điều này một phần là do một truyền thống nói rằng cả hai đều tử đạo ở Beirut trong cùng một năm. Một số thánh tích của ông được cho là ở Đền thờ Thánh Phêrô, Rôma.

12. MÁTTHIA – Sau khi được chọn làm tông đồ, thay thế cho Giuđa Ítcariốt, một truyền thống nói rằng Mátthia đã thành lập một Giáo Hội ở Cappadocia và giúp cho các Kitô hữu tại duyên hải Caspia. Người ta tin rằng ông đã tử đạo, bị người ngoại đạo chặt đầu bằng rìu, ở Colchis. Một số thánh tích của ông được cho là được Thánh Helena mang tới Rôma.

NHỮNG CÁI CHẾT CỦA CÁC TÔNG ĐỒ

Thánh sử Mátthêu cho biết: “Sau đây là tên của mười hai Tông Đồ: đứng đầu là ông Simôn, cũng gọi là Phêrô, rồi đến ông Anrê, anh của ông; sau đó là ông Giacôbê con ông Dêbêđê và ông Gioan, em của ông; ông Philípphê và ông Batôlômêô; ông Tôma và ông Mátthêu người thu thuế; ông Giacôbê con ông Anphê và ông Tađêô; ông Simôn thuộc nhóm Quá Khích, và ông Giuđa Ítcariốt, là chính kẻ nộp Người.” (Mt 10:2-4)

A. NHÓM MƯỜI HAI

1. SIMON PHÊRÔ – Chúa Giêsu gọi ngài là đá, còn được gọi là Simon con Giôna, là ngư phủ đến từ thành Bếtsaiđa, xứ Galilê. Đã bị đóng đinh ngược trên thập giá. Theo lời truyền của giáo hội thì ngài đã nói với những người lý hình rằng, ngài cảm thấy không xứng đáng chết cùng một thể thức giống như Thầy của mình là Chúa Giêsu.

2. ANRÊ – Là em của Phêrô, ngư phủ thành Bếtsaiđa, bị đóng đinh trên thập giá hình chữ X ở Patras (Hy Lạp), sau khi bị bảy người lính đánh đòn nhừ tử. Người ta dùng những sợi dây trói ngài vào thập giá cốt ý kéo dài sự đau đớn của ngài. Những môn đệ của ngài thuật lại rằng khi ngài bị dẫn đến trước Thánh Giá, ngài đã kính cẩn chào Thánh Giá và nói: “Tôi đã từng ước mong và dự đoán sẽ có giờ vui mừng này. Thánh Giá đã được tận hiến nhờ thân xác của Chúa Kitô treo trên đó.” Ngài tiếp tục rao giảng cho những tên lý hình suốt hai ngày cho đến khi tàn hơi.

3. GIACÔBÊ TIỀN (Cả, Lớn) – con ông Dêbêđê, là anh em với thánh Gioan. Là người chài lưới khi Chúa Giêsu gọi ngài làm môn đệ hiến trọn đời cho sứ mạng rao giảng tin mừng. Là người lãnh đạo can trường của Giáo hội, Giacôbê đã bị chặt đầu ở Giêrusalem. Người lính Rôma có nhiệm vụ canh gác Ngài đã kinh ngạc chứng kiến thánh nhân bảo vệ niềm tin trước tòa án. Sau này, người lính này cùng đi với Giacôbê tới nơi xử hình. Bị thuyết phục bởi niềm tin, chính ông đã tuyên xưng niềm tin mới với quan toà, và quỳ xuống bên cạnh Tông đồ Giacôbê chấp nhận bị chặt đầu vì là người Kitô hữu.

4. GIOAN – Là con ông Dêbêđê và được Chúa Giêsu gọi là “môn đệ yêu dấu.” Đối diện với cái chết khi bị nấu trong nồi dầu sôi khi cuộc bách hại tôn giáo xảy ra ở Rôma. Nhưng lạ thay, ngài được cứu thoát khỏi cái chết. Thánh Gioan bị kết án đi làm hầm mỏ tại trại tù ở đảo Patmos. Tại đây, ngài đã viết sách Khải Huyền chứa đầy những lời tiên tri. Thánh Gioan được trả tự do và trở về làm Giám mục ở Edessa (Thổ Nhĩ Kỳ), rồi chết vì già yếu. Thánh Gioan là tông đồ duy nhất đã chết một cách bình thường.

5. PHILIPHÊ – Là người thành Bếtsaiđa, xứ Galilê, chịu tử đạo vì bị đóng đinh.

6. BATÔLÔMÊÔ – Là con trai của Talemai. Ngài làm chứng cho Chúa ở Thổ Nhĩ Kỳ. rồi tử đạo khi rao giảng ở Armenia, nơi mà ngài bị quất bằng roi cho tới chết.

7. TÔMA – Là người duy nhất trong Nhóm Mười Hai không tin Chúa Giêsu phục sinh, nhưng sau đó đã tin vì đã được Chúa Giêsu cho phép thọc tay vào vết thương nơi cạnh sườn của Ngài. Tông đồ Tôma chết tại  Ấn độ vì người ta dùng lưỡi đòng đâm trong một chuyến đi truyền giáo nhằm thiết lập Hội Thánh tại tiểu lục địa này.

