Các học giả bác bỏ học thuyết cho rằng ngày này được chọn như một thay thế cho các lễ kỷ niệm ngoại giáo của người Rôma.

Ngày 25 tháng 12 đã in sâu vào quan niệm của chúng ta về Giáng Sinh đến nỗi khó có thể nghĩ đến ngày này mà không hình dung ra ông già Noel và những cây thông trang trí. Nhưng đó có phải là ngày thực sự Chúa Giêsu sinh ra không? Và nếu chúng ta không biết, tại sao Giáo Hội lại chọn ngày đó làm ngày kỷ niệm?

Bằng chứng từ các bản tường thuật Phúc Âm rất ít ỏi: Chẳng hạn theo Luca, các thiên thần đã loan báo sự giáng sinh cho một nhóm mục đồng. Nhưng liệu các mục đồng có ra ngoài đồng vào giữa mùa đông không? Luca 2,8 "có thể gợi ý mùa sinh sản của cừu vào mùa xuân," Andrew McGowan, Trưởng khoa và Hiệu trưởng Trường Thần học Berkeley tại Đại học Yale, viết trên Bible History Daily. "Mặt khác, vào tháng 12 lạnh giá, cừu rất có thể đã được nhốt trong chuồng."

Liệu ngày 25 tháng 12 có được chọn, như một số người cho rằng, để cung cấp một lựa chọn thay thế cho các lễ kỷ niệm ngoại giáo như Saturnalia, Sol Invictus hoặc Mithras không? McGowan tỏ ra hoài nghi:

Bất chấp sự phổ biến của nó ngày nay, học thuyết này về nguồn gốc của Giáng Sinh có vấn đề. Trước hết, nó không được tìm thấy trong bất kỳ tác phẩm Kitô giáo cổ đại nào. Các tác giả Kitô giáo thời đó ghi nhận một mối liên hệ giữa ngày hạ chí và sự giáng sinh của Chúa Giêsu: Chẳng hạn, Giáo phụ Ambrôsiô (khoảng 339–397) mô tả Chúa Kitô là mặt trời thật, Đấng chiếu sáng hơn các thần sa ngã của trật tự cũ. Nhưng các nhà văn Kitô giáo sơ khai không bao giờ ám chỉ đến bất kỳ kỹ thuật lịch pháp gần đây nào; họ rõ ràng không nghĩ rằng ngày này được Giáo Hội chọn. Đúng hơn, họ xem sự trùng hợp này như một dấu hiệu của Thiên Ý, như bằng chứng tự nhiên rằng Thiên Chúa đã chọn Chúa Giêsu hơn các thần giả ngoại giáo.

Clêmentê xứ Alexandria, viết vào năm 200, thừa nhận rằng đã có một số ngày khác nhau được đề xuất, chẳng hạn như ngày 20 hoặc 21 tháng 4 hoặc ngày 20 tháng 5. Ông không đề cập đến ngày 25 tháng 12.

Theo Jon Sorenson của Catholic Answers, Hippolytus xứ Rôma giải thích trong Bình luận về sách ngôn sứ Đaniel (khoảng năm 204) rằng sự giáng sinh của Chúa Giêsu được tin là đã xảy ra vào ngày 25 tháng 12. Hippolytus viết:

Vì cuộc Ngự đến lần đầu của Chúa chúng ta trong xác thịt, khi Người sinh ra tại Bêlem, là ngày 25 tháng 12, thứ Tư, trong khi Augustô đang ở năm thứ bốn mươi hai triều đại của ông, nhưng kể từ Adam, là năm nghìn năm trăm năm. Người chịu khổ hình vào năm thứ ba mươi ba, ngày 25 tháng 3, thứ Sáu, năm thứ mười tám của hoàng đế Tibêriô, trong khi Rufus và Roubellion là Lãnh sự.

Theo một tác phẩm khác của Hippolytus, Chronicon, Chúa Giêsu sinh ra chín tháng sau ngày kỷ niệm Sáng Tạo. "Theo các phép tính của ông, thế giới được tạo dựng vào ngày xuân phân, ngày 25 tháng 3, điều đó có nghĩa là Chúa Giêsu sinh ra chín tháng sau đó, vào ngày 25 tháng 12," Sorenson nói.

