Chúa nhật Gaudete là một Chúa nhật đặc biệt trong Mùa Vọng, làm gia tăng niềm mong đợi biến cố Chúa Giêsu Kitô giáng sinh.

Trong bốn Chúa nhật Mùa Vọng, Chúa nhật III mang nét độc đáo hơn cả, vì phá vỡ phần nào “bảng màu” thường thấy của mùa sám hối. Ngày này còn có một tên gọi Latinh riêng, thường được các linh mục nhắc đến trong phụng vụ: Chúa nhật Gaudete.

Gaudete có nghĩa là gì?

Gaudete có nghĩa là “Hãy vui lên”.

Ca nhập lễ truyền thống của Thánh lễ Chúa nhật III Mùa Vọng vang lên lời mời gọi niềm vui khi chúng ta tiến gần hơn tới lễ Giáng Sinh:

“Hãy vui lên, hỡi Giêrusalem;

tất cả những ai yêu mến thành, hãy tụ họp lại;

hãy vui mừng hoan hỷ,

hỡi những ai đã ưu sầu,

để được hân hoan no thỏa nơi nguồn an ủi của thành.” (Is 66,10–11)

Thánh vịnh đáp ca:

“Vui sướng nào hơn được nghe người ta bảo tôi:

‘Ta cùng trẩy lên đền thánh Chúa!’” (Tv 122,1)

Trong tiếng Latinh, từ đầu tiên của Ca nhập lễ là “Gaudete”, được dịch là “Hãy vui lên”.

Màu hồng trong phụng vụ

Cũng vì ý nghĩa ấy, vào Chúa nhật này, linh mục được phép mặc lễ phục màu hồng, thay vì màu tím thường dùng trong Mùa Vọng. Màu hồng — chỉ xuất hiện hai lần trong cả năm phụng vụ (Chúa nhật Gaudete trong Mùa Vọng và Chúa nhật Laetare trong Mùa Chay) — từ lâu đã được gắn liền với niềm vui bừng lên giữa mùa sám hối.

Trong cả hai Chúa nhật này, màu hồng nhắc nhớ rằng thời gian chuẩn bị sắp hoàn tất, và đại lễ đang đến rất gần.

Tại nhiều quốc gia, nến Mùa Vọng thắp sáng trong Chúa nhật này cũng mang màu hồng, càng làm nổi bật niềm vui mà các tín hữu được mời gọi cảm nếm khi tiến gần lễ Giáng Sinh.

Huấn từ của Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI

Đức Bênêđictô XVI đã diễn giải thực tại thiêng liêng này trong buổi đọc Kinh Truyền Tin năm 2007: “‘Gaudete in Domino semper – Anh em hãy vui luôn trong niềm vui của Chúa’ (Pl 4,4). Thánh lễ Chúa nhật III Mùa Vọng mở đầu bằng những lời này của Thánh Phaolô, và vì thế ngày này được gọi là Chúa nhật ‘Gaudete’. Vị Tông đồ khuyến khích các Kitô hữu hãy vui mừng, vì việc Chúa ngự đến — tức là cuộc quang lâm vinh hiển của Người — là điều chắc chắn và sẽ không bị trì hoãn. Giáo Hội đón nhận lời mời gọi ấy trong khi chuẩn bị cử hành lễ Giáng Sinh, và ánh nhìn của Giáo Hội ngày càng hướng cách mãnh liệt hơn về Bêlem.”

Chúa nhật Gaudete là một nét đẹp đặc biệt của Mùa Vọng. Ngày này mời gọi chúng ta tạm ngưng nhịp sám hối, để ngước nhìn trong niềm hy vọng về Đấng Cứu Thế đang đến gần.

Mục đích nguyên thủy đã bị lãng quên của Chúa nhật Gaudete

Thoạt đầu, Chúa nhật Gaudete được thiết lập như một ngày nới lỏng việc hãm mình trong Mùa Vọng, một khoảng nghỉ thiêng liêng giúp các tín hữu lấy lại sức để bước vào chặng cuối của mùa sám hối này.

Trong thực hành ngày nay, Mùa Vọng thường rất khó phân biệt với mùa Giáng Sinh. Thế giới trần tục đã sớm bước vào bầu khí lễ hội trọn vẹn, với bánh kẹo Giáng Sinh, các buổi tiệc tùng, những cuộc gặp gỡ xã hội, thậm chí cả việc trao đổi quà cáp.

Vì thế, thật gần như buồn cười khi nghĩ rằng Mùa Vọng vẫn được xem là một mùa sám hối và ăn chay.

Thế nhưng, trong phần lớn lịch sử Kitô giáo, Mùa Vọng quả thực là như vậy: một mùa mang tính sám hối, tương tự như Mùa Chay, dù không bao giờ khắt khe bằng. Mùa này bao gồm những kỳ ăn chay định kỳ và các hy sinh cá nhân — những truyền thống hoàn toàn trái ngược với các món ngon và sự dư thừa mà con người ngày nay thưởng thức suốt tháng Mười Hai.

Chính vì bối cảnh đó mà Chúa nhật Gaudete, Chúa nhật thứ ba Mùa Vọng, đôi khi gây bối rối, bởi một trong những lý do nguyên thủy của niềm vui trong ngày này là tạm thời nới lỏng các việc hãm mình mà mọi người đang thực hành.

Trong số báo năm 1902 của American Ecclesiastical Review, tác giả đã ghi nhận khía cạnh đặc thù này của Chúa nhật Gaudete.

Dẫu cho ngày nay việc khôi phục trọn vẹn tinh thần nguyên thủy của Mùa Vọng có thể là điều khó khăn, chúng ta vẫn có thể chủ ý trì hoãn việc thưởng thức bánh kẹo Giáng Sinh cho đến đêm vọng Giáng Sinh.

Đồng thời, chúng ta cũng có thể làm cho Chúa nhật Gaudete trở nên vui tươi hơn, chẳng hạn như cho phép mình thưởng thức một ít bánh kẹo Giáng Sinh trong ngày này, trong khi vẫn giữ bầu khí Mùa Vọng đơn sơ và trầm lắng trước và sau đó.

Dù chọn cách nào, chúng ta hãy nhớ lại cách cha ông chúng ta đã sống và cử hành mùa thánh này, để học hỏi nơi các ngài, hầu chuẩn bị tâm hồn mình cách tốt hơn mà đón nhận ân sủng của lễ Giáng Sinh trong đời sống nội tâm.

Philip Kosloski - Aleteia

con sóng nhỏ chuyển ngữ

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.