8. MÁTTHÊU – người thu thuế, con trai của Anphê. Tử đạo vì bị đâm chết ở Ethiopia.

9. GIACÔBÊ HẬU (Thứ, Nhỏ) – Là con ông Anphê, lãnh đạo Hội Thánh ở Giêrusalem, bị quăng từ trên cao xuống đất từ hướng Đông Nam trên đỉnh của Đền Thờ sau khi ngài không chịu từ chối niềm tin vào Chúa Kitô. Chính đỉnh Đền Thờ này là nơi mà ma quỷ đã đưa Chúa Giêsu lên để cám dỗ. Khi người ta khám phá ra là ngài vẫn còn sống mặc dù bị quăng xuống đất từ trên cao, kẻ thù đã đánh ngài tới chết bằng cây gậy của người thợ hồ vải.

10. TAĐÊÔ – Thánh Luca gọi ngài là Giuđa, con của Giacôbê. Ngài tử đạo bằng cách bị đóng đinh.

11. SIMON – Là người Canaan, tử đạo bằng cách bị đóng đinh.

12. GIUĐA ÍTCARIỐT – Là người đã nộp Chúa Giêsu cho người Do Thái, sau đó hối hận và đi treo cổ tự tử.

B. NGOÀI NHÓM MƯỜI HAI

13. MÁTTHIA – Là người thay thế môn đệ phản bội là Giuđa Ítcariốt, bị ném đá và bị chặt đầu.

14. PHAOLÔ – Là người trở nên môn đệ của Chúa Giêsu sau khi té ngựa trên đường đi Đamát để bách hại dân Chúa, và là người đã tán thành việc ném đá ông Têphanô. Sau khi trở lại, Phaolô bị tra tấn và bị hoàng đế Nerô ra lệnh chém đầu ở Rôma. Trước đó, Thánh Phaolô đã bị giam trong tù một thời gian dài, nhờ đó mà ngài đã có thời gian viết các thư gởi cho các tín hữu của các Hội Thánh mà ngài đã thiết lập. Những thư này đã dạy những giáo điều làm nền tảng của Kitô giáo, và các thư này chiếm phần lớn trong sách Tân Ước. 

15. TÊPHANÔ – Là người chịu tử đạo đầu tiên. Ngài bị ném đá cho tới chết vì bị cho là nói phạm thượng.

16. MÁCCÔ – Qua đời tại Alexandria (Ai Cập), sau khi bị ngựa kéo trên đường cho tới chết.

17. LUCA – Bị treo cổ ở Hy Lạp khi rao giảng Tin Mừng cho dân ngoại.

Những cái chết của các tông đồ Chúa Kitô nhắc nhở chúng ta rằng, những đau khổ và thử thách của chúng ta thì nhỏ bé so với những sự bách hại lớn lao và sự đối sử tàn nhẫn mà các tông đồ xưa đã phải chịu trong việc bảo vệ niềm tin. Lời Chúa Giêsu đã nói: “Vì danh Thầy, người ta sẽ ghét bỏ các con, nhưng những ai bền đỗ đến cùng, người ấy sẽ được cứu thoát.” (Mt 10:22).

Mỗi người Chúa ban cho sức mạnh đủ để chịu những thử thách như Chúa đã xác định với Phaolô: “Ơn của Thầy đã đủ cho anh, vì sức mạnh của Thầy được biểu lộ trọn vẹn trong sự yếu đuối.” (2 Cr 12:9) Hãy vững tin vào Thiên Chúa mọi nơi và mọi lúc!

TÔNG ĐỒ BATÔLÔMÊÔ

ÔNG BA
[Tông đồ Batôlômêô – Ga 1:45-51]

Nghe nói về Giê-su rất kỳ lạ
Vốn chân thật, giản dị, không dối gian
Ba-tô-lô-mê-ô nói thẳng luôn:
“Na-da-rét chẳng gì hay ráo trọi!”.

Phi-líp-phê bảo trước xem, sau nói
Gặp trực tiếp rồi mới biết thế nào
Thấy Na-tha-na-en, Chúa nói mau:
“Đây là người không có gì gian dối”.


Rất ngạc nhiên nên ông vội vàng hỏi:
“Trời đất ơi! Sao Ngài biết rõ tôi?”
Chúa bảo rằng: “Tôi đã biết mười mươi
Trước khi anh còn ở dưới cây vả”.

Ông liền thưa: “Thầy là Con Thiên Chúa
Thầy chính là Vua dân Ít-ra-en”
Chúa bảo rằng: “Tôi nói nên anh tin
Anh sẽ thấy việc cao trọng hơn nữa”.

“Rồi quý vị sẽ thấy trời rộng mở
Các Thiên Thần lên xuống trên Con Người”
Vừa mới gặp, ông đã tin Chúa rồi
Ba-tô-lô-mê-ô thật có phúc!

Xin thánh nhân luôn cầu thay nguyện giúp
Để chúng con luôn xác tín trọn đời
Đức Giê-su – Thiên Chúa và Con Người
Hai bản tính: thiên tính và nhân tính.

Từ trời xuống, Ngài chính là Đấng Thánh
Đấng Cứu Độ, Ngôi Hai, Đấng Ngôi Lời
Cả quá khứ, hiện tại và tương lai
Chúa Giê-su đều tỏ tường mọi thứ.

 

TRẦM THIÊN THU

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.