McGowan nói rằng đến thế kỷ thứ 4, "chúng ta tìm thấy các tài liệu tham khảo về hai ngày được công nhận rộng rãi — và giờ đây cũng được cử hành — là sinh nhật của Chúa Giêsu: ngày 25 tháng 12 ở Đế quốc Rôma phương Tây và ngày 6 tháng 1 ở phương Đông (đặc biệt ở Ai Cập và Tiểu Á)."

Nhưng khoan đã. Hippolytus viết rằng Chúa Kitô "chịu khổ hình vào năm thứ ba mươi ba, ngày 25 tháng 3?" Vậy ông đang nói rằng chúng ta cũng biết ngày chính xác của Thứ Sáu Tuần Thánh, ngày Chúa Giêsu bị đóng đinh sao?

"Dù nghe có vẻ lạ, chìa khóa để xác định ngày sinh của Chúa Giêsu có thể nằm ở việc xác định ngày Chúa Giêsu chết vào lễ Vượt Qua," McGowan viết. "Quan điểm này lần đầu tiên được học giả người Pháp Louis Duchesne đề xuất với thế giới hiện đại vào đầu thế kỷ 20 và được Thomas Talley người Mỹ phát triển đầy đủ trong những năm gần đây. Nhưng chắc chắn họ không phải là những người đầu tiên lưu ý đến mối liên hệ giữa ngày truyền thống về cái chết của Chúa Giêsu và sự giáng sinh của Người."

McGowan giải thích rằng theo Phúc Âm thánh Gioan, Chúa Giêsu bị đóng đinh vào lúc các chiên con lễ Vượt Qua đang được tế. "Điều này sẽ xảy ra vào ngày 14 tháng Nisan của người Do Thái, ngay trước khi lễ Do Thái bắt đầu lúc mặt trời lặn (được coi là bắt đầu ngày 15 vì trong lịch Do Thái, các ngày bắt đầu lúc mặt trời lặn)," McGowan viết. "Tuy nhiên, trong Mátthêu, Marcô và Luca, Bữa Tiệc Ly sau mặt trời lặn, vào đầu ngày 15. Chúa Giêsu bị đóng đinh vào sáng hôm sau — vẫn là ngày 15."

Tertullianô xứ Carthagô, vào khoảng năm 200, báo cáo phép tính rằng ngày 14 tháng Nisan tương đương với ngày 25 tháng 3 trong lịch Rôma. Ngày đó sau này được công nhận là Lễ Truyền Tin — chín tháng trước ngày 25 tháng 12.

Và Đức Giáo hoàng Biển Đức XVI, trong quyển sách năm 2000 của ngài Thần khí của Phụng Vụ, khẳng định mối liên hệ này. "Yếu tố quyết định [trong việc ấn định ngày cho Giáng Sinh] là mối liên hệ giữa sáng tạo và Thập Giá, giữa sáng tạo và việc Chúa Kitô nhập thai," Biển Đức viết, khi ngài vẫn được biết đến với tên Hồng y Giuse Ratzinger.

McGowan nói rằng ở phương Đông Kitô giáo, các ngày Chúa Giêsu nhập thai và chết cũng được liên kết. "Nhưng thay vì tính từ ngày 14 tháng Nisan trong lịch Do Thái, người phương Đông đã sử dụng ngày 14 của tháng mùa xuân đầu tiên (Artemisios) trong lịch Hy Lạp địa phương của họ — đối với chúng ta là ngày 6 tháng 4," ông viết. "Tất nhiên, ngày 6 tháng 4 chính xác là chín tháng trước ngày 6 tháng 1 — ngày Giáng Sinh phương Đông."

