- WĐBĐM - Ngay sau khi khói trắng bay lên từ ống khói Nhà nguyện Sistine, Đức Hồng y Robert Francis Prevost đã xuất hiện trên ban công Đền thờ Thánh Phêrô trong trang phục Giáo hoàng truyền thống, với Tông hiệu Lêô XIV. Ngài là vị Giáo hoàng Dòng Augustinô đầu tiên trong lịch sử, và cũng là Giáo hoàng thứ hai đến từ châu Mỹ. Trong lời chào đầu tiên gửi đến cộng đoàn đông đảo tại Quảng trường Thánh Phêrô, ngài đã nói: "Bình an cho tất cả anh chị em!" – một lời chào vừa đơn sơ, vừa chất chứa sứ mạng.​ BBT xin giới thiệu đến Bạn đọc bài phỏng vấn của Vatican Media với Đức Lêô XIV khi ngài còn làm Tổng trưởng Bộ Giám mục trước đây.

Trong một cuộc phỏng vấn với Vatican Media, tân Tổng trưởng Bộ Giám mục ^[1], Đức Tổng Giám mục Robert Prevost, khẳng định: “Chúng ta thường lo lắng về việc giảng giải giáo lý, nhưng chúng ta có nguy cơ quên rằng nhiệm vụ đầu tiên của chúng ta là truyền đạt vẻ đẹp và niềm vui của việc nhận biết Chúa Giêsu.”

Ở tuổi 67, Đức Tổng Giám mục Robert Prevost bắt đầu “giai đoạn tập sự” của mình với vai trò Tổng trưởng Bộ Giám mục.

Là một tu sĩ Dòng Thánh Augustinô, Robert Francis Prevost sinh ra tại thành phố Chicago, Hoa Kỳ, và từng phục vụ như một nhà truyền giáo, sau đó là Giám mục ở Chiclayo, Peru, trước khi được Đức Phanxicô chọn để kế nhiệm Đức Hồng y Marc Ouellet.

Trong cuộc phỏng vấn sau đây với Vatican Media, ngài phác họa chân dung của một Giám mục cần thiết cho Giáo Hội ngày nay.

Hỏi: Việc chuyển từ một Giám mục truyền giáo ở Mỹ Latinh sang vai trò lãnh đạo Bộ Giám mục, cơ quan hỗ trợ Đức Giáo hoàng trong việc bổ nhiệm các Giám mục, có ý nghĩa gì đối với ngài?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Tôi vẫn coi mình là một nhà truyền giáo. Ơn gọi của tôi, cũng như của mọi Kitô hữu, là trở thành một nhà truyền giáo, loan báo Tin Mừng ở bất cứ nơi đâu.

Chắc chắn, cuộc sống của tôi đã thay đổi rất nhiều: giờ đây tôi có cơ hội phục vụ Đức Thánh Cha, phục vụ Giáo Hội, từ Tòa Thánh Rôma. [Đây là] một sứ vụ rất khác so với trước đây, nhưng cũng là một cơ hội mới để sống một khía cạnh trong đời sống của tôi, đó là luôn nói “Vâng” khi được mời gọi phục vụ. Với tinh thần này, tôi đã kết thúc sứ vụ tại Peru, sau tám năm rưỡi làm Giám mục và gần hai mươi năm là nhà truyền giáo, để bắt đầu một sứ vụ mới tại Rôma.

Hỏi: Ngài có thể phác họa “chân dung” của một Giám mục cho Giáo Hội thời đại chúng ta không?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Trước hết, Giám mục phải là người ‘Công giáo’: đôi khi Giám mục có nguy cơ chỉ tập trung vào khía cạnh địa phương. Nhưng một Giám mục cần có tầm nhìn rộng hơn về Giáo Hội và thực tại, đồng thời cảm nghiệm được tính phổ quát của Giáo Hội.

Ngài cũng cần khả năng lắng nghe người lân cận và tìm kiếm lời khuyên, cùng với sự trưởng thành về tâm lý và thiêng liêng.

Một yếu tố nền tảng trong chân dung của một Giám mục là vai trò mục tử, có khả năng gần gũi với các thành viên trong cộng đoàn, bắt đầu từ các linh mục, những người mà Giám mục là cha và là anh em. Sống sự gần gũi này với tất cả mọi người, không loại trừ ai.

Đức Phanxicô đã nói về bốn loại gần gũi: gần gũi với Thiên Chúa, với các Giám mục anh em, với các linh mục, và với toàn thể dân Chúa. Chúng ta không được khuất phục trước cám dỗ sống cô lập, tách biệt trong một cung điện, hài lòng với một mức độ xã hội hoặc một vị trí nhất định trong Giáo Hội.