Ở phương Đông, chúng ta cũng có bằng chứng rằng tháng Tư được liên kết với việc Chúa Giêsu nhập thai và bị đóng đinh. Giám mục Êpiphanê xứ Salamis viết rằng vào ngày 6 tháng 4, "Chiên con đã được nhốt trong lòng vô nhiễm của đồng trinh thánh thiện, Đấng đã xóa bỏ và xóa bỏ trong hy tế vĩnh cửu các tội lỗi của thế giới." Ngay cả ngày nay, Giáo hội Armenia cử hành Lễ Truyền Tin vào đầu tháng 4 (vào ngày 7, không phải ngày 6) và Giáng Sinh vào ngày 6 tháng 1.

John Burger – Aleteia.org

con sóng nhỏ chuyển ngữ

CHÚA GIÊSU CÓ THẬT SỰ SINH RA TRONG MỘT MÁNG CỎ KHÔNG?

Người ta thường hình dung Hài Nhi Giêsu sinh ra trong một chuồng biệt lập, dưới bầu trời đầy sao. Nhưng Phúc Âm và lịch sử thực sự nói gì về nơi Chúa Giáng Sinh? Hang động Bêlem chứa đựng nhiều hơn một hình ảnh đơn giản. Nơi khiêm nhường và đầy ý nghĩa này không phải là sản phẩm tưởng tượng đơn thuần của truyền thống. Phúc Âm, khảo cổ học và các Giáo phụ soi sáng mầu nhiệm về sự giáng sinh của Chúa Kitô.

Theo "Những Quy Luật Tổng Quát về Năm Phụng Vụ và Niên Lịch": Mùa Vọng bắt đầu với giờ Kinh Chiều I của Chúa Nhật ngày hoặc gần ngày 30/11 nhất; Mùa Vọng sẽ kết thúc vào trước giờ Kinh Chiều I của lễ Giáng Sinh (số 40). Những tượng sứ đầy màu sắc trong hang đá kiên nhẫn chờ đợi người cuối cùng trong số họ, Hài Nhi Giêsu. Sáng ngày 25, một bàn tay nhỏ sẽ cẩn thận đặt Đấng Cứu Thế giữa cha mẹ Người, giữa con bò và con lừa xám. Nhưng chuồng mộc mạc này, được đào trong hang động và bao quanh bởi các con vật, có thực sự tương ứng với những gì Thánh Kinh ghi lại không?

Những gì Phúc Âm nói

Chỉ có Phúc Âm Mátthêu và Luca kể về Lễ Giáng Sinh của Chúa Kitô. Phúc Âm Mátthêu ít chi tiết và chỉ chứa một thông tin duy nhất về sự giáng sinh của Chúa Giêsu: "Khi Giuse thức dậy, ông làm như thiên thần Chúa đã truyền: ông đón bà về làm vợ, nhưng không ăn ở với bà cho đến khi bà sinh hạ một con trai, và ông đặt tên con trái là Giêsu." (Mt 1,24-25). Còn Luca thì cho biết thêm một số chi tiết: Giuse đi từ Nadarét đến Bêlem ở Galilêa, nơi ngài có gốc gác từ dòng dõi vua Đavít, cùng với Maria đang mang thai. Chuyến hành trình này cần thiết để khai hộ khẩu, theo yêu cầu của hoàng đế. Nhưng, Luca viết, "trong khi hai ông bà ở đó, thì đã tới ngày bà Maria phải sinh con. Bà sinh con trai đầu lòng, lấy tã bọc con, rồi đặt nằm trong máng cỏ, vì hai ông bà không tìm được chỗ trong nhà trọ." (Lc 2,6-7). Chúng ta có thể tưởng tượng Giuse gõ cửa một nơi có thể giống như một khách sạn ngày nay, để xin một "phòng" cho vợ mình, và bị người gác cửa buồn bã từ chối, "đã kín chỗ rồi!".