Và chúng ta không được ẩn mình sau một ý niệm về quyền bính vốn không còn ý nghĩa trong thời đại hôm nay. Quyền bính mà chúng ta có là để phục vụ, để đồng hành với các linh mục, để trở thành những mục tử và thầy dạy.

Chúng ta thường bận tâm với việc giảng giải giáo lý, cách sống đức tin của chúng ta, nhưng chúng ta có nguy cơ quên rằng nhiệm vụ đầu tiên của chúng ta là dạy ý nghĩa của việc nhận biết Chúa Giêsu Kitô và làm chứng về sự gần gũi của chúng ta với Chúa. Điều này là ưu tiên: truyền đạt vẻ đẹp của đức tin, vẻ đẹp và niềm vui của việc nhận biết Chúa Giêsu. Điều đó có nghĩa là chính chúng ta đang sống điều ấy và chia sẻ kinh nghiệm này.

Hỏi: Việc hiệp nhất xung quanh Đấng Kế vị Thánh Phêrô quan trọng như thế nào đối với Giám mục trong thời điểm mà sự phân cực cũng đang gia tăng trong cộng đoàn Giáo Hội?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Ba từ khóa mà chúng ta đang sử dụng trong công việc của Thượng Hội đồng—tham gia, hiệp thông, và sứ vụ—đã mang lại câu trả lời.

Giám mục được mời gọi sống đặc sủng này, sống tinh thần hiệp thông, thúc đẩy sự hiệp nhất trong Giáo Hội, hiệp nhất với Đức Giáo hoàng. Điều này cũng có nghĩa là sống tinh thần Công giáo, bởi vì nếu không có Thánh Phêrô, Giáo Hội ở đâu? Chúa Giêsu đã cầu nguyện cho điều này trong Bữa Tiệc Ly, ‘Xin cho tất cả nên một,’ và chính sự hiệp nhất này là điều chúng ta mong muốn thấy trong Giáo Hội.

Ngày nay, xã hội và văn hóa kéo chúng ta xa khỏi tầm nhìn của Chúa Giêsu, và điều này gây ra nhiều tổn hại. Sự thiếu hiệp nhất là một vết thương mà Giáo hội phải chịu, một vết thương rất đau đớn.

Những chia rẽ và tranh cãi trong Giáo Hội không giúp ích gì. Đặc biệt, chúng ta, các giám mục, phải đẩy nhanh phong trào hướng tới sự hiệp nhất, hướng tới hiệp thông trong Giáo Hội.

Hỏi: Quy trình bổ nhiệm các Giám mục mới có thể được cải thiện không? Văn kiện Praedicate Evangelium nêu rằng ‘các thành viên của dân Chúa’ phải được tham gia. Điều này có đang diễn ra không?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Chúng tôi đã có một cuộc thảo luận thú vị giữa các thành viên của Bộ Giám mục về vấn đề này. Từ một thời gian nay, không chỉ một số Giám mục hoặc linh mục, mà cả các thành viên khác của dân Chúa cũng được lắng nghe. Điều này rất quan trọng, bởi vì Giám mục được mời gọi để phục vụ một Giáo Hội địa phương cụ thể. Do đó, việc lắng nghe dân Chúa cũng rất quan trọng.

Nếu một ứng viên không được ai trong dân chúng của mình biết đến, thì rất khó—không phải là không thể, nhưng rất khó—để người ấy thực sự trở thành mục tử của một cộng đoàn, của một Giáo Hội địa phương. Vì vậy, điều quan trọng là quy trình này cần cởi mở hơn để lắng nghe các thành viên khác nhau trong cộng đoàn.

Điều này không có nghĩa là Giáo Hội địa phương phải chọn mục tử của mình, như thể việc được mời gọi làm Giám mục là kết quả của một cuộc bỏ phiếu dân chủ, một quá trình gần như ‘chính trị’. Cần có một tầm nhìn rộng hơn nhiều, và các Tòa Sứ thần Tông Tòa hỗ trợ rất nhiều trong việc này. Tôi tin rằng, từng bước, chúng ta cần cởi mở hơn, lắng nghe nhiều hơn các tu sĩ, giáo dân.

Hỏi: Một trong những đổi mới mà Đức Giáo hoàng đã đưa ra là bổ nhiệm ba phụ nữ vào số các thành viên của Bộ Giám mục. Ngài có thể nói gì về đóng góp của họ?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Trong nhiều dịp, chúng tôi đã thấy rằng quan điểm của họ là một sự phong phú. Hai người là nữ tu và một người là giáo dân, và thường thì quan điểm của họ hoàn toàn trùng hợp với những gì các thành viên khác của Bộ nói; trong khi ở những lần khác, ý kiến của họ mang lại một góc nhìn khác và trở thành một đóng góp quan trọng cho quy trình.

Tôi nghĩ việc bổ nhiệm họ không chỉ là một cử chỉ của Đức Giáo hoàng để nói rằng giờ đây cũng có phụ nữ ở đây. Có một sự tham gia thực sự, chân thành và ý nghĩa mà họ mang lại trong các cuộc họp của chúng tôi khi chúng tôi thảo luận về hồ sơ của các ứng viên.

Hỏi: Các quy định mới nhằm chống lại lạm dụng đã gia tăng trách nhiệm của các Giám mục, những người được yêu cầu hành động nhanh chóng và chịu trách nhiệm về bất kỳ sự chậm trễ hay thiếu sót nào. Nhiệm vụ này được các Giám mục trải nghiệm như thế nào?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Chúng tôi cũng đang trên hành trình liên quan đến vấn đề này.

Có những nơi mà công việc tốt đã được thực hiện từ nhiều năm nay và các quy định đang được áp dụng. Đồng thời, tôi tin rằng vẫn còn nhiều điều cần học hỏi.

Tôi đang nói về sự khẩn cấp và trách nhiệm trong việc đồng hành với các nạn nhân. Một trong những khó khăn thường nảy sinh là Giám mục phải gần gũi với các linh mục của mình, như tôi đã nói, và ngài cũng phải gần gũi với các nạn nhân. Một số người khuyên rằng không nên để chính Giám mục trực tiếp gặp các nạn nhân; nhưng chúng ta không thể đóng cửa trái tim, đóng cửa Giáo Hội, đối với những người đã phải chịu đau khổ vì lạm dụng.

Trách nhiệm của Giám mục là rất lớn, và tôi nghĩ chúng ta vẫn phải nỗ lực rất nhiều để đáp ứng tình trạng này, vốn đang gây ra nhiều đau đớn trong Giáo Hội. Điều này sẽ cần thời gian. Chúng tôi đang cố gắng làm việc cùng với các Bộ khác.

Tôi tin rằng một phần sứ vụ của Bộ chúng tôi là đồng hành với các Giám mục chưa được chuẩn bị đầy đủ để xử lý vấn đề này. Cần khẩn cấp và cần thiết để chúng ta có trách nhiệm hơn và nhạy cảm hơn với vấn đề này.

Hỏi: Các luật đã có sẵn. Thay đổi một tư duy thì khó hơn...

Đức Tổng Giám mục Prevost: Chắc chắn, có nhiều khác biệt giữa các nền văn hóa về cách phản ứng trong những tình huống này. Ở một số quốc gia, cấm kỵ khi nói về chủ đề này đã phần nào được phá vỡ, trong khi ở những nơi khác, các nạn nhân, hoặc gia đình của nạn nhân, sẽ không bao giờ muốn nói về sự lạm dụng mà họ đã phải chịu.

Dù sao đi nữa, im lặng không phải là câu trả lời. Im lặng không phải là giải pháp. Chúng ta phải minh bạch và trung thực, chúng ta phải đồng hành và hỗ trợ các nạn nhân, bởi vì nếu không, vết thương của họ sẽ không bao giờ lành. Có một trách nhiệm lớn lao trong việc này, đối với tất cả chúng ta.

Hỏi: Giáo Hội đang tham gia vào hành trình dẫn đến Thượng Hội đồng về Tính Hiệp hành. Vai trò của Giám mục là gì?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Có một cơ hội lớn trong sự đổi mới liên tục của Giáo Hội mà Đức Phanxicô đang mời gọi chúng ta thúc đẩy. Một mặt, có những Giám mục công khai bày tỏ nỗi sợ hãi, bởi vì họ không hiểu Giáo Hội đang đi đâu. Có lẽ họ thích sự an toàn của những câu trả lời đã được trải nghiệm trong quá khứ.

Tôi thực sự tin rằng Chúa Thánh Thần đang hiện diện rất mạnh mẽ trong Giáo Hội vào thời điểm này và đang thúc đẩy chúng ta hướng tới một sự đổi mới, và do đó chúng ta được mời gọi đến với trách nhiệm lớn lao trong việc sống điều mà tôi gọi là một thái độ mới. Đó không chỉ là một quá trình, không chỉ là thay đổi một số cách làm việc, có lẽ là tổ chức thêm các cuộc họp trước khi đưa ra quyết định. Nó còn hơn thế nữa.

Nhưng đó cũng là điều có thể gây ra một số khó khăn, bởi vì cuối cùng, chúng ta phải biết lắng nghe Chúa Thánh Thần trước tiên, lắng nghe điều Ngài đang yêu cầu Giáo Hội.