Một máng cỏ

Thực tế, soeur Alix*, một nữ tu Melkite ở Bêlem, giải thích với hãng tin Aleteia rằng khi Giuse đến thành phố quê hương của mình, chắc chắn ngài có gia đình ở đó. "Nhà trọ" mà thánh Luca đề cập là một căn phòng trong nhà của gia đình. Vào thế kỷ I, các ngôi nhà Palestine được xây dựng từ... một hang động, trước đó các gia đình xây thêm một căn phòng thứ hai để làm không gian sinh hoạt. "Hang động giữ ấm vào mùa đông và mát mẻ vào mùa hè, và căn phòng phía trước là phòng mà các gia đình sinh sống, được gọi là phòng chung," soeur Alix giải thích. Còn hang động thì được sử dụng làm kho thực phẩm, và khi đó người ta gọi nó là "máng cỏ". Cấu hình này cũng được nhắc đến trong dụ ngôn của Chúa Kitô về người bạn quấy rầy đến gõ cửa giữa đêm và xin bánh mì. "Đừng làm phiền tôi! Cửa đã đóng rồi; con cái tôi và tôi đang nằm ngủ. Tôi không thể dậy để cho anh điều gì cả," người cha trả lời từ bên trong. (Lc 11,7)

Do đó, khi Đức Trinh Nữ đến, mang thai chín tháng và sau một chuyến đi mệt mỏi, soeur Alix cho rằng khó có khả năng gia đình chồng đuổi bà ra ngoài. "Trong văn hóa Palestine, người ta không đuổi ai ra ngoài, càng không phải là một phụ nữ có thai," soeur Alix nhấn mạnh. Để cho Mẹ Maria sinh con trong điều kiện tốt và riêng tư, người ta chắc chắn đã đề nghị Mẹ sử dụng máng cỏ đó.

Vậy còn con lừa và con bò trong hang đá thì sao?

Không có Phúc Âm nào nói về các con vật có mặt khi Chúa Giêsu sinh ra. Luca chỉ đề cập đến máng cỏ (phatnē), không nói rõ những gì xung quanh nó. Nhưng việc nuôi gia súc trong máng cỏ là chuyện thường. Do đó, rất có thể các con vật ở gần đó, mặc dù truyền thống Kinh Thánh vẫn im lặng về chủ đề này, ngoại trừ một tài liệu tham khảo trong sách Isaia: "Con bò biết chủ nó, lừa biết máng cỏ của chủ." (Is 1,3)

Ý nghĩa thần học

Mẹ Maria quả thực đã sinh Chúa Giêsu trong một hang động, nhưng không phải hang động mà chúng ta thường tưởng tượng: biệt lập, lạnh lẽo và lạc lõng dưới bầu trời đầy sao. Tuy nhiên, nơi này vẫn có ý nghĩa sâu sắc trên phương diện thần học. Hang động-máng cỏ, không gian khiêm nhường và ẩn khuất, nói lên sự hạ mình của Thiên Chúa, Đấng chọn sinh ra không phải ở những nơi quyền lực hay uy tín, mà ở giữa cuộc sống thường nhật, trong một không gian kín đáo, gần như vô hình, nơi con người cất giữ những gì nuôi sống họ.

Đề cập cổ nhất về hang động Giáng Sinh có từ giữa thế kỷ II và được tìm thấy trong các tác phẩm của Justinô xứ Naplouse. Người Palestine này, được coi là triết gia Kitô giáo đầu tiên, nói với kiến thức thực tế về những nơi ông đề cập. Trong Đối thoại với Tryphon, một hiền nhân Do Thái đương thời, ông đã đề cập rõ ràng đến một hang động. Truyền thống này sau đó được các Giáo phụ khác tiếp nối và ăn sâu vào ký ức tập thể.

Cécile Séveirac – Aleteia.org

con sóng nhỏ chuyển ngữ

Với mục đích để Lời Chúa được loan truyền và thông tin Giáo hội được lan tỏa, Legio Mariæ sẵn lòng để các tổ chức và cá nhân sử dụng lại tin bài đã đăng trên báo giấy và báo mạng legiomariævn.com của mình.

Tuy nhiên, vì đức công bằng và sự bác ái, xin quý vị vui lòng ghi đầy đủ nguồn như sau: “Theo Đạo Binh Đức Mẹ, website: legiomariævn.com”.

Ngoài ra, nếu chia sẻ bài lên mạng xã hội (Facebook, Twitter…), đề nghị dùng đường dẫn gốc trên website của Đạo Binh Đức Mẹ.