Hỏi: Làm thế nào để đạt được điều này?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Chúng ta phải biết lắng nghe lẫn nhau, nhận ra rằng đây không phải là vấn đề thảo luận một chương trình nghị sự chính trị hay chỉ đơn giản là thúc đẩy những vấn đề mà tôi hoặc người khác quan tâm.

Đôi khi dường như chúng ta muốn giản lược mọi thứ thành việc muốn bỏ phiếu và sau đó làm theo những gì đã được bầu chọn. Thay vào đó, đó là một điều sâu sắc hơn nhiều và rất khác biệt: chúng ta cần học cách thực sự lắng nghe Chúa Thánh Thần và tinh thần tìm kiếm sự thật đang sống trong Giáo Hội. Chuyển từ một kinh nghiệm mà quyền bính lên tiếng và mọi chuyện kết thúc, sang một kinh nghiệm Giáo Hội biết trân trọng các đặc sủng, ân huệ, và thừa tác vụ hiện diện trong Giáo Hội.

Thừa tác vụ Giám mục mang lại một dịch vụ quan trọng, nhưng sau đó chúng ta phải đặt tất cả điều này để phục vụ Giáo Hội trong tinh thần hiệp hành, đơn giản có nghĩa là cùng nhau bước đi, tất cả chúng ta, và cùng nhau tìm kiếm điều Chúa đang yêu cầu nơi chúng ta, trong thời đại này của chúng ta.

Hỏi: Các vấn đề kinh tế ảnh hưởng đến đời sống của các giám mục như thế nào?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Giám mục cũng được yêu cầu là một nhà quản lý tốt, hoặc ít nhất là có khả năng tìm một nhà quản lý tốt để hỗ trợ mình.

Đức Giáo hoàng đã nói với chúng ta rằng ngài muốn một Giáo hội nghèo và dành cho người nghèo. Có những trường hợp các cấu trúc và cơ sở hạ tầng của quá khứ không còn cần thiết và khó duy trì. Đồng thời, ngay cả ở những nơi tôi đã làm việc, Giáo hội chịu trách nhiệm về các cơ sở giáo dục và y tế cung cấp các dịch vụ cơ bản cho dân chúng, bởi vì nhiều khi Nhà nước không đáp ứng được những nhu cầu này.

Cá nhân tôi không cho rằng Giáo Hội nên bán hết mọi thứ và ‘chỉ’ rao giảng Tin Mừng trên đường phố. Tuy nhiên, đây là một trách nhiệm rất lớn, không có câu trả lời chung cho mọi trường hợp. Cần thúc đẩy sự giúp đỡ huynh đệ hơn giữa các Giáo Hội địa phương.

Đối mặt với nhu cầu duy trì các cấu trúc phục vụ với nguồn thu nhập không còn như trước; Giám mục phải rất thực tế. Các nữ tu Dòng kín luôn nói: ‘Hãy có lòng tin và phó thác mọi sự cho Chúa Quan Phòng, vì sẽ tìm được cách để đáp ứng.’ Điều quan trọng cũng là không bao giờ quên khía cạnh thiêng liêng của ơn gọi của chúng ta. Nếu không, chúng ta có nguy cơ trở thành những nhà quản lý và suy nghĩ như những nhà quản lý. Đôi khi điều này xảy ra.

Hỏi: Ngài nhìn nhận mối quan hệ giữa Giám mục và mạng xã hội như thế nào?

Đức Tổng Giám mục Prevost: Mạng xã hội có thể là một công cụ quan trọng để truyền đạt thông điệp Tin Mừng, tiếp cận hàng triệu người. Chúng ta phải chuẩn bị để sử dụng mạng xã hội một cách tốt đẹp.

Tôi e rằng đôi khi sự chuẩn bị này còn thiếu.

Đồng thời, thế giới ngày nay, vốn không ngừng thay đổi, đưa ra những tình huống mà chúng ta thực sự phải suy nghĩ nhiều lần trước khi nói hoặc trước khi viết một thông điệp trên Twitter X, để trả lời hoặc thậm chí chỉ để đặt câu hỏi một cách công khai, trước mắt mọi người. Đôi khi có nguy cơ làm gia tăng chia rẽ và tranh cãi.

Có một trách nhiệm lớn lao trong việc sử dụng mạng xã hội, truyền thông, một cách đúng đắn, bởi vì đó là một cơ hội, nhưng cũng là một rủi ro. Và nó có thể gây tổn hại đến sự hiệp thông của Giáo hội. Đó là lý do tại sao chúng ta phải rất thận trọng trong việc sử dụng các phương tiện này.

By Andrea Tornielli – Vaticannews.va

Học viện Đaminh chuyển ngữ

------------------------------------------------------------

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.